Sprawozdanie dyrektora Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych z nadzoru pedagogicznego za rok szkolny 2017/2018

Sprawozdanie dyrektora Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych z nadzoru pedagogicznego

za rok szkolny  2017/2018

 

Podstawa prawna:

  1. Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 996).
  2. Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające – Prawo oświatowe
    (Dz. U. z 2017 r., poz. 60, 949).
  3. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( U. z 2017 r. poz. 2198, 2203 i 2361)
  4. Rozporządzenie MEN z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz. U. z 2017 r. poz.1658.).
  5. Rozporządzenie MEN z dnia 11 sierpnia 2017 r. w sprawie wymagań wobec szkół i placówek (Dz. U. z 2017 r. poz. 1611).
  6. Kierunki realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2017/18- pismo MEN z dnia 6 lipca 2017 r. – źródło: http://men.gov.pl/pl/jakosc-edukacji/nadzor-pedagogiczny.
  7. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 2018 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz. U. z 2018 r. poz. 214)
  8. Plan nadzoru pedagogicznego na rok szkolny 2017/18 –  opracowany przez dyrektora  i przedstawiony RP w dniu 6 września 2017 r.
  9. Dokumenty z nadzoru: karty monitorowania, protokoły kontroli, sprawozdania nauczycieli, raporty z badań ewaluacyjnych oraz raporty z badań edukacyjnych, arkusze obserwacji zajęć oraz inne potwierdzające podejmowane działania w szkole.

 

 

 

 

Opracowała:    Nina Dobosz – Karpiuk

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

SPIS TREŚCI

  1. Wstęp…………………………………………………………………………………………………………………… 4
  2. Ogólne informacje o pracy szkoły w roku szk. 2017/2018……………………………………………………. .7
    • Priorytety w pracy szkoły w roku szkolnym 2017/2018 oraz sposób realizacji…………………….. 7
    • Priorytety dyrektora w zakresie nadzoru pedagogicznego w roku szkolnym 2017/2018………. 8
    • Sposoby realizacji priorytetów w roku szkolnym 2017/2018…………………………………………. 10
    • Zestawienia statystyczne dotyczące organizacji nauczania w roku szkolnym 2017/2018……… 23
    • Uczniowie szkoły…………………………………………………………………………………………………. 24
    • Nauczyciele………………………………………………………………………………………………………… 24
    • Baza szkolna i warunki do realizacji procesu nauczania i opieki……………………………………… 26
    • Udział uczniów konkursach i ich osiągnięcia w roku szkolnym 2017/2018………………………… 27

 

  1. Ocena efektywności kształcenia wraz z analizą egzaminów zewnętrznych…………………………… 28
    • Wyniki klasyfikacji rocznej – ujęcie statystyczne………………………………………………………… 28
    • Ocena efektywności kształcenia na podstawie wyników wewnętrznych badań edukacyjnych                                                                                                                                                                                        31
    • Ocena efektywności kształcenia na podstawie zewnętrznych badań edukacyjnych………….. 33

 

  1. Wyniki i wnioski z monitorowania procesów zachodzących w szkole………………………………….. 34
    • Indywidualizacja w nauczaniu………………………………………………………………………………… 34

4.1.1. Działania podejmowane w szkole w celu indywidualizacji w nauczaniu…………………….. 34

4.1.2. Dostosowywanie wymagań edukacyjnych do potrzeb i możliwości uczniów……………… 41

4.1.3. Indywidualizacja w bieżącej pracy z uczniem – wyniki obserwacji lekcji……………………. 43

4.1.4  Indywidualizacja pracy z uczniem zdolnym………………………………………………………….. 50

  • Ocena organizacji i efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej świadczonej uczniom w roku szkolnym 2017/18 na podstawie wyników monitorowania, kontroli i ewaluacji…………. 51

4.2.1. Informacje ogólne i statystyczne………………………………………………………………………. 51

4.2.2. Ocena organizacji pomocy psychologiczno – pedagogicznej w roku szkolnym 2017/2018 54

4.2.3. Rodzaje zajęć prowadzonych w szkole w w ramach pomocy pp……………………………… 56

4.2.4. Realizacja zaleceń zawartych w orzeczeniach i opinia wydanych przez poradnie psychologiczno – pedagogiczne ……………………………………………………………………………………………………… .60

4.2.5. Wyniki monitorowania i kontroli przeprowadzonych w ramach nadzoru pedagogicznego……………………………………………………………………………………………………………………..61

4.2.6. Wnioski końcowe …………………………………………………………………………………………… 62

  • Ocena realizacji doradztwa zawodowego w roku szkolnym 2017/18………………………………. 65
  • Proces wychowawczy – działania oraz ocena efektywności i skuteczności………………………. 68

 

  1. Wyniki i wnioski z ewaluacji wewnętrznych…………………………………………………………………… 75
    • Diagnoza kompetencji uczniów i nauczycieli w zakresie odpowiedzialnego korzystania z mediów społecznościowych. Określenie potrzeb nauczycieli w zakresie doskonalenia tej umiejętności                                                                                                                                                                                        75
    • Ocena wychowawczej roli szkoły – cz. 1.pt. – „Ocena skuteczności działań szkoły                                     w zakresie przeciwdziałania narkomanii – ocena podejmowanych działań wychowawczych,            profilaktycznych, edukacyjnych i informacyjnych   w celu wzmacniania czynników                                  chroniących i obniżania czynników ryzyka zagrożenia narkomanią……………………………..……76
    • Diagnoza efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkole –  diagnoza na potrzeby ewaluacji „Systemu pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkole.” ……….…….…77
    • Diagnoza w zakresie występujących w środowisku szkolnym czynników chroniących i czynników ryzyka, ze szczególnym uwzględnieniem zagrożeń związanych z używaniem substancji psychotropowych ………………………………………………………………………………………….……78
    • Diagnoza środowiska szkolnego i środowiska zewnętrznego w którym funkcjonuje uczeń…..79
    • Ewaluacja programu wychowawczo – profilaktycznego Szkoły Podstawowej za rok szkolny 2017/2018 …………………………………………………………………………………………………………………………..80

 

  1. Wyniki i wnioski ze sprawowanego nadzoru………………………………………………………………….. 81
  2. Zakończenie sprawozdania ……………………………………………………………………………………………………..81

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1. Wstęp

 

Nadzór pedagogiczny sprawowany przez Dyrektora Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych w roku szkolnym 2017/2018 prowadzony był zgodnie z zasadami określonymi w nowych przepisach oświatowych obowiązujących od 1 września 2017 roku, a dokładnie:

  • zapisami art. 55 ust. ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2018 r., poz. 996 ),
  • rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz. U. z 2017 r. poz.1658).

 

Zgodnie z art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe nadzór pedagogiczny polegał na:

  • obserwowaniu, analizowaniu i ocenianiu przebiegu procesów kształcenia              i wychowania oraz efektów działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkoły;
  • ocenie stanu i warunków działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkoły;
  • udzielaniu pomocy nauczycielom w wykonywaniu ich zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych;
  • inspirowaniu nauczycieli do poprawy istniejących lub wdrożenia nowych rozwiązań w procesie kształcenia, przy zastosowaniu innowacyjnych działań programowych, organizacyjnych lub metodycznych, których celem jest rozwijanie kompetencji uczniów.

W zakresie wymienionym w ust. 1 pkt. 1 i 2 cytowanego rozporządzenia nadzorowi podlegało  w szczególności:

  • posiadanie przez nauczycieli wymaganych kwalifikacji do prowadzenia przydzielonych im zajęć;
  • realizacja podstaw programowych i ramowych planów nauczania;
  • przestrzeganie zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, a także przestrzeganie przepisów dotyczących obowiązku szkolnego oraz obowiązku nauki;
  • przestrzeganie statutu szkoły;
  • przestrzeganie praw dziecka i praw ucznia oraz upowszechnianie wiedzy o tych prawach;
  • zapewnienie uczniom bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki.

 

Zgodnie z § 3. 1. rozporządzenia nadzór pedagogiczny był realizowany przez wykonywanie zadań i czynności określonych w art. 55 ustawy, w trybie działań planowych i doraźnych. Działania planowe i doraźne prowadzone przez dyrektora szkoły wynikały z potrzeb szkoły.

Formami nadzoru pedagogicznego były:

1) ewaluacja;

2) kontrola;

3) wspomaganie;

4) monitorowanie.

 

Dyrektor szkoły, w ramach sprawowanego nadzoru pedagogicznego:

1) przeprowadziła ewaluację wewnętrzną w trzech obszarach i wykorzystała jej wyniki do doskonalenia jakości pracy szkoły

2) kontrolowała przestrzeganie przez nauczycieli przepisów prawa dotyczących działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkoły,

3) wspomagała nauczycieli w realizacji ich zadań, w szczególności przez:

  1. a) diagnozę pracy szkoły,
  2. b) planowanie działań rozwojowych, w tym motywowanie nauczycieli do doskonalenia zawodowego,
  3. c) prowadził działania rozwojowe, w tym organizowała szkolenia i narady;

4) monitorowała pracę szkoły;

  • analizowała dokumentację przebiegu nauczania;

 

  • obserwowała prowadzone przez nauczycieli zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze.

 

Dyrektor szkoły opracowała na rok szkolny 2017/2018 plan nadzoru pedagogicznego, który przedstawiała na zebraniu Rady Pedagogicznej w dniu 6 września 2017 roku.

W związku z wydanym w dniu 25 stycznia 2018 roku rozporządzeniem MEN zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz. U. z 2018 r., poz. 214), korzystając z uprawnienia zapisanego w § 23 rozporządzenia o nadzorze pedagogicznym, dyrektor szkoły wprowadziła zmianę w planie nadzoru pedagogicznego na rok szkolny 2017/2018 poprzez dopisanie dodatkowego obszaru do ewaluacji, tj. przeprowadzenie diagnozy w zakresie występujących w środowisku szkolnym czynników chroniących i czynników ryzyka, ze szczególnym uwzględnieniem zagrożeń związanych z używaniem substancji psychotropowych.”   Rada Pedagogiczna została poinformowana o zmianie w dniu 5 lutego 2018 r.

Nadzór pedagogiczny w roku szkolnym 2017/2018 był realizowany z uwzględnieniem zasad:

  1. jawności wymagań i sposobów ich realizacji – dyrektor określiła to w formie procedur, instrukcji postępowania, ustnych wyjaśnień, wskazówek;
  2. obiektywnej oceny jakości pracy szkoły w wybranych obszarach, a także pracy poszczególnych nauczycieli;
  3. sprzyjania i wyzwalania samodzielności i aktywności nauczycieli na rzecz pobudzania i umacniania poczucia odpowiedzialności za efekty własnej pracy;
  4. etyki zawodowej.

 

Zasady nadzoru prowadzonego przez dyrektora szkoły zostały określone w formie pisemnej w załączniku do Zarządzenia nr 7/2017 Dyrektora Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych z                1 września 2017 r. – „Regulamin nadzoru pedagogicznego w Szkole Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych”. Wewnątrzszkolne prawo z zakresu nadzoru pedagogicznego miało na celu zunifikowanie postępowania stron nadzoru i sprawić, że obie strony będą przestrzegały tych zasad, nie rodzić niepokojów i konfliktów zarówno w trybie samego jego prowadzenia, jak również w rozumieniu czytelności przedmiotu nadzoru.

Czynności dyrektora szkoły, wynikające z obowiązku sprawowania nadzoru, w całym roku szkolnym miały różny charakter. Wynikało to z wielorakich funkcji nadzoru. Wśród nich uznaję za najważniejsze:

  • funkcję diagnostyczną w zakresie badania stopnia spełniania przez szkołę standardów oceny jakości jej pracy; diagnozowania problemów i przyczyn ich powstawania; prowadzenia ewaluacji służącej diagnozowaniu, ocenie procesów i efektów pracy szkoły;

 

  • funkcję wspomagającą w zakresie: doskonalenia pracy nauczycieli; realizacji zadań ujętych w planie rozwoju, uzyskiwania kolejnych stopni awansu zawodowego. Funkcja wspomagająca realizowana była poprzez organizację szkoleń wewnętrznych, kierowanie na formy doskonalenia zewnętrznego, doradztwo zawodowe, prezentowanie tzw. „dobrej praktyki” na zajęciach otwartych i pokazowych;

 

  • funkcję kontrolno – oceniającą w zakresie:

 

  1. przestrzegania prawa oświatowego, w tym określonego w statucie szkoły,
  2. przestrzegania zasad bezpieczeństwa uczniów,
  3. realizacji postaw programowych, planów nauczania,
  4. realizacji szkolnego Programu wychowawczego – profilaktycznego,
  5. stosowania wewnątrzszkolnego systemu oceniania, klasyfikowania i promowania,
  6. przestrzegania praw dziecka i ucznia,
  7. realizacji pomocy psychologiczno- pedagogicznej zarówno uczniom, jak i rodzicom,
  8. realizacji indywidualnego nauczania,
  9. przestrzegania dyscypliny pracy.

 

Znajomość i czytelność zasad, trybu i przedmiotu nadzoru sprawiło, że cele nadzoru zostały osiągnięte, a większość nauczycieli dostrzegało w nim charakter wspomagający i diagnostyczno – oceniający, a nie tylko kontrolujący.

 

 

 

 

 

 

 

 

2. Ogólne informacje o pracy szkoły w roku szk. 2017/2018

 

2.1. Priorytety w pracy szkoły w roku szkolnym 2017/2018 i sposoby ich realizacji 

 

Ministerstwo Edukacji Narodowej w piśmie z dnia 6 lipca 2017 roku wskazało najważniejsze kierunki polityki oświatowej w roku szkolnym 2017/2018. Były to:

  1. Wdrażanie nowej podstawy programowej.
  2. Podniesienie jakości edukacji matematycznej, przyrodniczej i informatycznej.
  3. Bezpieczeństwo w internecie. Odpowiedzialne korzystanie z mediów społecznych.
  4. Wprowadzanie doradztwa zawodowego do szkół.
  5. Wzmacnianie wychowawczej roli szkoły.
  6. Podnoszenie jakości edukacji włączającej w szkołach.

 

Od 1 września 2017 roku nowa podstawa programowa była wdrażana w klasach pierwszej, czwartej i siódmej szkoły podstawowej.

 

Główne cele w pracy dyrekcji szkoły i nauczycieli w roku szkolnym 2017/2018 zostały wskazane na podstawie kierunków polityki oświatowej MEN, wyników i wniosków z nadzoru pedagogicznego z ubiegłego roku szkolnego oraz misji naszej szkoły i statutowych zadań placówki oświatowej zakreślonych w przepisach prawa oświatowego oraz nowym Programie wychowawczo-profilaktycznym.

Głównymi  celami  pracy w roku szkolnym 2017/2018  było:

 

  1. Podniesienie jakości edukacji matematycznej, przyrodniczej i informatycznej poprzez efektywną i skuteczną działalność edukacyjną, w tym z wykorzystaniem technologii IT, zapewniającej każdemu uczniowi rozwój i odnoszenie sukcesów na miarę możliwości i potrzeb.

 

  1. Dostosowywanie na etapie planowania oraz modyfikowanie, w trakcie realizacji, procesu edukacyjnego i procesów wspomagania rozwoju i edukacji do indywidualnych potrzeb edukacyjnych uczniów oraz ich możliwości, w oparciu o wyniki obserwacji ucznia, diagnozy środowiskowej i systematycznie prowadzonych przez nauczycieli badań edukacyjnych oraz autoewaluacji pracy własnej przez nauczycieli.

 

  1. Kształtowanie umiejętności uczniów w zakresie prawidłowego funkcjonowania w środowisku cyfrowym, w szczególności w środowisku tzw. nowych mediów, ze szczególnym uwzględnieniem portali społecznościowych.

 

  1. Wypracowanie i wdrożenie Systemu pomocy psychologiczno-pedagogicznej w celu zunifikowania zasad organizacji i świadczenia pomocy psychologiczno-pedagogicznej, jednoznacznego wskazania zadań i obowiązków wychowawcy, nauczycieli i specjalistów zatrudnionych w szkole.

 

  1. Opracowanie jednego Programu wychowawczo-profilaktycznego w oparciu o wyniki
    pogłębionych analiz potrzeb i kłopotów wychowawczych zgłaszanych przez rodziców oraz nauczycieli, problemów wynikających z wieku dorastania, z uwzględnieniem
    zagrożeń środowiskowych, zagrożeń cyberbullingiem, przemocą, narkomanią oraz
    innymi zagrożeniami cywilizacyjnymi oraz w oparciu o wyniki diagnozy czynników chroniących i czynników ryzyka ich wystąpienia.

 

  1. Pogłębianie umiejętności społeczności szkolnej do edukacji włączającej.

 

  1. Kontynuowanie i wzmacnianie pracy zespołowej nauczycieli na rzecz doskonalenia procesów edukacyjnych.

 

  1. Wypracowanie i wdrożenie standardów jakości pracy nauczyciela w celu opracowania Regulaminu oceny pracy nauczyciela.

 

  1. Systematyczne włączanie rodziców w organizację pracy szkoły oraz proces edukacyjny własnych dzieci. Aktywizowanie działalności Rady Rodziców.

 

  1. Zapewnianie bezpieczeństwa uczniom, w tym:

 

  1. pogłębianie umiejętności nauczycieli do podejmowania właściwych reakcji sytuacjach kryzysowych np. ataku terrorystycznego.

 

  1. kształtowanie umiejętności uczniów w zakresie prawidłowego funkcjonowania w środowisku cyfrowym, w szczególności w środowisku tzw. nowych mediów,

 

  1. zwiększanie skuteczności działań wychowawczych i profilaktycznych na rzecz
    bezpieczeństwa i tworzenia przyjaznego środowiska w szkole, w szczególności przeciwdziałanie krzywdzeniu dzieci zarówno w świecie realnym, jak i w Internecie,

 

  1. przeciwdziałanie używaniu substancji psychoaktywnych przez uczniów,

 

  1. Wspomaganie rozwoju zawodowego nauczycieli, zgodnie ze zdiagnozowanymi
    potrzebami w formie szkoleń zewnętrznych, e-szkoleń i WDN-u. Wyposażenie
    nauczycieli w wiedzę i umiejętności do:

 

  1. świadczenia pomocy psychologiczno-pedagogicznej w bieżącej pracy z uczniem,
  2. rozpoznawania umiejętności i możliwości uczniów z uwzględnieniem środowiska społecznego,
  3. podejmowania poprawnych reakcji w sytuacjach kryzysowych,
  4. stosowania w sytuacjach koniecznych procedury Niebieskiej Karty.

 

 

2.2.  Priorytety dyrektora w zakresie nadzoru pedagogicznego  w roku szk. 2017/2018 

W roku szkolnym 2017/18 szczególnemu nadzorowi podlegały:

  1. Realizacja nowej podstawy programowej kształcenia ogólnego z poszczególnych przedmiotów, a w szczególności:
  • Uwzględnianie zalecanych warunków i sposobów realizacji podstaw programowych dla poszczególnych przedmiotów w planowaniu pracy nauczyciela i bieżącej pracy;
  • kontrola dostosowania wymagań edukacyjnych do możliwości i potrzeb uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
  • wykorzystywania zasobów szkoły i środowiska w procesie kształcenia;
  • przeprowadzanie ewaluacji pracy własnej przez nauczyciela na podstawie oceny osiągnięć uczniów.

 

  1. Organizacja pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkole i jej efektywność. Przestrzeganie zasad „Systemu Pomocy ppp w szkole”, a w szczególności:
  • udzielanie pomocy pp przez nauczycieli w bieżącej pracy z uczniem;
  • współpraca nauczycieli pracujących w jednym oddziale w zakresie komunikowania się o postępach ucznia, wypracowania ujednoliconych sposobów i metod pracy z uczniem, wzajemnej pomocy;
  • indywidualizacja nauczania na zajęciach dydaktycznych,
  • spełnianie przez wychowawcę klasowego funkcji koordynatora pomocy pp w klasie.

 

  1. Sposób dostosowania wymagań edukacyjnych z poszczególnych edukacji dla uczniów objętych pomocą psychologiczno-pedagogiczną w obszarach:
  • zewnętrznej organizacji procesu nauczania;
  • warunków prowadzenia procesu edukacyjnego;
  • dostosowania treści kształcenia;
  • warunków i kryteriów sprawdzania poziomu wiedzy i umiejętności.

 

  1. Ocenianie spełniania funkcji wychowawczej szkoły poprzez realizację Programu Wychowawczo – profilaktycznego, a w szczególności w celu wzmacniania czynników chroniących.

 

  1. Stosowanie przez nauczycieli metod i form oceniania sprzyjających uczeniu się uczniów i wykorzystywaniu wiedzy w praktyce.

 

  1. Monitorowanie pracy zespołowej nauczycieli, w szczególności w zakresie:
  • wspólnego planowania i realizacji procesów edukacyjnych;
  • wzajemnej pomocy, wymianie doświadczeń;
  • dokumentowania pracy zespołów;
  • analizowania jakościowego wyników egzaminów zewnętrznych i wyników wewnętrznych badań edukacyjnych i formułowania wniosków do dalszej pracy;
  • realizacja wniosków z analizy badań edukacyjnych uczniów.

 

  1. Ocena poprawności stosowania przez nauczycieli prawa oświatowego w praktyce szkolnej.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2.3 Sposoby realizacji priorytetów w roku szkolnym 2017/2018

 

A

 

Podniesienie jakości edukacji matematycznej, przyrodniczej i informatycznej poprzez efektywną i skuteczną działalność edukacyjną, w tym z wykorzystaniem technologii IT, zapewniającej każdemu uczniowi rozwój i odnoszenie sukcesów na miarę możliwości i potrzeb.

 

W celu realizacji zadania A w szkole w roku szk. 2017/18:

  1. Wychowawcy klasy II i III gimnazjum zdiagnozowali we wrześniu techniki uczenia się uczniów. Diagnozę przeprowadzono z wykorzystaniem metod obserwacyjnych, badań testowych oraz na podstawie wywiadu z rodzicami. Informacje o sposobach uczenia się poszczególnych uczniów i całych klas przedstawione zostały na zebraniach zespołów nauczycielskich uczących w danej klasie. Informacje zostały wykorzystane przy doborze metod nauczania, ustalaniu tempa lekcji, doborze pomocy dydaktycznych.

 

  1. Zorganizowano szkolenia dla nauczycieli:
  • Jak się uczyć, żeby się nauczyć? Różne style zdobywania wiedzy i zapamiętywania…
  • Kiedy uczeń chce, a nie musi. Aspekty neurodydaktyczne w procesie uczenia się.
  • Jak wkręcić uczniów w uczenie się przy wsparciu TIK i nie tylko…
  • … bez kompetencji kluczowych ani rusz. Umiejętności nabyte w szkole a sytuacje życiowe.
  • Pozwólmy dzieciom uczyć się i rozwijać w szkole.

 

  1. Metodami dialogowymi (wywiady, rozmowy indywidualne) w ubiegłym roku szkolnym ustalono zainteresowania uczniów i na tej podstawie przygotowano w ramach przydzielonych godzin dodatkowych przez organ prowadzący – ofertę zajęć pozalekcyjnych: I sp – zajęcia dydaktyczno – wyrównawcze (1 godzina tygodniowo), zajęcia korekcyjno – kompensacyjne (2 godziny tygodniowo), zajęcia ruchowe dla kl. I – III sp (1 godzina dodatkowo), kl. IV – VI – dodatkowe zajęcia edukacyjne – język rosyjski (6 godzin tygodniowo), kl. IV – koło szachowe (1 godzina tygodniowo), kl. IV + V – zajęcia ruchowe (1 godzina tygodniowo), kl. II + III g – SKS (1 godzina tygodniowo). Od lutego 2018 r. w ramach Szkolnego Klubu Sportowego prowadzone są dodatkowo 4 godziny zajęć sportowych – 2 godziny dla uczniów klas I – III oraz 2 godziny dla uczniów klas IV – VI.

Dodatkowo były realizowane 2 godziny zajęć w ramach art. 42 Karty Nauczyciela – 1 godzina koła tanecznego w kl. I – III oraz 1 godzina tygodniowo zajęć rozwijających w kl. III.

 

  1. Wyposażono 3 sale lekcyjne w telewizory, umożliwiając wykorzystywanie przez nauczycieli (posiadających notebooki) użytkowych programów z portali edukacyjnych.

 

  1. Wprowadzono systemowe rozwiązania na rzecz wspierania ucznia – dyrektor szkoły opracował „System pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz wspierania uczniów Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych” – wprowadzony zarządzeniem nr 9/2017 z dnia 1 września 2017 r.”

 

  1. Zorganizowano szkolenia dla nauczycieli:
  • Zmiany w prawie oświatowym dotyczące uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
  • Nowe rozwiązania – kształcenie uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi od 1 września 2017 r.

 

 

  1. Wychowawcy klas aktywizowali uczniów do pomocy koleżeńskiej poza szkołą oraz poprzez stosowanie metod pracy w grupie lub w parach, dobierając do grupy uczniów o zróżnicowanym poziomie wiedzy.

 

  1. Nauczyciele w sprawozdaniach przedstawili sposoby realizacji zadania A zał. nr. 1

 

 

B

 

Dostosowywanie na etapie planowania oraz modyfikowanie, w trakcie realizacji, procesu edukacyjnego i procesów wspomagania rozwoju i edukacji do indywidualnych potrzeb edukacyjnych uczniów oraz ich możliwości, w oparciu o wyniki obserwacji ucznia, diagnozy środowiskowej i systematycznie prowadzonych przez nauczycieli badań edukacyjnych oraz autoewaluacji pracy własnej przez nauczycieli.

 

 

W celu realizacji zadania B w szkole w roku szkolnym 2017/2018:

 

  • We wrześniu 2017 roku część nauczycieli dokonała analizy osiągnięć uczniów z poprzedniego etapu edukacyjnego w celu ustalenia możliwości i potrzeb uczniów w danym oddziale – analiza przeprowadzana była z wykorzystaniem wyników sprawdzianów „na wejściu” oraz informacji rodziców i informacji zawartych w opiniach i orzeczeniach.

 

  • Dokonano analizy wyników egzaminu gimnazjalnego 2017 a wnioski wdrożono do realizacji.

 

  • Udzielanie uczniom pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkole odbywa się w dwóch formach:
  • w trakcie bieżącej pracy z uczniem i w ramach zintegrowanych działań nauczycieli, którzy pracują z uczniem,
  • w postaci form pomocy psychologiczno-pedagogicznej.
  • Po ustaleniu braków w zakresie konkretnych umiejętności oraz podstawowych wiadomości uczniów, część nauczycieli zorganizowała różne formy pomocy. Były one kierowane do grup uczniów celem wyrównania braków w zakresie konkretnych umiejętności, których nieposiadanie utrudniałoby przyswajanie nowych treści. I tak:
  • uczniowie oddziału przedszkolnego systematycznie uczestniczyli w zajęciach rozwijających uzdolnienia – warsztaty plastyczne, lekcje rysowania, zajęcia rytmiczne, eksperymenty i doświadczenia, gry dydaktyczne, ćwiczenia rozwijające twórcze myślenie (N. Baczyńska, A. Leoniuk).
  • codziennie uczniowie oddziału przedszkolnego uczestniczyli w zajęciach rozwijających umiejętność uczenia się, co dało wymierne efekty – dzieci potrafią samodzielnie czytać ze zrozumieniem, podpisują obrazki, układają wyrazy z rozsypanki sylabowej, rozwiązują samodzielnie działania matematyczne na liczbach (N. Baczyńska, A. Leoniuk).
  • dla uczniów klas pierwszych odbyło się 32 godzin zajęć z kształcenia umiejętności czytania, usprawniających kształtne pisanie, rozwiązywania zadań tekstowych i doskonalenia matematycznych umiejętności praktycznych (E. Awksietijuk).
  • dla uczniów klasy trzeciej przeprowadzono 18 godzin z edukacji matematycznej – analiza zadań tekstowych, doskonalenie umiejętności praktycznych, obliczanie obwodów figur, oraz 38 godzin zajęć rozwijających zdolności i zainteresowania uczniów – bogacenie słownictwa uczniów, ćwiczenia ortograficzne, stylistyczne, leksykalne, redagowanie opowiadań; nauczycielka udzielała również indywidualne, systematyczne wsparcia na zajęciach lekcyjnych i dodatkowych – 68 godzin (wpis do dziennika organizacji pomocy pp) dodatkowych zajęć dla 5 uczniów (I. Nawrocka).
  • dla uczniów klasy piątej przeprowadzono 12 godzin dodatkowych w celu poprawy umiejętności posługiwania się językiem angielskim (O. Sazonava).
  • dla uczniów klas starszych (przeprowadzono 13 godzin zajęć ze sprawnego wykonywania obliczeń na liczbach naturalnych, ułamkach zwykłych i dziesiętnych; obliczeń zgodnie z kolejnością wykonywania działań; rozwiązywania zadań tekstowych, szacowania wyników, sprawdzania otrzymanych odpowiedzi; obliczania procentu danej liczby; obliczanie pól powierzchni i objętości figur; odczytywanie informacji z wykresów B. Drużba).
  • 18 godzin poświęcono na przygotowanie uczniów do konkursu przedmiotowego z j. rosyjskiego i j. polskiego (H. Treszczotko);

 

  • Nauczyciele odstąpili od zasady, że te zajęcia są kierowane dla zamkniętych grup oddziałowych. Podstawową zasadą było skupienie na jednych zajęciach uczniów o konkretnych potrzebach i brakach, niezależnie od poziomu nauczania i klasy, do której uczeń uczęszczał. Nauczyciele określali cele operacyjne do osiągnięcia dla pojedynczego ucznia. Uczeń i rodzice byli na bieżąco informowani o stopniu osiągania zakreślonych wcześniej indywidualnych celów.

 

  • Stwierdza się duże zainteresowanie części rodziców postępami swoich dzieci w pokonywaniu trudności, a zwłaszcza pomoc rodziców w redukowaniu braków i  aktywne włączanie się w wykonywanie ćwiczeń domowych.

 

 

  • Dyrektor opracowała na potrzeby nauczycieli model pracy z uczniami o spe. Nauczyciele zostali przygotowani do opracowania dostosowań wymagań edukacyjnych dla uczniów ze spe w zakresie organizacji nauczania, dobieranych treści kształcenia oraz najskuteczniejszych form i metod pracy.

 

  • Wspomagano proces opieki i kształcenia pracownikami Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej w Hajnówce. Specjaliści zatrudnieni w poradni pomagali w rozwiązywaniu problemów np. uczennicy kl. III g mającej problemy ze względu na wcześniejsze kształcenie za granicą.

 

  • W oddziale przedszkolnym przeprowadzono prognostyczne badania dojrzałości szkolnej przez specjalistów z PPP w Hajnówce. Po wstępnych badaniach diagnostycznych przeprowadzonych przez nauczycielki oddziału przedszkolnego skierowano dzieci na konsultacje do poradni w celu korygowania wady wymowy oraz określenia przez specjalistów przyczyn trudności edukacyjnych.

 

 

C

 

Kształtowanie umiejętności uczniów w zakresie prawidłowego funkcjonowania w środowisku cyfrowym, w szczególności w środowisku tzw. nowych mediów, ze szczególnym uwzględnieniem portali społecznościowych.

 

  • Zorganizowano szkolenia dla nauczycieli:
  • Heting, stalking… Agresja XXI wieku.
  • Zagrożenie cyberprzemocy – działania wobec cyberprzemocy w szkole.
  • Media społecznościowe.
  • Digital Citizenship – co to znaczy być obywatelem cyfrowym?
  • Uzależnienie wśród dzieci i młodzieży – jak rozpoznać i pomóc dziecku.
  • Uzależnienie behawioralne wśród dzieci i młodzieży.

 

  • Szkolenie zorganizowane w szkole dla rodziców i nauczycieli „Zagrożenia w sieci – co grozi dziecku?” celem wskazania najczęstszych sposobów korzystania przez dzieci z mediów i wskazania potencjalnych zagrożeń.

 

  • Opracowano i zrealizowano w ramach Programu Wychowawczo-profilaktycznego cykl zajęć w każdej klasie zawierający tematykę: korzystanie z informacji, relacje  w środowisku medialnym, kreatywne korzystanie z mediów, jakie wartości ukrywają się w przekazach, jak bezpiecznie działać w sieci, informacje o nas w sieci w sieciowej społeczności oraz inne  w zależności od wiekowej dojrzałości uczniów, np.

 

  • Warsztaty profilaktyczne dla uczniów kl. II i III g „Profilaktyka zachowań medialnych”

 

  • III g (H. Treszczotko) – Niebezpieczeństwo w sieci. Wirtualne i realne fałszerstwa.

Śledzimy fora internetowe. Formowanie opinii na temat portali społecznościowych.

Być albo nie być w Internecie.

(I. Sierocka – Twaróg) Internet jako źródło informacji. Programy filtrujące.

(E. Lunda) – Multimedia – rozrywka, czy nauka? Co wiesz o portalach społecznościowych?

 

  • II g (H. Treszczotko) – Alfabet szkód, które wyrządzić nam może Internet.

 

  • Warsztaty dla uczniów kl. IV – VI „Fonoholizm”

 

  • VII (H. Treszczotko) – Ulec złu. Profilaktyka zagrożeń w sieci.

(I. Sierocka – Twaróg) Internet jako źródło informacji. Zasady netykiety.

 

  • VI (I. Sierocka – Twaróg) – Projekcja filmów animowanych „Owce w sieci” dotyczących bezpieczeństwa w Internecie. Zapoznanie z zasadami netykiety. Dzień Bezpiecznego Internetu.

(M. Gacuta) – Bezpieczne korzystanie z Internetu. Wykorzystanie stron internetowych, poczty internetowej oraz portali społecznościowych do wspólnego komunikowania się i uczenia.

 

  • V (I. Sierocka – Twaróg) – Projekcja filmów animowanych „Owce w sieci” dotyczących bezpieczeństwa w Internecie. Zapoznanie z zasadami netykiety.

 

  • IV (I. Sierocka – Twaróg) – Projekcja filmów animowanych „Owce w sieci” dotyczących bezpieczeństwa w Internecie.

(ks. J. Łojko)  – Media. Które dostarczają nam informacji o chrześcijaństwie. Z życia Cerkwi – oficjalna strona internetowa PAKPhttp://www.orthodox.pl

 

  • III (I. Sierocka – Twaróg) – Projekcja filmów animowanych „Owce w sieci” dotyczących bezpieczeństwa w Internecie.

(ks. J. Łojko)  – Media. Które dostarczają nam informacji o chrześcijaństwie. Z życia Cerkwi – oficjalna strona internetowa PAKPhttp://www.orthodox.pl

 

  • I – III (E. Awksietijuk, A. Fiłonowicz, I. Nawrocka) – Warsztaty profilaktyczne w GOKSiR „Dzień bezpiecznego Internetu” – wspólne szukanie wad i zalet korzystania z Internetu, wyjaśnianie pojęć związanych z Internetem, rozmowa na temat zagrożeń.

 

  • Oddział przedszkolny (A. Leoniuk. N. Baczyńska) oraz I – III (E. Awksietijuk, A. Fiłonowicz, I. Nawrocka) – Teatr Magik – spektakl „O Internisiu, którego psoty spowodowały duże kłopoty”.

 

  • W bibliotece szkolnej zorganizowano specjalny kącik tematyczny dla uczniów i rodziców z materiałami edukacyjnymi i informacyjnymi dotyczącymi odpowiedzialnego i bezpiecznego korzystania z nowych mediów.

 

  • Przeprowadzono ewaluację wewnętrzną w zakresie „Diagnoza kompetencji nauczycieli i uczniów w zakresie odpowiedzialnego korzystania z mediów społecznościowych. Określenie potrzeb nauczycieli i uczniów w zakresie doskonalenia tej umiejętności.”

 

 

 

D

 

Wypracowanie i wdrożenie Systemu pomocy psychologiczno-pedagogicznej w celu zunifikowania zasad organizacji i świadczenia pomocy psychologiczno-pedagogicznej, jednoznacznego wskazania zadań i obowiązków wychowawcy, nauczycieli i specjalistów zatrudnionych w szkole.

 

  • Dyrektor zapoznała nauczycieli ze zmianami w prawie oświatowym – Rozporządzenie MEN z dnia 28 sierpnia 2017 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno – pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2017 r. poz. 1643)

 

  • Zorganizowano szkolenia dla nauczycieli:
  • Zmiany w prawie oświatowym dotyczące uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
  • Nowe rozwiązania – kształcenie uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi od  1 września 2017 r.

 

  • Wprowadzono systemowe rozwiązania na rzecz wspierania ucznia – dyrektor szkoły opracowała „System pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz wspierania uczniów Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych” – wprowadzony zarządzeniem nr 9/2017 z dnia 1.09.2017 r.”

 

 

 

E

 

Opracowanie jednego Programu wychowawczo-profilaktycznego w oparciu o wyniki
pogłębionych analiz potrzeb i kłopotów wychowawczych zgłaszanych przez rodziców oraz nauczycieli, problemów wynikających z wieku dorastania, z uwzględnieniem
zagrożeń środowiskowych, zagrożeń cyberbullingiem, przemocą, narkomanią oraz
innymi zagrożeniami cywilizacyjnymi oraz w oparciu o wyniki diagnozy czynników chroniących i czynników ryzyka ich wystąpienia.

 

  1. Rada Pedagogiczna od dwóch lat przygotowywała się do opracowania nowego Programu Wychowawczo-profilaktycznego, który zgodnie z obecnymi przepisami jest jednym dokumentem, określającym działania nauczycieli i szkoły na rzecz wspomagania rodziców w wychowaniu ich dzieci oraz wspierających uczniów na rzecz własnego osobowościowego rozwoju.

W roku szkolnym 2015/2016 przeprowadzono dwa badania. W pierwszym z nich celem było zdiagnozowanie zjawisk związanych z występowaniem oraz zażywaniem środków odurzających. Problematyka badawcza koncentrowała się wokół obszarów związanych z: samopoczuciem uczniów w środowisku szkolnym, klasowym, relacjami z rówieśnikami, rodzicami, nauczycielami, zainteresowaniami, obowiązującymi zasadami. Ponadto zostały zadane pytania o substancje psychoaktywne (narkotyki, dopalacze) – głównie o wiedzę o nich, a także ich dostępność. Wyniki badania posłużyły rozpoznaniu zagrożeń w środowisku szkolnym i lokalnym sprzyjających używaniu środków psychoaktywnych oraz do zdefiniowania czynników ryzyka i czynników chroniących.  Precyzyjna identyfikacja czynników ryzyka i czynników chroniących pozwoliła na  opracowanie planu działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej  i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii, zgodnie z zapisami w Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015.

Drugim badaniem przeprowadzonym w roku szkolnym 2015/2016 było rozpoznanie zjawiska przemocy w środkach komunikacji elektronicznej. Problematyka badawcza koncentrowała się wokół obszarów związanych z terminem cyberprzemoc, agresja elektroniczna oraz cyberbullying, których podstawowymi formami są: nękanie, szantażowanie z użyciem sieci internetowej, straszenie, publikowanie lub rozsyłanie ośmieszających, kompromitujących informacji, filmów, zdjęć z użyciem sieci oraz podszywanie się pod kogoś innego wbrew jego woli, a tym samym powzięcie wiedzy czy uczniowie naszej szkoły padają ofiarą cyberprzemocy oraz czy sami stosują ww. formy agresji elektronicznej. Analizie zostały poddane takie tematy jak: bezpieczeństwo w sieci, zasady korzystania z Internetu oraz procedury postępowania w przypadku aktów cyberprzemocy.

W roku szkolnym 2016/2017 przeprowadzono wewnętrzne badanie pod nazwą: „Diagnoza postaw etycznych i wybranych wartości, które kierują postepowaniem ucznia”. Zasadniczym celem badania była diagnoza wartości uznawanych przez uczniów za godne pożądania, ich dążeń życiowych, ale również autorytetów oraz stosunku do norm społecznych.

Zgromadzony materiał pozwolił na stworzenie w pierwszych dniach września 2017 roku, adekwatnego do potrzeb, z zachowaniem uznawanych wartości, wspomagającego eliminowanie niepożądanych zachowań wśród uczniów, akceptowanego przez samą młodzież jak i rodziców oraz zgodnego z celami kształcenia ogólnego Programu Wychowawczo-profilaktycznego.

Szkoła, chcąc w prawidłowy sposób przekazywać uczniom system wartości skupiła się na:

  1. zaspokajaniu potrzeb emocjonalnych dzieci i budowanie więzi z nimi,
  2. modelowanie postaw uczniów,
  3. zachęcanie uczniów do ciągłego działania
  4. stosowanie metod aktywizujących

 

  1. Rada Rodziców uchwaliła program wychowawczo – profilaktyczny na rok szkolny 2017/2018 dnia 27 września 2018 r. – Uchwała nr 3/2017 Rady Rodziców Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych.
  2. Sprawozdanie z realizacji zadań programu wychowawczo – profilaktycznego za rok szkolny 2017/2018 stanowi załącznik nr 2.

 

 

 

 

E

Przeciwdziałanie używaniu substancji psychoaktywnych przez uczniów

 

  1. Realizując działania opisane w Rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2015 „w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii” (Dz. U. z 2015 r., poz. 1249) oraz uwzględniając zalecenia zawarte w § 2 ust.1 i 2 rozporządzenia zmieniającego z dnia 23 stycznia 2018 r. ( Dz.U. z 2018 r., poz. 214) w naszej placówce zdiagnozowano czynniki ryzyka i czynniki chroniące oraz określono listę działań, mających na celu zapobieganie problemowi narkomanii.

Celem badania było zdiagnozowanie zjawisk związanych  występowaniem oraz zażywaniem środków odurzających. Problematyka badawcza koncentrowała się wokół pytań o substancje psychoaktywne (narkotyki, dopalacze) – głównie o wiedzę o nich, a także ich dostępność.

Wyniki badań posłużyły rozpoznaniu zagrożeń w środowisku szkolnym i lokalnym sprzyjających używaniu środków psychoaktywnych oraz do zdefiniowania czynników ryzyka i czynników chroniących.

  1. Od 1 września 2016 roku został przyjęty do realizacji program „Działania wychowawczo-edukacyjne oraz profilaktyczne, w zakresie przeciwdziałaniu narkomanii Zespołu Szkolno – Oświatowego (od dnia 1 września 2018 r. Szkoła Podstawowa w Dubiczach Cerkiewnych) na lata 2016 – 2020”. W roku bieżącym stanowi on załącznik do Programu Wychowawczo – Profilaktycznego Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych.

Głównym założeniem tego programu jest szeroko rozumiana działalność szkoły na rzecz zapobiegania zachowaniom ryzykownym oraz interwencja w sytuacjach wymagających zdecydowanej reakcji na niepożądane zjawiska i zachowania uczniów. Program w swoich założeniach ma na celu wspomagać wychowawczą rolę rodziców, dostarczać wiedzy i przykładów na temat przestrzegania norm współżycia społecznego oraz przygotować uczniów do życia w dorosłym świecie, ludzi odpowiedzialnych za swoje  zachowania.

Po przeprowadzonej diagnozie (luty 2018 r.) można stwierdzić, iż dotychczasowe działania realizowane w ramach działań wychowawczo-edukacyjnych oraz profilaktycznych, w zakresie przeciwdziałaniu narkomanii w naszej szkole dają efekty, gdyż nie zauważono, by dzieci i młodzież aktywnie sięgała po narkotyki, bądź dopalacze. Z rozmów z wychowawcami wynika, iż dzieci klas młodszych nie są zainteresowane tą tematyką.

Działania zaplanowane na 5 lat są realizowane dopiero w ciągu 3 semestrów, dlatego nie wprowadzono zmian realizowanych zadań w zakresie przeciwdziałania narkomanii. W dalszym ciągu realizacja tego programu będzie monitorowana zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 2018 r.  zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informatycznej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz. U. z 2018 r. poz. 214).

Na bazie opracowanych dokumentów oraz wyznaczonych  Rozporządzeniu obszarów, zaplanowane działania zostały podzielone na cztery kategorie, tj. działalność:

  • wychowawczą,
  • edukacyjną,
  • informacyjną,
  • profilaktyczną.

Działalność wychowawcza w szkole i placówce polegała na prowadzeniu działań  z zakresu promocji zdrowia oraz wspomaganiu ucznia i wychowanka w jego rozwoju ukierunkowanym na osiągnięcie pełnej dojrzałości w sferze:

  • fizycznej – ukierunkowanej na zdobycie przez ucznia i wychowanka wiedzy i umiejętności, pozwalających na prowadzenie zdrowego stylu życia i podejmowania zachowań prozdrowotnych;

 

  • psychicznej – ukierunkowanej na zbudowanie równowagi i harmonii psychicznej, ukształtowanie postaw sprzyjających wzmacnianiu zdrowia własnego i innych ludzi, kształtowanie środowiska sprzyjającego rozwojowi zdrowia, osiągnięcie właściwego stosunku do świata, poczucia siły, chęci do życia i witalności;

 

  • społecznej – ukierunkowanej na kształtowanie postawy otwartości w życiu społecznym, opartej na umiejętności samodzielnej analizy wzorów i norm społecznych oraz ćwiczeniu umiejętności wypełniania ról społecznych;

 

  • aksjologicznej – ukierunkowanej na zdobycie konstruktywnego i stabilnego systemu wartości, w tym docenienie znaczenia zdrowia oraz poczucia sensu istnienia.

 

  1. Sprawozdanie z działań wychowawczo – edukacyjnych oraz profilaktyczne, w zakresie przeciwdziałaniu narkomanii w roku szkolnym 2017/2018 – II semestr stanowi załącznik nr 3.

 

 

G

 

Kontynuowanie i wzmacnianie pracy zespołowej nauczycieli na rzecz doskonalenia procesów edukacyjnych.

 

Prawo oświatowe zobowiązuje nauczycieli do pracy zespołowej. Szkoła ma obowiązek pracy nad poprawą jakości – szczególna uwaga skierowana jest na rozwój ucznia i rozwój zawodowy nauczyciela, a ta sytuacja wymaga tworzenia wewnątrzszkolnych systemów zapewniania jakości oraz nabywania umiejętności kreatywnego reagowania na zachodzące zmiany. Od szkoły oczekuje się wysokiej jakości kształcenia oraz umiejętności kierowania zmianami.

Szkoła stawia przed nauczycielami wysokie wymagania, do których zaliczyć należy: wieloprzedmiotowość, permanentne doskonalenie zawodowe, praca nowoczesnymi metodami, planowanie działań związanych z udzielaniem pomocy psychologiczno-pedagogicznej uczniom, mierzenie jakości swej pracy, umiejętność dokonywania samooceny.

Realizacja powyższych wymagań nie jest możliwa bez działania zespołowego.

W roku szkolnym 2017/2018 priorytetem była działalność zespołów wychowawczych i oddziałowych. Miały one na celu m.in.:

  • Przygotowanie szkolnego zestawu programów nauczania dostosowanych do możliwości rozwojowych uczniów w danym oddziale.
  • Wypracowanie form i metod korelacji treści programowych w obrębie przedmiotów, a także w sprawie tygodniowego łącznego obciążenia uczniów pracą domową.
  • Opracowanie z nauczycielami uczącymi w jednym oddziale spójnego programu wychowawczego lub strategii pracy wychowawczej w oparciu o program wychowawczo – profilaktyczny w szkole.
  • Monitorowanie realizacji podstawy programowej, ewaluacji semestralnych i rocznych osiągnięć uczniów, ewaluacji efektywności pracy z programami nauczania i podręcznikami.
  • Modyfikacja szkolnego programu wychowawczo – profialktycznego, koncepcji pracy szkoły, statutu.

 

Sprawozdanie z działalności złożyło 5 zespołów – zespół oddziałowy oddziału przedszkolnego, edukacji wczesnoszkolnej, nauczycieli uczących w kl. IV – VII, zespół oddziałowy kl. II g oraz zespół oddziałowy kl. III g.

W czasie spotkań rozwiązywano pojawiające się problemy dydaktyczne i wychowawcze. Podejmowano konkretne działania, których celem było usystematyzowanie i usprawnienie udzielania pomocy uczniom. Po ustaleniu z uczniem terminu poprawy systematycznie dokonywano analizy efektów pracy uczniów.

  1. Do mocnych stron pracy zespołowej zaliczono dużą częstotliwość spotkań i wymianę na bieżąco informacji na temat zachowania uczniów oraz ich postępów i trudności w nauce.
  2. Problemem, który nie udało się rozwiązać była niska frekwencja uczniów na lekcjach.
  3. Rekomendacje do pracy w roku szkolnym 2018/2019:
  • Zachęcić uczniów do udziału w konkursach i dodatkowych zajęciach.
  • Dbać o estetykę prowadzenia przez uczniów zeszytów przedmiotowych.
  • Motywować uczniów do pracy dodatkowej na rzecz własnego rozwoju.
  • Aby eliminować pojawiąjące się trudności w nauce, należy odpowiednio wcześnie zawiadamiać rodziców i zapraszać ich na spotkania zespołu, np. jeśli uczeń uzyska trzy oceny niedostateczne z danego przedmioty.

 

 

H

 

Wypracowanie i wdrożenie standardów jakości pracy nauczyciela w celu opracowania Regulaminu oceny pracy nauczyciela.

 

 

  1. Nauczyciele na bieżąco byli informowani o zmianach w prawie oświatowym – poprzez informacje przesyłane e-mailami i wywieszanymi na tablicy ogłoszeń.
  2. Zorganizowano szkolenia dla nauczycieli:
  • Nowy rok szkolny – nowe przepisy w zakresie organizacji roku szkolnego.
  • Zmiany w prawie oświatowym – Ustawa z dn. 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych.
  • Zadania i obowiązki nauczyciela w świetle prawa – źródła wyznaczania kryteriów oceny pracy.
  • Rozwój w zmianie – zmiana w rozwoju. Jak odnaleźć się w nowej sytuacji?

 

  1. Dyrektor szkoły przygotowała „Zakres obowiązków nauczycieli Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych”, czyli zestawianie zadań nauczycieli i wychowawców zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi. Podano wstępne, projektowane propozycje kryterium oceny pracy nauczycieli naszej szkoły.

 

  1. Dyrektor szkoły opracowała i wprowadziła zarządzeniem nr 6/2018 Instrukcję sprawowania funkcji wychowawcy w Szkole Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych.
  2. Zapoznano nauczycieli z rozporządzeniem  Ministra  Edukacji  Narodowej  z  dnia  29  maja 2018 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczycieli, zakresu informacji zawartych  w  karcie  oceny  pracy,  składu  i  sposobu  powoływania  zespołu  oceniającego  oraz  trybu postępowania odwoławczego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1133) oraz przekazano przykładowe wyjściowe propozycje dotyczą regulaminu dla szkół i regulaminu dla przedszkoli opracowane przez MEN.

 

 

I

 

Systematyczne włączanie rodziców w organizację pracy szkoły oraz proces edukacyjny własnych dzieci. Aktywizowanie działalności Rady Rodziców.

 

 

  1. W roku szkolnym 2017/2018 za bardzo ważne zadanie uznano opracowanie strategii współpracy z rodzicami i nieustanne podejmowanie prób ich angażowania w trzech obszarach:
  • angażowanie domowe, w skład którego wchodzić powinno: porozumienie się z dzieckiem w sprawach szkolnych, pomoc w wykonywaniu prac domowych, tworzenie warunków sprzyjających uczeniu się. Kontaktowanie dziecka z miejscami i sytuacjami sprzyjających uczeniu się oraz wspierającymi jego rozwój, takim, jak muzea, kino, biblioteka, miejsca kultury. Tę formę należało prowadzić jako tzw. pedagogizację rodziców, szkolenia z  zakresu pedagogiki rozwojowej, poprzez przekazywanie informacji o działalności kulturalno-oświatowej i turystycznej w szkole i  regionie;

 

  • szkolne, obejmujące wizyty w szkole (wywiadówki, imprezy integracyjne), uczestnictwo w zarządzaniu szkołą (rady klasowe, Rada Rodziców) oraz porozumiewanie się z nauczycielami i innymi pracownikami szkoły;

 

  • socjalizację edukacyjną, czyli czytelne komunikowanie uczniom i rodzicom oczekiwań dotyczących edukacji np. „ nacobezu” oraz kształtowanie wartości z nią związanych. Wynikiem tych działań było kształtowanie aspiracji edukacyjnych i zawodowych u dzieci, dyskutowanie na temat spraw związanych ze szkołą i uczeniem się, a także wspólne ustalanie strategii zachowań i oddziaływań na ucznia.

 

  1. Ilość spotkań wychowawcy z rodzicami
  oddział przed-

szkolny

szkoła podstawowa gimnazjum  

średnia

I II III IV V VI VII II III
Ilość spotkań 7 5 5 6 4 5 6 4 2 5
frekwencja 76% 80% 85% 70% 80% 60% 96% 62,5% 70% 75,5%
Spotkania indywidualne Spotkania codzienne     46 11       16  

Wychowawca klasy VII nie przedstawił sprawozdania ze współpracy z rodzicami, w e-dzienniku brak wpisów o wywiadówkach i frekwencji.

  1. Ilość zgłoszonych skarg przez rodziców – 11. Skargi dotyczyły relacji pomiędzy uczniami, jedna ze skarg – długiego terminu usprawiedliwiania nieobecności przez wychowawcę, mimo zgłoszonego problemu. Wychowawcy na bieżąco rozwiązywali problemy a o wynikach byli informowani rodzice.
  2. Pedagogizacja na spotkaniach klasowych:
  • Gotowość szkolna dzieci w wieku przedszkolnym – pracownik poradni PP w Hajnówce – oddział przedszkolny
  • Zdrowie i higiena jamy ustnej – oddział przedszkolny
  • Codzienne czytanie dziecku i z dzieckiem – znaczenie książki w życiu przedszkolaka – oddział przedszkolny
  • Zagrożenia i uzależnienia komputerowe – klasa druga
  • Przedstawienie procedur postępowania w sytuacjach konfliktowych, dyskusja o sposobach wprowadzenia regulaminu – klasa trzecia
  • Pogadanka o cyberprzemocy – klasa czwarta
  • Bezpieczeństwo w internecie. Odpowiednie korzystanie z mediów społecznościowych – klasa piąta
  • ABC zdrowego żywienia. Piramida zdrowia – klasa piąta
  • Konsekwencje prawne związane z naruszeniem ustawy z dnia 29.07.2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii – klasa piąta
  • Pogadanka o cyberprzemocy – klasa szósta
  • Oczekiwania rodziców wobec szkoły – warsztaty – klasa II g

 

  1. Pedagogizacja na spotkaniach szkolnych:
  • 17 października 2017 r. – Zagrożenie w sieci, co grozi dziecku? – szkolenie zewnętrzne, p. psycholog
  • 7 marca 2018 r. – Uzależnienie wśród dzieci i młodzieży – jak rozpoznać i pomóc dziecku – pracownik PPP w Hajnówce
  • 7 marca 2018 r. – Uzależnienie behawioralne wśród dzieci i młodzieży – pracownik PPP w Hajnówce
  • 7 marca 2018 r. – Leczenie szkarlatyny, choroby bostońskiej i owsicy. Zachowanie higieny – pracownik Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej w Hajnówce
  • 7 marca 2018 r. – Dziecko w rodzinie – H. Treszczotko
  • 7 marca 2018 r. – Przeciwdziałanie nowym zagrożeniom i przemocy w rodzinie (np. grooming) – H. Treszczotko

 

  1. Działania zrealizowane z inicjatywy rodziców:
Lp. Inicjatywa rodziców Klasa Forma Termin
1. Przygotowanie poczęstunku na uroczystości przedszkolne. Oddział przedszkolny

 

Ustalenie przez rodziców kolejności osób odpowiedzialnych za poczęstunek Cały rok
2. Przygotowanie upominków na Mikołajki, Walentynki, Dzień Kobiet, Dzień Dziecka, przygotowanie świątecznych paczek. Oddział przedszkolny

 

Zakupienie i przekazanie wychowawcom Zgodnie z potrzebami
3. Zakup upominków z okazji Mikołajek Klasa I – III, V Zakup upominków 6.12.2017
4. Przygotowanie karnawałowego słodkiego poczęstunku Klasa I – III Spotkanie integracyjne 19.01.2018
5. Zakup drobnych upominków z okazji Dnia Kobiet i Dnia Chłopca Klasa I – III, V Zakup upominków 8.03.2018
6. Zakup środków czystości Klasa I – III   Wg potrzeb
7. Dzień Dziecka Klasa III Zakup upominków 1.06.2018
8. Zapewnienie transportu i opieka podczas Powiatowego Turnieju Wiedzy Pożarniczej w Hajnówce     26.04.2018
9. Sadzenie drzew na placu szkolnym Kl. VII, IIg, IIIg, Zajęcia w terenie 20.04.2018
10. Bieg na orientację Kl. VII, IIg, IIIg, oraz 3 rodziców Zajęcia w terenie 01.06.2018

 

  1. Rodzice, szczególnie młodszych uczniów aktywnie uczestniczyli w życiu szkolnym swoich dzieci poprzez uczestnictwo w różnych działaniach – zał. nr 4

 

  1. Wnioski do pracy z rodzicami w roku szkolnym 2018/2019:
  • Angażowanie rodziców w życie szkoły zgodnie z zaplanowanymi wspólnie działaniami. Zorganizować więcej spotkań integracyjnych z rodzicami.
  • Włączyć rodziców w składy szkolnych komisji konkursowych.
  • Powoływać wśród rodziców członków grup zadaniowych, np. zorganizowanie wycieczki, warsztatu.
  • Zorganizować pracę wychowawczą tak, aby rodzice mogli brać aktywny udział w zajęciach z pedagogiem. Pedagogizacja rodziców
  • Zaangażować rodziców do współtworzenia oferty zajęć pozalekcyjnych.
  • Zobligować do usprawiedliwiania nieobecności dziecka w terminie ustalonym w statucie szkoły.
  • Motywować rodziców do współpracy ze szkołą.

 

 

 

J

 

Zapewnianie bezpieczeństwa uczniom, w tym:

pogłębianie umiejętności nauczycieli do podejmowania właściwych reakcji sytuacjach kryzysowych np. ataku terrorystycznego.

 

 

  1. Szkoła uczestniczyła w projekcie „Bezpieczna szkoła, bezpieczna przyszłość”, realizowanym na zlecenie Ministerstwa Edukacji Narodowej w ramach Rządowego programu wspomagania w latach 2015 – 2018 organów prowadzących szkoły w zapewnieniu bezpiecznych warunków nauki, wychowania i opieki w szkołach – „Bezpieczna+”, zatytułowanego: „Upowszechnienie wśród pracowników szkoły umiejętności rozpoznawania sytuacji zagrożenia oraz wiedzy o zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia”.
  2. W dniu 17 kwietnia 2017 r. wszyscy pracownicy szkoły uczestniczyli w szkoleniu „Uwaga! Niebezpieczeństwo!, tematyka szkolenia: Terroryzm”.
  3. Dyrektor szkoły opracowała procedury dotyczące zagrożeń terrorystycznych, które wejdą w życie z dniem 1 września 2018 r. :
  • Procedura postępowania na wypadek wtargnięcia napastnika do szkoły
  • Procedura postępowania na wypadek podłożenia ładunku wybuchowego
  • Procedura postępowania na wypadek skażenia chemicznego i biologicznego szkoły

 

  1. Dyrektor szkoły opracowała i wprowadziła zarządzeniem nr 5/2018 Procedury zapewnienia bezpiecznego pobytu uczniów w Szkole Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych.
 

K

 

Wspomaganie rozwoju zawodowego nauczycieli, zgodnie ze zdiagnozowanymi
potrzebami w formie szkoleń zewnętrznych, e-szkoleń i WDN-u.

 

  1. Dnia 24.08.2016 r. została przeprowadzona „Diagnoza potrzeb doskonalenia nauczycieli”. Nauczyciele stwierdzili, że:
  2. najlepiej ukształtowanymi umiejętnościami, które posiadają są:

– relaksacji i aktywnego wypoczynku, przeciwdziałających wypaleniu zawodowemu,

– zasad komunikacji interpersonalnych,

– opracowanie wymagań edukacyjnych;

  1. najsłabiej zaś opanowali umiejętności:

– dokonywanie pomiaru dydaktycznego,

– sztuki efektywnego nauczania,

– posługiwania się technikami komputerowymi.

 

Znajomość prawa oświatowego nauczyciele określili jako dobrą i najchętniej byliby zainteresowani wewnętrznymi formami doskonalenia zawodowego.

 

Pytani o wskazanie tematów szkoleń w jakich uczestniczyliby w pierwszej kolejności wskazali:

– Zasady prowadzenia rozmów z rodzicami. Komunikacja interpersonalna.

– Ocenianie kształtujące.

– Prawa i obowiązki nauczycieli na podstawie aktualnego prawa.

Zebrane opinie posłużyły do opracowanie planu doskonalenia nauczycieli na rok szkolny 2016/2017 oraz 2017/2018.

 

  1. Nauczyciele na bieżąco byli informowani o zmianach w prawie oświatowym, drogą e-mailową uzyskiwali informacje o kursach i warsztatach.
  2. W roku szkolny 2017/2018 zorganizowano:
  • 5 szkoleń dla wszystkich nauczycieli,
  • 19 szkoleń wewnętrznych,
  • 15 nauczycieli uczestniczyło w 22 zewnętrznych formach doskonalenia skierowanych przez dyrektora,
  • 7 nauczycieli uczestniczyło w 15 zewnętrznych formach doskonalenia z własnej inicjatywy.

 

  1. Doskonalenie zawodowe nauczycieli w roku szkolnym 2017/2018 przedstawia zał. nr 5.

2.4. Zestawienia statystyczne dotyczące organizacji nauczania w roku szk. 2017/18

 

Dane statystyczne dotyczące uczniów, nauczycieli i organizacji nauczania

– stan na 22 czerwca 2018 r.

  oddział przedszkolny Szkoła Podstawowa Oddziały gimnazjalne
Liczba uczniów 17 63 25
Ilość oddziałów – 10 2011 – 7 dzieci

2012 – 5 dzieci

2013 – 3 dzieci

2014 – 2 dzieci

Kl. I – 3

Kl. II – 5

Kl. III – 11

Kl. IV – 10

Kl. V – 9

Kl. VI – 12

Kl. VII – 13

Kl. II – 10

Kl. III – 15

Średnia liczba uczniów w klasie 17 9,0 12,5
Liczba uczniów dowożonych do szkoły autobusem szkolnym 9 43 20
Razem – 63 uczniów (72,4 %)
Zmianowość szkoły 1
Nauczyciele wg stopnia awansu zawodowego – SIO spis na 31 marca 2018 kontraktowi – 1

mianowani – 0

dyplomowani – 1

stażyści – 1

kontraktowi – 3

mianowani – 6

dyplomowani – 12

Ilość nauczycieli 2 22
Razem – 24 osoby
Razem – 18,10 etatów (w tym 1 niepełniący obowiązków)
Liczba godzin na zajęcia specjalistyczne z organu prowadzącego 1 godzina zajęć korekcyjno – kompensacyjnych 1 godzina zajęć korekcyjno – kompensacyjnych
Liczba specjalistów brak
Biblioteka 10godzin tygodniowo
Świetlica 19 godzin tygodniowo
Pracownicy administracji i obsługi 7 (od września do 30 marca),

6 (od kwietnia do 31 sierpnia) – bez opiekunki dziecięcej w oddziale przedszkolnym

Etaty pracowników administracyjno – obsługowych 1 etat intendent, 1 etat kucharz, 1 etat pomocy kuchennej, 1 etat sprzątaczki, 1 etat woźnego, 1 etat opiekunki dziecięcej, 1 etat robotnika gospodarczego

 

 

 

2.5. Uczniowie szkoły

Organizacja i realizacja godzin wg art. 42 KN
Liczba godzin wg art. 42 KN

Na podstawie dzienników zajęć/ w ramach wolontariatu

149 godziny

 

W roku szkolnym 2017/2018

 

Sposoby realizacji godzin Zajęcia z uczniami mającymi trudności w nauce 63 godzin
Koła zainteresowań 86 godzin
Ilość (średnio) uczniów biorących udział w zajęciach wg art. 42 Zajęcia z uczniami mającymi trudności w nauce 23
Koła zainteresowań 17
Średnia frekwencja na zajęciach – art. 42 KN Zajęcia z uczniami mającymi trudności w nauce 94%
Koła zainteresowań 79%

 

Analiza danych statystycznych przedstawionych w powyższych tabelach pozwala na sformułowanie uwag dotyczących organizacji procesu kształcenia w roku szkolnym 2017/18.

 

  1. Co drugi uczeń w szkole został objęty pomocą psychologiczno – pedagogiczną (45,45% ogółu uczniów). Każdy z nich, tj. dla 40 uczniów miał zapewniony dostęp do różnych form pomocy pp. Średnia frekwencja na zajęciach dydaktyczno –wyrównawczych wynosiła 94%.

 

  1. Poza godzinami zajęć kompensacyjno – korekcyjnych dla uczniów opiniami (2 godziny tygodniowo)  organ prowadzący przydzielił 20 godzin zajęć dla 2 uczniów z orzeczeniem o nauczaniu indywidualnym.

 

  1. Nauczyciel starali się, by zajęcia wspierające uczniów były zgodne z indywidualnymi potrzebami uczniów i oczekiwaniami uczniów.

 

  2.6. Nauczyciele

Liczba nauczycieli wg stopnia awansu zawodowego Dyplomowany 13, co stanowi 54%
Mianowany 6, co stanowi 25%
Kontraktowy 4, co stanowi 17%
Stażysta 1, co stanowi 4%
Liczba nauczycieli odbywających awans zawodowy 1 nauczyciel, co stanowi 4% ogółu
Liczba nauczycieli z dodatkowymi kwalifikacjami Kwalifikacje do nauczania 2 lub więcej przedmiotów – 17

Oligofrenopedagogika – 9

Terapia pedagogiczna – 2

Kurs kwalifikacyjny z bibliotekarstwa – 3

Łączna liczba dni opuszczonych w pracy (L4)

377 dni

Dyplomowany 191 dni, co stanowi 51 % nieobecności
Mianowany 157 dni, co stanowi 42% nieobecności
Kontraktowy 29 dni, co stanowi 7 % nieobecności
Stażysta ————————
Zastępstwa zorganizowano w czasie wszystkich nieobecności. Za dwóch nauczycieli chorujących długotrwale zatrudniono nauczycieli na zastępstwo.
Formy doskonalenia Studia podyplomowe
Kursy kwalifikacyjne
Szkolenie powyżej 20 godzin
Szkolenie poniżej 20 godzin 16
Krótkie formy (WDN) wszyscy nauczyciele

 

Wyszczególnienie Suma etatów
Ogółem Stażysta Kontraktowy Mianowany Dyplomowany
Pełniący obowiązki Bez godzin ponadwymiarowych 17,10 0,39 2,12 4,31 10,28
Z godzinami ponadwymiarowymi 20,75 0,39 2,12 5,29 12,95
Niepełniący obowiązków 1 0 0 0 1
Razem etaty bez godzin ponadwymiarowych 18,10 0,39 2,12 4,31 11,28
Razem etaty z godzinami ponadwymiarowymi 21,75 0,39 2,12 5,29 13,95

 

  1. Za nauczycieli nieobecnych w większości godzin zostały zorganizowane merytoryczne zastępstwa. Głównymi przyczynami tego były: niedysponowanie nauczycielami o pożądanych kwalifikacjach w placówce, niska dyspozycyjność nauczycieli, krótkotrwałe zwolnienia lekarskie uniemożliwiające szybką reakcję dyrekcji szkoły na nieobecność nauczyciela. W tej sytuacji reakcja dyrektora szkoły sprowadzała się do doraźnych działań polegających na organizowaniu zastępstw pośród nauczycieli uczących i będących w dyspozycji, by prowadzili swoje zajęcia lub organizacji zastępstw opiekuńczych.
  2. Zostali zatrudnieni na czas zastępstwa nauczyciele specjaliści za osoby przebywające na długotrwałym zwolnieniu lekarski.
  3. Wszyscy nauczyciele brali udział w krótkich formach doskonalących metodykę nauczania poszczególnych edukacji oraz doskonalących umiejętności wychowawcze opiekuna klasy.
  4. Część nauczycieli nie uczestniczy w nowej formie doskonalenia e – szkoleniach (tylko 2 osoby zgłosiło udział w takiej formie) mimo iż dostosowanie terminu e-szkoleń oraz czas ich trwania pozwala każdemu nauczycielowi na dobrą organizację własnego czasu przeznaczonego na doskonalenie.

 

  1. Jeden nauczyciel w roku szkolnym 2017/18 odbywał staż zawodowy na kolejny stopień awansu zawodowego. Staż został zakończony w bieżącym roku szkolnym i w wymaganym terminie złożono sprawozdanie ze stopnia realizacji planu rozwoju zawodowego.

 

2.7. Baza szkolna i warunki do realizacji procesu nauczania i opieki

Szkoła Podstawowa w Dubiczach Cerkiewnych posiada ubogą bazę dydaktyczną.

Sale lekcyjne – szkoła posiada 10 sale lekcyjnych, 1 pracownię komputerową z dostępem do Internetu, 1 świetlicę, salę gimnastyczną, bibliotekę. Barak jest pracowni np. chemicznej, fizycznej, biologicznej, które umożliwiałyby bezpieczne prowadzenie podstawowych doświadczeń. Dzięki temu uczniowie mogliby brać aktywny udział w prowadzonych doświadczeniach i eksperymentach. Szkoła nie posiada również pracowni do zajęć technicznych i artystycznych. Brak jest również pracowni językowych.

Uczniowie rozwijają swoje umiejętności informatyczno – komunikacyjne w pracowni komputerowej z oprogramowaniem Windows. Komputery i oprogramowanie są przestrzale. Cała szkoła wyposażona jest w bezprzewodową sieć internetową.

Nauczyciele podczas lekcji wykorzystują nowoczesny sprzęt dydaktyczny m. in. dwie tablice interaktywne, mikroskopy. Wyposażenie sal lekcyjnych w niezbędny sprzęt jest niewystarczający: 6 telewizory, 1 odtwarzacz kaset VHS oraz 4 odtwarzacze płyt DVD i CD, 2 aparaty fotograficzne 1 projektor multimedialny i 1 ekran.

 

Do dyspozycji uczniów jest biblioteka szkolna wraz z czytelnią.

Ośrodkiem życia kulturalnego jest szkolna hala gimnastyczna. W niej odbywają się wszystkie ważne uroczystości jak np.: rozpoczęcie roku szkolnego, podsumowanie dorobku pracy szkoły. Jest też miejscem kultywowania tradycji państwowych i szkolnych. Stanowi również swego rodzaju galerię sztuki, gdyż wykorzystywana jest do prezentacji prac uczniów oraz występów muzycznych.

Zaplecze sportowe – stanowią je: sala gimnastyczna wraz z zapleczem sanitarno-socjalnym, boisko typu orlik (trawiaste). Do dyspozycji nauczycieli są m.in. materace, skakanki, hula hop, laski gimnastyczne i wiele innych pomocy.

 

 

Świetlica i stołówka szkolna

W roku szkolnym 2018/2018  na 19 godzinach zajęć opieką objęte były wszystkie dzieci zgłoszone do świetlicy szkolnej. Były to przede wszystkim dzieci dowożone do szkoły autobusem, które po skończonych zajęciach oczekiwały na odjazd do domu oraz miejscowe z klas I – IV.

Sala w której odbywają się zajęcia świetlicowe wymaga doposażenia w nowe zabawki, gry i materiały do prac plastycznych.

Średnio 100 uczniów (95%) korzystało z serwowanych obiadów w stołówce szkolnej. Większość uczniów miało refundowane obiady ze środków GOPS. Obiad kosztował 3,00 zł.

W celu poprawy estetyki i bezpieczeństwa uczniów wykonano (do końca czerwca 2018 r).:

– malowanie lamperii korytarza na dolnym holu, malowanie lamperii w jednej sali lekcyjnej,

– montaż płytek przy wejściu do kotłowni i przy wejściu do szkoły,

– naprawa płotka przy szkole,

– naprawa dachu na budynku głównym.

 

W szkole prowadzony jest monitoring potrzeb dla poszczególnych pracowni. Za najpilniejsze uważa się:

  • zorganizowanie pracowni do zajęć technicznych;
  • stworzenie pracowni wraz ze stanowiskami do prowadzenia ćwiczeń, zgodnie z podstawą programową,
  • unowocześnienie istniejącej pracowni komputerowej.

 

Wyposażenie szkoły umożliwia w zasadzie realizację podstawy programowej. Brak pracowni j/w uniemożliwia stworzenie oferty tych zajęć dostosowanej do zainteresowań uczniów i rozwijanie ich uzdolnień.

Od 1 sierpnia 2018 r. będzie realizowany projekt „Szkoła naszych marzeń” w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podlaskiego na lata 2014 – 2020 na kwotę 530 522,89 zł na doposażenie szkoły, zajęcia dodatkowe dla dzieci, szkolenia dla nauczycieli. W znaczący sposób poprawi warunki nauki.

2.8. Udział uczniów w konkursach i ich osiągnięcia w roku szkolnym 2017/18

  1. Na poprawę efektywności kształcenia oraz promocję szkoły wpłynął z pewnością udział uczniów w różnego rodzaje konkursach, projektach. Do najważniejsze sukcesów w minionym roku szkolnym należy zaliczyć:

– uczeń oddziału przedszkolnego uzyskał tytuł Talent 2018 w Ogólnopolskim konkursie plastycznym „Wiosna Młodych Talentów” oraz prace 2 uczniów zakwalifikowano do wystawy;

– kwalifikacje do wystawy w Wojewódzkim konkursie plastycznym „Za co kocham Polskę?’ prace ucznia oddziału plastycznego;

– udział ucznia klasy szóstej w Finale Centralnego Ogólnopolskiego Turnieju Wiedzy Pożarniczej „Młodzież zapobiega pożarom”, I miejsce na szczeblu województwa;

  1. Szczegółowe informacje o udziale uczniów w konkursach i osiągnięciach znajdują się w zał. nr 6 a zał. nr 7 zawiera zajęcia organizowane poza terenem szkoły.
  2. Ocena efektywności kształcenia wraz z analizą egzaminów zewnętrznych

 

3.1. Wyniki klasyfikacji rocznej – ujęcie statystyczne

Szkoła Podstawowa

 

klasa

Liczba uczniów Nieklasyfiko-wanych  

Promocja/Liczba uczniów z ocenami niedostatecznymi

 

Średnia klasy

I 3   Wszyscy uczniowie promowani do klasy drugiej
II 5 Wszyscy uczniowie promowani do klasy trzeciej
III 11 Wszyscy uczniowie promowani do klasy czwartej
IV 10 Wszyscy uczniowie promowani do klasy piątej 4,58
V 9 Wszyscy uczniowie promowani do klasy szóstej 4,21
VI 12 Wszyscy uczniowie promowani do klasy siódmej 3,34
VII 13

 

  Wszyscy uczniowie promowani do klasy ósmej 3,82
Łącznie: 63 0   %   Średnia kl. IV – VII

3,99

 

Oddziały gimnazjum

 

klasa

Liczba uczniów Nieklasyfiko-wanych  

Promocja/Liczba uczniów z ocenami niedostatecznymi

 

Średnia klasy

II 10 Wszyscy uczniowie promowani do klasy trzeciej 4,05
III 15

 

Wszyscy uczniowie ukończyli szkołę 4,24
Łącznie: 25 0   %   Średnia klas

4,15

 

Porównanie średnich klas VI – III g z lat 2015 – 2018

Rok szkolny /klasa uczniowie kl. VI uczniowie kl. VII uczniowie kl. II g uczniowie kl. III g
2015/2016 IV – 3,55 V – 4,2 6 – 4,33 I g – 3,99
2016/2017 V – 4,02 VI – 4,0 I g – 3,94 II g – 4,12
2017/2018 VI – 3,34 VII – 3,84 II g – 4,05 III g – 4,24

 

Wyniki klasyfikacji rocznej są niższe w stosunku do roku ubiegłego przy zachowanych prawie tych samych czynnikach kontekstowych. Funkcja oceny szkolnej nie w pełni spełniała funkcję motywującą, gdyż, w ocenie nauczycieli, znaczna grupa uczniów nie chciała wykonywać dodatkowych prac i nie przejawiała aktywności na rzecz podniesienia ocen końcowych.

Oceny zachowania:

Szkoła Podstawowa

 

klasa

Liczba uczniów Naganne Nieodpowie-dnie Poprawne Dobre Bardzo dobre Wzorowe
IV 10 9 1
V 9 2 6 1
VI 12 2 7 3
VII 13 4 2 4 3
Łącznie 44 2 (4,55%) 4 (9,09%) 4 (9,09%) 26 (59,09%) 8 (18,18%)

 

oddziały gimnazjum

 

klasa

Liczba uczniów Naganne Nieodpowie-dnie Poprawne Dobre Bardzo dobre Wzorowe
II 10 2 8
III 15 3 9 3
Łącznie 25 5 (20%) 17 (68%) 3 (12%)

 

Brak oceny nagannej z zachowania i tylko 2 oceny nieodpowiednie świadczą o tym, że większe problemy wychowawcze nie występują.

Szczegółowa analiza wyników nauczania znajduje się w zał. nr 8.

Frekwencja w roku szkolnym 2017/2018

Szkoła Podstawowa

 

klasa

 Liczba godzin usprawiedliwionych Liczba godzin nieusprawiedliwionych Frekwencja
I 337 88%
II 527 2 86%
III 1213 3 88%
IV 1208 84 89%
V 526 45 92%
VI 1685 100 87%
VII 1468 902 91 %
Średnia frekwencja w roku szkolnym 2017/2018 88,71%

 

Oddziały gimnazjalne

 

klasa

Liczba godzin usprawiedliwionych Liczba godzin nieusprawiedliwionych Frekwencja
II 1524 105 87,9%
III 2052 5 85,9%
Średnia frekwencja w roku szkolnym 2017/2018 86,9 %

Frekwencja uczniów (około i poniżej 90%)  w roku szkolnym 2016/17 spowodowana jest dużą zachorowalnością dzieci w klasach młodszych. Uczniowie klasy III gimnazjum po napisaniu egzaminu gimnazjalnego, a pozostałych klas w czerwcu często opuszczali zajęcia lekcyjne (problem pojawia się już od kilku lat).

Porównanie frekwencji z lat 2015/2016 – 2017/2018

Rok szkolny Klasa szósta Klasa siódma Klasa druga gimnazjum Klasa trzecia gimnazjum
2015/2016 4 – 86,5% 5 – 94% 6 – 91,2% 1 g – 90,2 %
2016/2017 5 – 92,7% 6 – 92,2% 1 g – 90,4% 2 g – 92,1%
2017/2018 6 – 87% 7 – 91% 2 g – 87,9% 3 g – 85,9%

Analiza działań wychowawczych podejmowanych przez wychowawców w stosunku do uczniów systematycznie opuszczających lekcje wskazuje na ich niską skuteczność. Niektórzy wychowawcy nie zawsze reagowali na pojawiające się problemy, a inni w przypadku kontaktu z rodzicem często otrzymywali informację zwrotną, iż rodzic akceptuje nieobecność dziecka w szkole. Uczniowie w zasadzie nie ponieśli żadnych konsekwencji za samowolne opuszczanie zajęć szkolnych.

Możliwą przyczyną nieobecności jest również postawa nauczycieli, gdyż niektórzy nie potrafią rozplanować swojej pracy na cały rok szkolny. Na uwagi dyrektora odpowiadali, iż już zrealizowali podręcznik, lub program. Wynika z tego, że część nauczycieli opiera nauczanie jedynie na podręczniku i nie potrafi samodzielnie opracować planów wynikowych i poprowadzić lekcji tak, aby zainteresować uczniów i zachęcić ich do aktywnej pracy przez cały rok szkolny.

 

3.2. Ocena efektywności kształcenia na podstawie wewnętrznych badań edukacyjnych.

W Szkole Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych w roku szkolnym 2017/18 przeprowadzono wiele wewnętrznych badań osiągnięć edukacyjnych uczniów. Z monitorowania wynika, iż nauczyciele potrafią wyciągać wnioski i stosować je w praktyce szkolnej.

Jednak część nauczycieli po przeprowadzeniu diagnozy wstępnej nie sprawdziła wyników swoich oddziaływań np. na koniec roku szkolnego.

Z przeprowadzonej kontroli wynika:

  1. To, czego ewidentnie zabrakło podczas organizacji wszelkich wewnętrznych sprawdzianów, to poprawnego opracowania przez nauczycieli kartoteki testów z  taksonomią celów kształcenia.  Taksonomia to hierarchiczna klasyfikacja celów. Nazwa ta podkreśla, iż kategorie celów są uporządkowane. Taksonomia celów polega na tym, że wyższe kategorie mieszczą w sobie kategorie niższe, a więc osiągnięcie celu wyższego jest równoznaczne z realizacją celu niższego. Profesor Niemierko wskazał dwa poziomy celów kształcenia: ,,wiadomości” i ,,umiejętności”, a na każdym z tych poziomów – po dwie kategorie.

 

  1. Analizę jakościową należy prowadzić odnosząc wyniki statystyczne do celów operacyjnych zawartych w poszczególnych zadaniach, inaczej mówiąc do czynności i umiejętności uczniów, które podlegały sprawdzaniu.

 

  1. Kartoteka testu powinna zawierać cel taksonomiczny dla każdego zadania jak i wykaz umiejętności uczniów podlegające badaniu.

 

  1. W raporcie z testów nauczyciele nie przedstawili pełnej analizy ilościowej dotyczącej całego testu, a przede wszystkim nie dokonano szacowania rzetelności testu np. KR20 , ά Cronbacha lub miary r AB.  Brak tej miary sprawia, że nie można podawanych wyników uznać w pełni za wiarygodne, zwłaszcza przy testach z różnych wydawnictw. Zewnętrzny test nie zawsze jest dostosowany do poziomu realizacji podstawy programowej i na podstawie wyników nie można wyciągać uprawnionych wniosków.

 

  1. Zaleca się, aby w treści było 60% zadań o średnim stopniu trudności, a zadań łatwych i trudnych po 20%. Taki udział pozwala rozwiązać w 20% test przez ucznia najsłabszego i w 80% przez przeciętnego, a w 100% przez dobrego. Jeśli wyniki testów nie mieszczą się w podanych wyżej przedziałach, warto w pierwszej kolejności zbadać poprawność budowy zadań i kompozycji całego testu, jeśli chodzi o udział zadań o różnym poziomie trudności. Ale zagregowane wyniki dają też bardzo dobry obraz, które partie materiału nie zostały przyswojone. Być może jest to sygnał do zweryfikowania szeroko rozumianych metod kształcenia.

 

  1. Sprawdzanie poziomu opanowania wiedzy i umiejętności przez uczniów jest immanentną częścią procesu dydaktycznego, procesu kształcenia.

 

  1. Pomiar dydaktyczny to nie tylko wystawienie oceny uczniowi. Jednym z najważniejszych celów pomiaru, i to celem zyskującym na znaczeniu, jest samoocena pracy szkoły i nauczyciela.

 

  1. Wykaz przeprowadzonych badań wewnętrznych w roku szkolnym 2017/2018 stanowi zał. nr 9

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

3.3 Ocena efektywności kształcenia na podstawie zewnętrznych badań edukacyjnych.

Wyniki egzaminu gimnazjalnego w 2018 roku

Część egzaminu Liczba zdających Wyniki w kraju (%) Wyniki w województwie (%) Wynik szkoły (%)  
Część humanistyczna z zakresu historii i wiedzy o społeczeństwie 15 59 56 53
Część humanistyczna z zakresu języka polskiego

 

15 68 64 62
Część matematyczno – przyrodnicza z zakresu przedmiotów przyrodniczych 15 56 53 45
Część matematyczno – przyrodnicza z zakresu matematyki 15 52 48 36
Język angielski – podstawowy

 

3 68 67 67
Język angielski – rozszerzony

 

3 52 50 42
Język rosyjski – podstawowy

 

12 61 72 89
Język rosyjski – rozszerzony

 

12 48 65 66

 

Porównanie wyników egzaminu gimnazjalnego z lat 2014 -2018

 

 

 

  1. Oddziałowe zespoły nauczycielskie w sierpniu 2018 r. dokonają analizy wyników badań zewnętrznych z co najmniej trzech ostatnich lat i opracują wnioski i rekomendacje do pracy w roku szkolnym 2018/2019.

 

  1. Zespoły muszą dokonać analizy występującego od kilku lat problemu, czyli niskich wyników matematycznych i historycznych uzyskiwanych przez uczniów naszej szkoły.

 

  1. Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego znajduje się w zał. nr 10.

 

4.    Wyniki i wnioski z monitorowania procesów zachodzących w szkole w roku 2017/2018

 

4.1. Indywidualizacja w nauczaniu

4.1. 1. Działania podejmowane w szkole w celu indywidualizacji nauczania

Zgodnie z regulacjami prawnymi MEN nauczyciele naszej szkoły mieli obowiązek indywidualizować pracę z uczniem na obowiązkowych i dodatkowych zajęciach edukacyjnych – zgodnie z potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi ucznia oraz jego możliwościami psychofizycznymi.

Tym samym, indywidualizacja procesu edukacyjnego w szkole była niezwykle istotna. Opierała się na dostrzeganiu przez nauczycieli różnic w rozwoju poszczególnych uczniów oraz dostosowaniem do tych różnic treści, metod i organizacji działań pedagogicznych i była ściśle związana z różnorodnością uczniów i potrzebami edukacyjnymi każdego z nich wynikającymi z etapu rozwojowego na jakim się dany uczeń w danym momencie znajdował, jego potencjału, możliwości, trudności i specyfiki.

W szkole indywidualizacja stosowana była przede wszystkim jako sposób pracy nauczycieli z każdym uczniem, w tym ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w każdym oddziale i na każdych zajęciach.

Nauczyciele umożliwiali uczniom wybór sposobów osiągania celów i metod zdobywania wiedzy i umiejętności poprzez dostosowywanie tempa zajęć, metod i form pracy, tak by zarówno angażować każdego ucznia z osobna, jak i organizować pracę całej klasy.

Zastosowanie indywidualizacji wymagało od nauczyciela umiejętności zdiagnozowania potrzeb edukacyjnych ucznia, znajomości podstawy programowej, wiedzy metodycznej oraz – poza wiedzą o procesie kształcenia – wykazywania się w codziennej pracy różnymi umiejętnościami szczególnie wychowawczymi i społecznymi.

Obowiązkiem każdego nauczyciela było:

  • formułowanie dla uczniów wymagań edukacyjnych, które były niezbędne do uzyskania semestralnych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych i dodatkowych zajęć edukacyjnych w oparciu o realizowany przez nauczyciela program, informowanie o tych wymaganiach uczniów oraz ich rodziców (prawnych opiekunów) na początku roku szkolnego,
  • dostosowanie tych wymagań edukacyjnych do potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia objętego pomocą psychologiczno-pedagogiczną.

 

Aby jednak to było możliwe część nauczycieli wcześniej przeprowadziła diagnozę potencjału i potrzeb uczniów (i na tej podstawie optymalnie była dostosowana opieka i wsparcie).

W tym celu dokonali:

  1. Analizy dokumentów:
  2. dydaktycznych i szkolnych, w tym: testów kompetencji, sprawdzianów, egzaminów, dzienników lekcyjnych, dzienników zajęć specjalistycznych, zawierających informacje o wynikach w nauce, frekwencji, preferowanych zainteresowaniach, uzdolnieniach, formach udzielanej pomocy psychologiczno-pedagogicznej, incydentalnych wydarzeniach z udziałem ucznia, kontaktach nauczycieli z rodzicami itp.;

 

  1. udostępnionych w szkole za zgodą rodzica, w tym: informacji o gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole podstawowej, orzeczeń i opinii poradni psychologiczno-pedagogicznych i specjalistycznych (jeśli uczeń je posiadał), zawierających informacje o poziomie funkcjonowania ucznia w poszczególnych sferach rozwojowych, o stopniu przygotowania do nauki czytania, pisania, liczenia lub poziomie opanowania umiejętności szkolnych, o mocnych i słabych stronach ucznia, w tym zainteresowaniach oraz deficytach i trudnościach, wskazaniach do dalszej pracy;

 

  1. medycznych, w tym: zaleceń lekarzy pediatrów i specjalistów, które były zawarte w zaświadczeniach lekarskich i poszpitalnych (za zgodą rodzica);

 

  1. wytworów uczniowskich – czyli spostrzeżeń poczynionych na podstawie np: rysunków, prac przestrzennych, pisma, testu niedokończonych zdań, tekstów tworzonych swobodnie. Pomagały one w interpretacji stanu emocjonalno-społecznego ucznia, jego przeżyć, uczuć, pragnień, marzeń. Odzwierciedlały relacje interpersonalne między członkami rodziny ucznia, między uczniem a rówieśnikami oraz wskazywały poziom umiejętności wykonawczych (manualnych, estetycznych) autora pracy.

 

  1. Prowadzili rozmowy:
  2. indywidualne – z uczniem, rodzicami (dotyczące np.: stanu zdrowia ucznia, nastroju, zmian w jego zachowaniu, nawiązywania relacji z osobami dorosłymi i rówieśnikami, sukcesów i trudności, zainteresowań, motywacji do uczenia, preferowanych sposobów uczenia się w domu, spędzania wolnego czasu, stosowanego systemu nagród i kar, ustalonych zasad i norm oraz stopnia ich przestrzegania, długości i jakości czasu przeznaczanego dziecku przez rodziców itd.);

 

  1. z innymi nauczycielami pracującymi z dzieckiem, specjalistami z poradni PP w Hajnówce (np. na temat wyników obserwacji pedagogicznej podczas bieżącej pracy, w tym postępów uczniów, braków i trudności, prezentowanych przez nich zachowań, relacji rówieśniczych, organizacji warsztatu pracy, skuteczności wdrożonych dostosowań i efektywności specjalistycznych form udzielanej pomocy psychologiczno-pedagogicznej itd.);

 

  1. Przeprowadzali obserwacje zachowań uczniów, poznawali ich środowisko i sytuację rodzinną.

 

Prowadzone bieżące obserwacje – w różnych sytuacjach szkolnych – były wnikliwe, systematyczne i szczegółowe, dawały wieloaspektowe rozpoznanie potrzeb i możliwości uczniów.

Informacje o uczniach nauczyciele gromadzili podczas:

  • zorganizowanych przez nauczyciela działań dydaktycznych w ramach wielostronnej aktywności na terenie szkoły;
  • zajęć organizowanych poza murami szkoły (podczas spacerów i wycieczek, zawodów sportowych, zajęć w instytucjach kulturalno-oświatowych itp.);
  • inicjowanych przez ucznia (np.: swobodnych zabaw, gier w grupie przedszkolnej, w grupie wychowawczej, w klasie, podczas przerw w szkole, na placu zabaw, przy podejmowaniu czynności samoobsługowych, organizacyjnych, działań ukierunkowanych na pomoc, integrację, dzielenie się swoimi zainteresowaniami itp.);
  • spotkań okolicznościowych i tematycznych w grupie przedszkolnej, klasie;
  • uroczystości organizowanych dla całej społeczności szkoły;
  • warsztatów, spotkań z ciekawymi ludźmi;
  • zajęć rozwijających zainteresowania i uzdolnienia.

 

  1. 4. Planując i realizując proces edukacji i wychowania nauczyciele mieli obowiązek stosowania obowiązujących 12 zasad kształcenia – są to normy postępowania dydaktycznego i ukierunkowujące aktywność dzieci tak, by osiągane były zamierzone przez nauczyciela cele kształcenia i jednocześnie respektowana podmiotowość każdego dziecka.

Były to zasady:

  • Zasada świadomej aktywności dzieci – nauczyciel był świadomy celów kształcenia, ukazywał je dzieciom i odpowiednio motywował dzieci do osiągania zamierzonych wyników.
  • Zasada poglądowości – działanie na konkretach, wielozmysłowy kontakt dziecka z poznawaną rzeczywistością, nauczanie polisensoryczne.
  • Zasada przystępności – stopniowanie trudności, konieczność dostosowania materiału nauczania, metod kształcenia i środków dydaktycznych do poziomu rozwoju i możliwości psychofizycznych dziecka, przechodzenie od ogółu do szczegółu.
  • Zasada systematyczności – uporządkowanie procesu nauczania – uczenia się według logicznej struktury, w oparciu o wyjściowy stan wiedzy i umiejętności dziecka i systematyczne nawiązywanie do tej wiedzy, kształtowanie holistycznego rozumienia otaczającego świata.
  • Zasada łączenia teorii z praktyką – budowania dziecięcej wiedzy o świecie od działania w praktyce po tworzenie uogólnień i budowanie wiedzy teoretycznej, powiązanie wiedzy teoretycznej z praktyką.
  • Zasada trwałości wiedzy i umiejętności – utrwalanie wiedzy poprzez np. powtarzanie, działanie.
  • Zasada indywidualizacji i zespołowości – uwzględnianie indywidualnych możliwości każdego dziecka, konieczność zachowania indywidualnego podejścia do ucznia w warunkach pracy zespołowej, współpraca i współdziałanie wszystkich dzieci w grupie, co będzie sprzyjać uspołecznianiu dzieci, uczeniu się reguł współżycia, wzajemnemu uczeniu się od siebie.
  • Zasada samodzielności – stopniowe wdrażanie dzieci do samodzielnego działania, myślenia oraz kierowania własną aktywnością, zezwalanie na samodzielne rozwiązywanie problemów, stawianie hipotez i ich weryfikowanie. Sprzyjała ta zasada budowaniu poczucia sprawstwa i pozytywnej samooceny. samodzielnemu zdobywaniu wiedzy oraz rozwijaniu tej umiejętności w pracy umysłowej u uczniów.
  • Zasada pracy na zasobach – w organizacji procesu dydaktyczno-wychowawczego nauczyciel koncentrował się na tym, co uczeń  już wie, umie, potrafi, a nie na jego deficytach, trudnościach.
  • Zasada akceptacji i pomocy – akceptacja dziecka takim, jakie jest, pomoc uczniowi w aktywizacji jego zasobów, w usamodzielnieniu się i w przezwyciężeniu trudności rozwojowych. Zasada ta ukierunkowana była także na kształtowanie właściwej atmosfery i odpowiednich warunków wychowawczych w środowisku dziecka.
  • Zasada efektywności – określała związek między celami a wynikami nauczania, wiązała się z oceną efektywności podejmowanych przez nauczyciela działań, skutecznością i efektywnością jego pracy w procesie planowania i realizacji procesu edukacyjnego. Służyła doskonaleniu podejmowanych działań.

12) Zasada współpracy z rodziną – służyła wspólnym i spójnym działaniom szkoły i domu w zakresie wspomagania rozwoju dziecka, z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji dziecka i rodziny.

  1. We wrześniu 2017 r. wychowawcy klas gimnazjalnych przeprowadzili diagnozę stylów uczenia się swoich uczniów i ich możliwości intelektualnych – tj. zdiagnozowali typy inteligencji, przeprowadzali diagnozę talentów. Aby efektywnie pracować z klasą, osiągać wyznaczane sobie cele, trafnie dobierać metody, właściwie modyfikować wybrany program nauczania, musieli tym samym wcześniej uzyskać informacje na temat najbardziej efektywnych sposobów przyswajania wiedzy przez swoich uczniów.

 

Przeprowadzili diagnozę więc po to, aby:

  • poznać preferowane style uczenia się swoich uczniów,
  • uczniowie poznali swoje style uczenia się,
  • zidentyfikować i rozwijać poszczególne typy inteligencji wśród uczniów w klasie (tzw. Inteligencje wielorakie),
  • umieć dobrać strategie nauczania odpowiadające potrzebom uczniów.

 

Wychowawcy przeprowadzając ww. badania skierowali ankiety do rodziców, a do uczniów kwestionariusze stylów uczenia się.

  1. 6. W stosowaniu indywidualizacji nauczania dużym wsparciem głównie dla wychowawców byli rodzice niektórych dzieci (zwłaszcza w edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej), którzy przecież znali swoje dziecko najlepiej i wszelkie zmiany w jego funkcjonowaniu dostrzegali najszybciej. Rzeczywiste współdziałanie – bieżące i systematyczne – rodziców z nauczycielem obejmowało realizację wspólnie ustalonego postępowania z dzieckiem.

Wychowawcy dostrzegali w rodzinie swojego ucznia źródło siły i podejmowali, w razie potrzeby, np. działania doradcze, których celem było wzmacnianie oddziaływań tej rodziny, a tym samym wspieranie ucznia i w konsekwencji zapobieganie poważnym problemom społecznym i emocjonalnym.

Wspieranie rodziców ucznia było prowadzone w formie porad, konsultacji, warsztatów i szkoleń przez nauczycieli i specjalistów spoza szkoły.

 

 

  1. Szkoła w roku szk. 2017/201818 – w zakresie indywidualizacji realizowała następujące cele edukacyjne:
  • wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów,
  • rozwijanie zainteresowań, predyspozycji, zdolności uczniów,
  • zwiększenie indywidualnych możliwości uczniów,
  • rozwijanie zdiagnozowanego, zastanego zasobu wiedzy, umiejętności oraz możliwości intelektualnych, psychofizycznych,
  • budowanie pozytywnego stosunku do nauki,
  • zachęcanie uczniów do podejmowania wysiłku w procesie nauczania – uczenia się,
  • podnoszenie efektów kształcenia na miarę możliwości ucznia,
  • zapewnienie każdemu uczniowi sukcesu na miarę jego możliwości i przygotowanie do funkcjonowania na wyższych etapach edukacji i w życiu.

 

  1. Indywidualizacja pracy w szkole odbyła się również poprzez dostosowanie warunków przeprowadzania egzaminu zewnętrznego (w klasie gimnazjalnej) do potrzeb i możliwości jednego ucznia.
  2. Ponadto prowadzone było w szkole indywidualne nauczanie dla 2 uczniów, którzy nie mogą uczęszczać do szkoły – zgodne z rozporządzeniami MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. o kształceniu uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, zasadami udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz zasadami organizowania indywidualnego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania.

Zastosowane w szkole w/w rozwiązania zapewniły organizację kształcenia uczniów zgodnie z ich indywidualnymi potrzebami i sprzyjały edukacji włączającej.

W ramach nadzoru pedagogicznego prowadzonego w formie monitorowania działań nauczycieli, kontroli dokumentacji oraz analizy sprawozdań nauczycieli zostały wyciągnięte poniższe wnioski.

Wnioski:

  1. Uczniowie, którzy wymagali wsparcia w nauce, mieli zapewnioną pomoc ze strony szkoły – indywidualizację kształcenia, dostosowanie wymagań edukacyjnych, formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej np. zajęcia dydaktyczno-wyrównawcze czy zajęcia korekcyjno – kompensacyne.

 

  1. Prowadzone w szkole diagnozy pozwoliły na ustalenie wielu czynników sprawczych mających wpływ na funkcjonowanie ucznia. Uwzględniała kontekst biopsychospołeczny, w którym obok czynników rozwojowych i edukacyjnych, istotną rolę w rozwoju młodego człowieka odgrywają także czynniki środowiskowe.

 

  1. Rzetelną i wyjątkowo wartościową obserwację prowadzili nauczyciele wychowania przedszkolnego oraz edukacji wczesnoszkolnej. Powyżsi nauczyciele konsultowali swoje spostrzeżenia i uwagi o funkcjonowaniu ucznia z innymi nauczycielami prowadzącymi zajęcia w tej klasie.

 

  1. Dokonywanie obserwacji pedagogicznej miało miejsce w różnych ujęciach – architektonicznym, czasowym, personalnym oraz podczas zróżnicowanych sytuacji edukacyjnych.

 

  1. Dokonywanie obserwacji pedagogicznej istotne było w kontekście pozyskiwania i łączenia informacji o uczniu pochodzących od wielu nauczycieli i innych pracowników szkoły. Były to działania diagnostyczne nauczycieli, które podejmowali codziennie i podczas każdego kontaktu z uczniem, żeby zarejestrować nawet najdrobniejsze zmiany świadczące o trudnościach lub postępach ucznia.

 

  1. W praktyce szkolnej indywidualizacja była w różnym stopniu realizowana przez różnych nauczycieli.

 

  1. Nie wszyscy nauczyciele byli świadomi tego, że uczniowie będący w tym samym wieku, mogą znajdować się w innym momencie rozwojowym np., w fazie początkowej, końcowej danego etapu/stadium lub w momencie przejściowym – pomiędzy następującymi po sobie etapami – i że wynikające z procesów poznawczych komponenty muszą być rozwijane są przez wiele lat. Nie wszyscy rozpoznawali więc indywidualne potrzeby rozwojowe uczącego się, wymagania stawiali takie, że nie były dostosowane do jego możliwości poznawania i przetwarzania rzeczywistości – by mógł im sprostać (np., że uczeń, który jest na etapie myślenia przedoperacyjnego lub w fazie przejściowej do myślenia operacyjnego, nie może być pozbawiony możliwości manipulowania, liczenia na konkretach).

 

  1. W aspekcie indywidualnych potrzeb edukacyjnych najważniejsza była strategia, którą przyjął dany nauczyciel dla konkretnego ucznia, oraz dobór dostosowań w szczególności pod kątem organizacji pracy, form i metod uczenia/uczenia się. Nie każdy jednak nauczyciel realizował zasady indywidualizacji, co można było zaobserwować na podstawie analizy dokumentacji tych nauczycieli.

 

  1. Indywidualizacja nauczania dotyczyła następujących obszarów:

 

  • organizacji przestrzeni – np.: miejsca, w którym uczeń działał, osoby z którą siedział, eliminacji otaczających go źródeł bodźców itp.;
  • organizacji pracy ucznia – np.: zmiany form aktywności, przerw na relaksację, uczenia się z wykorzystaniem różnych form organizacyjnych – w parach lub grupach, z udziałem klasowego eksperta;
  • tempa uczenia się i poziomu umiejętności – np.: stosowania zadań o rożnym stopniu trudności,
  • ustalania terminów i zakresu materiału umożliwiającego uczniowi realizację zadania, projektu lub zaliczenie sprawdzianu – w tym ograniczania materiału, dzielenia go na części lub zachęcania ucznia do realizacji dodatkowych przedsięwzięć wynikających z jego zainteresowań itp.;
  • wyboru metod i środków dydaktycznych najskuteczniejszych dla danego uczącego się – związanych z wyszukiwaniem informacji, ich selekcją, zapamiętywaniem, przetwarzaniem, rozwijaniem konkretnych umiejętności, rozwiązywaniem problemów, nawiązywaniem relacji itd.;
  • stylu pracy uczącego się;
  • oceniania ucznia – w którym dominowała informacja zwrotna: co robi prawidłowo, nad czym powinien popracować i w jaki sposób;
  • uwzględnienia zaleceń wynikających ze stanu zdrowia ucznia;
  • rozwijania rozpoznanych zainteresowań, uzdolnień ucznia, ale także preferowanych przez niego umiejętności i postaw: planistycznych, organizacyjnych, realizacyjnych, twórczych, związanych ze sferą społeczną – np. zaangażowania w pełnienie różnych ról lub funkcji, podejmowania działań na rzecz innych;
  • budowania sukcesu ucznia w oparciu o jego predyspozycje, wskazywanie mu, w czym jest dobry;
  • uczenia się na błędach – świadomość błędów, które popełniał uczeń, było drogowskazem, co należy usprawnić, udoskonalić, nad czym popracować, a nie porażką.

 

  1. Praca domowa to druga, po zajęciach lekcyjnych, ważna forma pracy dydaktyczno–wychowawczej szkoły. Powinna ona rozbudzać i kształtować zainteresowania uczniów. Nie wszyscy nauczyciele jednak wywiązywali się z obowiązku różnicowania prac domowych pod względem stopnia trudności, sposobu i formy wykonania. Nauczyciele ci, również rzadko sprawdzali, poprawiali i oceniali zadane przez siebie prace domowe.

 

  1. Stosowane w szkole przez większość nauczycieli ocenianie kształtujące – w ramach opracowanych PSO – pozwalało zorientować się nauczycielom, w którym momencie powinni zastosować w stosunku do ucznia indywidualizację. Ponadto ocenianie kształtujące uwzględniało różnice pomiędzy uczniami (np. te dotyczące poziomu wiedzy, opanowania umiejętności czy też stylu uczenia się) i koncentrowało się nie na ich porównywaniu, ale na docenieniu tego, co każdy uczeń już się nauczył oraz na dostarczaniu informacji, które pomogą mu wykonać kolejny krok w uczeniu się.

 

  1. Wyniki przeprowadzonych działań diagnostycznych przyczyniły się do wdrożenia indywidualnych dostosowań, włączonych w bieżącą pracę z uczącym się, co z kolei przełożyło się na: korektę dysfunkcji, częściowe pokonanie lub zmniejszenie występujących trudności, rozwój i udoskonalenie umiejętności szkolnych, zmiany w zachowaniu uczniów, osiągnięcia w różnych obszarach.

 

  1. Część nauczycieli dostrzegała i rozumieli oni zróżnicowania poziomu rozwoju dzieci w grupie oraz zróżnicowania indywidualnych doświadczeń determinujących ten rozwój, tworzenie warunków do rozwoju dziecka zgodnego z jego własnym tempem, uwzględniających indywidualne czynniki wpływające na rozwój dziecka, uwzględnianie możliwości i preferencji dzieci w zakresie sposobów uczenia się, zróżnicowanie form i metod pracy, indywidualizację pracy w ramach obowiązkowych i dodatkowych zajęć edukacyjno-wychowawczych – odpowiedni dobór treści, metod i form pracy z dziećmi. Celem tych oddziaływań były konkretne osiągnięcia dzieci oraz – w dalszej perspektywie – przygotowanie ich do podjęcia nauki w szkole, z takim zapleczem, by na kolejnym etapie edukacji odnosiły sukcesy adekwatne do możliwości.

 

  1. Niepokojący jest jednak fakt, że nie wszyscy nauczyciele naszej szkoły podejmują faktycznie w praktyce zabiegi dydaktyczno-wychowawcze uwzględniające indywidualizację kształcenia.

 

Zalecenia i sposób ich realizacji:

  1. Za konieczne uznaje się wzbogacenie wiedzy i umiejętności nauczycieli w zakresie dostrzegania i uwzględniania różnic między uczniami – zaplanować szkolenie nauczycieli dotyczące technik i metod diagnostycznych.

 

  1. Zalecam nauczycielom włączanie rodziców w proces dydaktyczny własnych dzieci z wykorzystaniem form bardziej nowatorskich integrujących społecznie wszystkich rodziców.

 

  1. Nauczyciele, którzy w bieżącym roku nie przeprowadzili diagnozy, we wrześniu 2018 r. by rozpoznać indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne nowego zespołu klasowego są zobowiązani do przeprowadzenia diagnozy wstępnej, która ukaże na początku roku szkolnego zasób, potencjał uczniów i zasygnalizuje ewentualne braki, trudności rozwojowe i edukacyjne. Przedmiotem badania powinny być wybrane umiejętności, zdolności, sprawności, które wynikają z wymagań określonych w podstawie programowej. Ważnym elementem efektywności procesu nauczania i wychowania jest jak najwcześniejsza indywidualizacja nauczania.

 

4.1.2. Dostosowanie wymagań edukacyjnych do potrzeb i możliwości uczniów

Obowiązkiem nauczycieli było dostosowanie wymagań edukacyjnych do możliwości i potrzeb uczniów posiadających opinie lub orzeczenie. Podstawowym celem dostosowania wymagań było wyrównanie szans edukacyjnych uczniów oraz zapobieganie wtórnym zaburzeniom sfery emocjonalno – motywacyjnej.

Obowiązek ten występował również w przypadkach uczniów nieposiadających z poradni wskazanych wyżej dokumentów, ale objętych pomocą pp.

Ustalając wymagania edukacyjne nauczyciele kierowali się zaleceniami zawartymi w orzeczeniu lub opinii poradni oraz potrzebami edukacyjnymi ucznia rozpoznanymi przez nauczycieli uczących go.

Nauczyciele w ramach dostosowania wymagań mieli obowiązek dokonać gruntownej analizy podstawy programowej i ją adaptować do indywidualnych potrzeb i możliwości uczniów w danej klasie poprzez dostosowanie programu nauczania. Ważnym elementem był wybór odpowiedniego programu nauczania lub jego dostosowanie, a także zapewnienie określonych warunków do opanowania podstawowych wiadomości i umiejętności szkolnych, przewidzianych dla danego etapu edukacyjnego.

Dostosowując programy nauczania nauczyciele brali pod uwagę specyfikę danego ucznia i co generalnie utrudnia danemu uczniowi uczenie się np: brak możliwości skupienia uwagi na przedmiocie (zjawisku, myśli), który nie jest bezpośrednio połączony z ich wyraźnym zaangażowaniem uczuciowym, brak dokładności w odbieraniu informacji, która nie jest dla danej jednostki interesująca lub jest zbyt szybko albo słabo i w nieodpowiedni sposób eksponowana, szybkie męczenie się przy wszelkich pracach wymagających zwłaszcza wysiłku umysłowego, fizycznego, trudność zapamiętywania otrzymanych informacji, zwłaszcza wówczas, gdy nie zostały one odpowiednio przekazane lub utrwalone, trudność dokonywania operacji myślowych opartych na drugim układzie sygnałowym, tzn. porównywania, różnicowania, uogólniania i abstrahowania.

Wymagania edukacyjne w większości nauczyciele ustalili na takim poziomie, by uczeń mógł im sprostać i by skłaniały ucznia do odpowiedniego wysiłku edukacyjnego oraz zapewniały mu otrzymywanie ocen motywujących go wytężonej pracy, wykorzystując w tym celu pełną skalę ocen.

Wymagania te zapewniały realizację celów edukacyjnych wynikających z podstawy programowej w takim stopniu, w jakim było to możliwe z uwagi na występujące u ucznia trudności w uczeniu się.

Dostosowania polegały na modyfikacji procesu edukacyjnego, umożliwiającej uczniom sprostanie wymaganiom szkolnym.

Dostosowania wymagań dotyczyły głównie form i metod pracy z uczniem, zdecydowanie rzadziej treści nauczania. Nie były pomijane lub zmieniane treści nauczania, ale realizowane  na poziomie wymagań koniecznych lub podstawowych.

 

 

Obszary dostosowania obejmowały:

  1. warunki procesu edukacyjnego tj. zasady, metody, formy, środki dydaktyczne,
  2. zewnętrzną organizację nauczania, np. lokowanie ucznia w sali lekcyjnej, rodzaj pomocy dydaktycznych,
  3. warunki sprawdzania poziomu wiedzy i umiejętności (metody i formy sprawdzania i kryteria oceniania) powinny dać szansę uczniowi na sprostanie wymaganiom kolejnego etapu edukacyjnego.

 

Jak już wcześniej w niniejszym sprawozdaniu było ujęte, również dostosowanie wymagań edukacyjnych miało miejsce w sytuacji dostosowanie warunków przeprowadzonego egzaminu zewnętrznego  do potrzeb i możliwości ucznia.

Wnioski:

  1. Nie wszyscy nauczyciele potrafili adaptować podstawę programową do indywidualnych potrzeb i możliwości ucznia.

 

  1. Nie wszyscy nauczyciele potrafili dostosować program nauczania do potrzeb wszystkich uczniów w danej klasie.

 

  1. Zastosowane dostosowania na egzaminie gimnazjalnym były zgodne z Komunikatem Dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej z 1 września 2017 r. w sprawie szczegółowych sposobów dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu gimnazjalnego w roku szkolnym 2017/2018.

Zalecenia:

  1. Na pierwszym spotkaniu zespołów oddziałowych wypracować dostosowania określonych programów do potrzeb wszystkich uczniów w danej klasie.

 

  1. Dostosowanie wymagań do indywidualnych potrzeb i możliwości ucznia wymaga od nauczyciela szerokiej wiedzy merytorycznej i metodycznej, jak również wielu zawodowych umiejętności, gdyż o powodzeniu procesu kształcenia decydują pewne osobliwe sprawności posługiwania się wiedzą z zakresu psychologii i pedagogiki przy wykonywaniu przez nauczyciela określonych zadań zarówno dydaktycznych jak i wychowawczych. Istotna w tym aspekcie staje się autorefleksja nauczyciela – którą się niewątpliwie zaleca każdemu nauczycielowi – nad umiejętnościami zawodowymi mającymi wpływ na szersze zastosowanie indywidualizacji nauczania wobec uczniów, którzy tego wymagają. Nauczycieli powinni doskonalić swoje umiejętności w tej dziedzinie.

 

  1. Nauczyciele dostosowują wymagania w większości dla uczniów posiadających opinie i orzeczenia poradni. Zbyt mała aktywność nauczycieli w dostosowaniu wymagań dla ucznia, który takiej opinii nie posiada.

 

  1. W następnym roku szkolnym dostosowywać wymagania do wszystkich uczniów mających problemy.

 

 

 

4.1.3. Indywidualizacja nauczania w bieżącej pracy z uczniem – wyniki obserwacji lekcji

 

W roku szkolnym 2017/18 przeprowadzono zaplanowane obserwacje obowiązkowych zajęć edukacyjnych   – po uprzednim zapowiedzeniu miały na celu wspieranie nauczyciela w stosowaniu indywidualizacji w pracy z uczniami.

W przypadku obserwacji kontrolnych uwaga dyrektora kierowana była na indywidualizację pracy na lekcji, a w tym na:

  1. Konstruowanie jednostki dydaktycznej – ogniwa lekcji.
  2. Dostosowanie wymagań edukacyjnych do potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia objętego pomocą psychologiczno-pedagogiczną.
  3. Stosowanie w praktyce 12 zasad kształcenia.
  4. Przedstawianie uczniom celów lekcji w „języku ucznia”.
  5. Stosowanie zasady indywidualizacji w pracach domowych uczniów.
  6. Pozyskiwanie informacji zwrotnej o poziomie opanowania wiedzy lub stopniu nabywania umiejętności.
  7. Uzasadnianie oceny szkolnej.

 

Wnioski z przeprowadzonych obserwacji:

Indywidualizacja pracy z uczniem przejawiała się dostosowaniem wymagań edukacyjnych na każdych w/w zajęciach prowadzonych przez nauczyciela do potrzeb ucznia. Dotyczy takiej organizacji pracy, gdzie – kierując swoją uwagę na poszczególnych uczniów – nauczyciel dostosowywał do ich predyspozycji zasady, metody i formy pracy oraz ocenianie i mierzenie postępów. Indywidualizacja w obserwowanych zajęciach stosowana była na różne sposoby.

  1. Prowadzono lekcje na kilku poziomach nauczania poprzez:
  • Dzielenie uczniów na grupy, które – w zależności od tematu i rodzaju wykonywanych zadań – różniły się liczebnością i składem, np.:
  • każda grupa składała się z uczniów o zróżnicowanych uzdolnieniach i wiadomościach; uczniowie z trudnościami współpracowali ze zdolniejszymi i uczyli się od nich. Wyniki pracy grupy referował najsłabszy uczeń w zespole, a pozostali mogli jego wypowiedź uzupełniać;
  • każdą grupę tworzyli uczniowie o zbliżonym poziomie wiedzy i podobnych kompetencjach. Nauczyciel różnicował zadania stawiane przed poszczególnymi grupami i tak je dobierał, aby były one jak najbardziej dopasowane do możliwości uczniów wchodzących w skład danego zespołu.

 

  • Akceptowanie faktu, że każdy uczeń pracuje w swoim własnym rytmie i na odpowiednim dla siebie poziomie. Określano limit czasu na daną pracę – dawano go „za dużo”, tak żeby uczniowie mogli „pokonać zegar”.

 

  • Dawanie poleceń typu: „Spróbuj rozwiązać”, „Zrób, które możesz”, „Zrób, ile możesz”, „Rozwiąż, które chcesz”, „Napisz, ile zdążysz”.

 

  • Wykorzystywanie materiałów odwołujących się do wielu zmysłów: multimedialnych gier dydaktycznych, łamigłówek, krzyżówek, domina itp.

 

  • Stosowanie metod polisensorycznych, czyli wielozmysłowego uczenia się (prezentacje multimedialne, programy komputerowe, modele, makiety itp.).oraz metod interaktywnych (burza mózgów, mapa mentalna, plakat, eksperyment, doświadczenie, instruktaż, itp.).

 

  • Upewnienie się, że zlecone uczniowi zadanie lub ćwiczenie ma wyraźną strukturę, jest dobrze określone i mieści się w granicach jego możliwości. Pierwsza część przeważnie była łatwa lub na tyle uczniowi znajoma, żeby mógł ją prawidłowo wykonać i już na wstępie doświadczyć sukcesu.

 

  • Dopilnowanie, by uczeń powtórzył instrukcję w celu upewnienia się, że wie, co ma robić.

 

  1. Nauczyciele stosowali różne metody podpowiedzi:

1) Formułowali jasne, konkretne pytania lub doprowadzali ucznia na właściwy trop, co musi być zrobione, aby osiągnąć pożądany poziom wykonania.

2) Podawali na kartkach dyspozycje, które pozwalały krok po kroku znaleźć odpowiednie rozwiązanie, np. zadanie pytań naprowadzających, będących wskazówką, w jaki sposób wykonać daną formę ćwiczeniową.

3) Wcześniej podawali szczegółowe zagadnienia do tematu, z poleceniem zebrania materiałów dotyczących jednego, wybranego zagadnienia.

4) Przedstawiali wzór wykonania zadania, np.:

  • gotowe wzory, ale na inny temat niż opracowany w klasie;
  • tekst rozwiązania na opracowany temat, ale z lukami do uzupełnienia;
  • podawali na kartkach słowniczki tematyczne, wyjaśnienia obcych wyrazów lub trudniejszych pojęć, których zastosowanie pomoże rozwiązać zadanie.

 

  1. Aranżowali współpracę między uczniami:
  • Przy powtarzaniu omówionego materiału i utrwalaniu wiedzy nauczyciele stosowali autotesty typu:

 

  • „dyktando twórcze”, gdzie uczniowie sami w małych grupach układali tekst do zapisania, a najlepszy z nich – „nauczyciel” – dyktował go wszystkim;
  • „moja klasówka” – uczniowie konstruowali po dwa lub trzy pytania bądź zadania dla kolegi z ławki i sami oceniali ich wykonanie.

 

  1. Różnicowali prace domowe pod względem stopnia trudności, sposobu i formy wykonania:

 

1) Dokładnie wyjaśniali temat, treści i cel pracy domowej oraz ukazywali związek z zagadnieniami omawianymi na zajęciach.

2) Mobilizowali uczniów do odrabianie zadań domowych poprzez systematyczną kontrolę prowadzoną przez nauczyciela.

 

3) Przydzielali uczniom zróżnicowane zadania: obowiązkowe, dodatkowe dla chętnych oraz proponowane przez nich samych.

4) Podawali instrukcję wykonawczą i techniki wykonania – udzielali wskazówek rzeczowych i metodycznych, wskazywali środki potrzebne do wykonania zadania domowego.

5) Udzielali odpowiedzi na pytania uczniów i dodatkowe wyjaśnienia.

6) Sprawdzali, poprawiali i oceniali pracę domową.

  1. Kontrolowali wiadomości i umiejętności:

 

1) Stosowali wszelkie możliwe formy: odpowiedzi słowne i pisemne, rysunki, diagramy, układanki, krzyżówki, wyciągi ze stron internetowych, wydruki, kopie z wydawnictw i z prasy, prezentacje multimedialne.

2) Różnicowali sprawdziany, czyli tak je przygotowywali, by:

  • zadania sprawdzały wiadomości konieczne i podstawowe;
  • zadania były ułożone w formie testów wyboru lub testów wielostronnego wyboru albo testów z lukami do uzupełnienia;
  • punktacja do zadań była jednakowa, bez względu na ich stopień trudności;

 

3) Pozwalali uczniowi z trudnościami na korzystanie z notatek, podręcznika, kalkulatora itp.

  1. Oceniali postępy ucznia:

1) Informowali o sytuacji oceniania, czyli zapoznawali uczniów z regułami: kiedy, co i jak będzie podlegało ocenie. Przed sprawdzianami dawali uczniowi kartkę zawierającą szczegółowy zakres materiału do uzyskania pozytywnej oceny.

Dbali o to, by:

  • oceniać ucznia za to, czego się nauczył, a nie za to, czego jeszcze nie umie;
  • nie pominąć w ocenie żadnych dobrych stron aktywności ocenianego ucznia;
  • ocena była adekwatna do możliwości ucznia, a nie wynikała z porównania go z innymi;
  • ocena miała charakter wspierający, zawierała konkretne wskazówki – instrukcje do dalszej pracy ucznia.

 

  1. Stosowali indywidualne zalecenia wyrównawcze, które każdorazowo były dostosowywane do rodzaju ujawnionych u ucznia trudności, braków i zaległości, np. przez:

1) Umożliwienie indywidualnych spotkań ucznia z nauczycielem poprzez podanie do wiadomości uczniów terminów konsultacji.

2) Powtarzanie z uczniami słabo opanowanych partii materiału, z zastosowaniem prostych i jasnych sformułowań typu: „narysuj”, „przeczytaj”, „wybierz”, „dopasuj” – prawidłowo nie stosowali rozbudowanych poleceń o charakterze wyjaśniającym. Wszelkie wyjaśnienia były poparte obrazem: rysunkiem, zdjęciem, makietą itp.

 

  1. Przygotowali otoczenie wspierające nauczyciela w indywidualizacji:

 

1) W sposób przemyślany ustawiali ławki i krzesła, które, umożliwiły różne formy aktywności uczniów w czasie lekcji. Jeśli lekcja prowadzona była głównie w formie frontalnej, to  ustawienie wszystkich ławek miało miejsce w rzędach lub w formie stołu konferencyjnego. Jeśli przeważała praca w parach lub małych grupach, ustawiano ławki w formie litery „U”, oddzielnych stolików lub tzw. rybiej ości.

2) Miało miejsce ustawienie na regałach pomocy dydaktycznych będących w codziennym użytku. W indywidualizacji pracy poprzez otwarte formy nauczania uczniowie mogli korzystać z wielu środków dydaktycznych, bez konieczności posiadania kompletu przez każdego ucznia.

3) Zagospodarowali ściany, drzwi, okna i parapety na zamieszczenie informacji organizacyjnych, np. podziału uczniów na małe grupy, tygodniowego lub miesięcznego planu pracy czy instrukcji nt. odrabiania pracy domowej.

 

Wnioski ogólne z przeprowadzonych wszystkich obserwacji:

  1. Indywidualizacji oddziaływań wobec dzieci sprzyja kreatywność i zaangażowanie niektórych nauczycieli, którzy reagowali na bieżące potrzeby dzieci, byli otwarci na różne sposoby podejścia do problemów, a także wykazywali gotowość do ciągłego doskonalenia własnego warsztatu pracy.

 

  1. Do cennych rozwiązań metodycznych i organizacyjnych uwzględniających w nauczaniu zróżnicowanie uczniów można zaliczyć m.in. pracę na lekcji w małych grupach, metodę pracy projektem czy metody aktywizujące uczniów.

 

  1. Aby można było odnieść założone przez szkołę efekty indywidualizacji wszyscy nauczyciele muszą wdrożyć wymagane formy i metody indywidualizacji.

 

  1. Prawidłowy przebieg zajęć, poszczególne ogniwa lekcyjne przebiegały sprawnie i spójnie, następowanie kolejnych ogniw po sobie uwzględniało indywidualne możliwości uczniów (czynności wstępne, sprawdzenie obecności, sprawdzenie prac domowych/ tematyki z poprzedniej lekcji, podanie nowego tematu, omówienie nowych treści, podsumowanie lekcji, odnotowanie w dzienniku lekcyjnym stosownych zapisów: frekwencja, temat, oceny).

 

  1. Nauczyciele prowadzący zajęcia uwzględniali indywidualne potrzeby oraz możliwości rozwojowe uczniów (właściwe tempo opowiadania, powtarzanie nowych treści, poleceń, indywidualne podejścia do poszczególnych uczniów, zapisywanie na tablicy najważniejszych treści i podkreślanie ich wielokrotnie, odpowiadania na poszczególne pytania uczniów) jak również dokonali operacjonalizacji celów (taksonomia celów).

 

  1. Na zajęciach zastosowano różne metody dydaktyczne: podające (opis, elementy opowiadania) oraz aktywizujące (burza mózgów, dyskusja, praca w grupach).

 

  1. Na zajęciach realizowane były treści oraz umiejętności określone w podstawie programowej.

 

  1. Uczniowie oceniani byli na bieżąco w trakcie zajęć poprzez: pochwałę, podkreślenie dobrego wykonania zadania, adnotacją, oceną w dzienniku lekcyjnych. Tym samym zastosowano różne formy oceniania.

 

  1. Proces oceniania na obserwowanych zajęciach odbywał się w sposób ciągły i systematyczny tzn. w trakcie całej jednostki lekcyjnej, a nie tylko np. w podsumowaniu lekcji lub na jej początku.

 

  1. Większość uczniów wykazywała duże zaangażowanie na zajęciach, chętnie i aktywnie uczestniczyła w lekcjach.

 

  1. Dla kilku nauczycieli indywidualizacja stanowi jedynie hasło i środek do osiągania celów społecznych. Konieczne staje się zatem, aby indywidualizacja kształcenia traktowana była przez nich jako środek niezbędny do osiągnięcia celu podstawowego, jakim jest kształcenie, a nie jako cel pracy. Aby jednak była w pełni przestrzegana, potrzebna jest nie tylko odpowiednia postawa nauczyciela czy odpowiednie jego przygotowanie. Równie niezbędne jest wyposażenie go w środki nauczania i zabezpieczenie odpowiednich do potrzeb warunków programowo-organizacyjnych szkolnictwa.

 

Zalecenia i sposób ich realizacji:

  1. Ze względu na fakt, iż w szkole uczniowie wymagają pomocy pp ze względu na niepowodzenia szkolne, a większość z nich nie podlegała badaniom w poradni staje się koniecznym we wrześniu 2018 r. modelów pracy z uczniami o specjalnych, skonkretyzowanych potrzebach i możliwościach psychoedukacyjnych.
  2. Nauczyciele powinni w ramach autorefleksji rozważyć, a następnie wdrożyć do pracy we wrześniu 2018 r. następujące kwestie:
  • jak wygląda moja otwartość na poznawanie uczniów?
  • co w kwestii lepszego poznania uczniów mógłbym zrobić, jak planować i usprawniać obserwację uczniów w kontekście zastosowania indywidualizacji?
  • czy dostrzegam walor pełniejszego poznawania ucznia w zespołowej formule pracy nauczycieli i jego wpływ na szersze zastosowanie indywidualizacji nauczania?
  • czy przykładam wagę do jakości relacji między moimi uczniami i w jaki sposób badam jakość tych relacji?
  • jak wygląda integracja społeczna uczniów w mojej klasie, co mogę w tej sprawie zrobić?
  • czy i w jaki sposób angażuję do współpracy rodziców, w jakim stopniu potrafię ich społecznie integrować w obrębie zespołu klasowego?
  • jak wygląda mój styl nauczania, czy wymaga zmian w kontekście indywidualizacji nauczania?
  • które z zasad edukacji włączającej realizuję a nad którymi muszę popracować?
  • jak oceniam moją umiejętność współpracy i czerpania z wiedzy specjalistów w odniesieniu do ucznia ze SPE i na ile wpływa to na mój styl nauczania?

 

  1. 3. Należy zwracać większą uwagę na podsumowanie efektów kształcenia, wskazywać uczniom jakie cele były zamierzone na wstępie zajęć i czy udało się je zrealizować.

 

  1. Zwracać szczególną uwagę na uczniów wykazujących słabe zaangażowanie na zajęciach, bardziej ich motywować.

 

  1. Częściej kierować do uczniów pytania kluczowe o poziom rozumienia przekazywanych treści.

 

  1. Na każdej jednostce lekcyjnej wskazywać cele lekcji w celu wzbudzenia zainteresowania ucznia, ukazaniu jej praktycznego zastosowania zarówno na lekcjach z innych przedmiotów, jak i w codzienny, życiu.

 

  1. Częściej sięgać do aktywnych metod nauczania, różnicować metodykę kształcenia. Starać się stosować większą liczbę wizualnych środków dydaktycznych, zwłaszcza powszechniej wykorzystywać nowoczesne techniki informacyjno-komputerowe, z użyciem dydaktycznych programów mulimedialnych. Aktywizacja ucznia w znacznym stopniu przyczynia się do rozwijania logicznego myślenia, kształtowania sprawności manualnej i wyobraźni. Nauczyciel wybierając metodę powinien brać pod uwagę, że uczniowie uczą się w sposób konkretno-obrazowy.

 

Indywidualizacja, a praca domowa – uwagi:

  • Zadawanie na koniec lekcji pracy domowej to druga, po zajęciach lekcyjnych, ważna forma pracy dydaktyczno–wychowawczej.

 

  • Większość nauczycieli poprzez zadania domowe rozbudzała i kształtowała zainteresowania uczniów.

 

  • Indywidualizacja pracy domowej pod względem stopnia trudności oraz nadawanie jej problemowego charakteru było bardzo trudne i czasochłonne, ale miało duży wpływ na stosunek uczniów do przedmiotu (szczególnie tych najzdolniejszych). Dobrze dobrana praca domowa zachęcała uczniów słabych do odrabiania zadań domowych.

 

  • Nauczyciele celem osiągnięcia „trwałości” wiedzy polecali wykonywanie prac domowych. W zdecydowanej większości polecenia wykonania w domu pracy domowej oscylowały wokół uczniowskich czynności odtwórczych lub powtórzeniach czynności prezentowanych na zajęciach.

 

  • Rodzaje prac domowych były mało zróżnicowane. Sporadycznie miały formę projektu lub wykonania doświadczenia. W zdecydowanej większości obejmowały klasyczne rozwiązywanie zadań z książki lub napisanie wypowiedzi na zadany temat i wypełnienie ćwiczeń. Z tego powodu uczniowie nie dostrzegali potrzeby jej wykonywania w celu pogłębiania swojej wiedzy, ale jako nieprzyjemny i uciążliwy obowiązek.

 

  • W części obserwowanych zajęć stwierdzam, że nauczyciele zbyt mało czasu poświęcają na omówienie zadania domowego, wskazania uczniom celu jej wykonania, sposobu wykonania, a przede wszystkim kryteriów dokonywania oceny („nacobezu”).

 

Wnioski:

  1. Zadawanie pracy domowej uczniom u większości nauczycieli stanowiło rutynowe działanie polegające na podaniu numeru zadania, strony w zeszycie ćwiczeń bądź tematu pisemnej wypowiedzi. Nauczyciel poświęcał kilka minut na przekazanie informacji o zakresie pracy domowej. Sporadycznie upewniał się o stopniu opanowania przez uczniów treści nauczania, których znajomość ma być wykorzystana w jej rozwiązaniu.
  2. Nie wszyscy nauczyciele przydzielali uczniom zróżnicowane zadania obowiązkowe oraz nie przydzielali zadań dodatkowych dla chętnych uczniów. Nauczyciele ci nie wywiązywali się z obowiązku różnicowania prac domowych pod względem stopnia trudności, sposobu i formy wykonania, również rzadko sprawdzali, poprawiali i oceniali zadane przez siebie prace domowe.

 

Zalecenia i sposób ich realizacji:

  1. Praca domowa ucznia stanowi integralną część procesu dydaktyczno – wychowawczego. Dopiero w połączeniu z pracą domową zajęcie szkolne tworzą pełną jednostkę procesu nauczania. W związku z tym nauczyciel jest zobowiązany zadbać, by praca domowa spełniała określone funkcje dydaktyczne, ściśle powiązane z funkcjami realizowanymi przez poszczególne zajęcia. Praca domowa powinna być tak sformułowana, by realizowała poniższe funkcje:

 

  1. ułatwiała opanowanie w drodze samodzielnej pracy określonych wiadomości, stanowiących podstawę do przerabiania w szkole pod kierunkiem nauczyciela nowych zagadnień itp.;
  2. pozwalała poprzez jej wykonanie utrwalić przerobiony materiał,
  3. zachęcała do zbierania pomocy szkolnych, jak np.: okazy przyrodnicze, widokówki, materiały uzyskane w drodze obserwacji itp., jako podstawę do realizacji nowego tematu zajęcia;
  4. kształtowała u uczniów określone umiejętności i nawyki w drodze samodzielnego ćwiczenia;
  5. rozwijała samodzielność myślenia i działania przez wykonywanie zindywidualizowanych zadań teoretycznych czy praktycznych.

 

  1. 2. Domowa nauka wtedy spełni swoją rolę, kiedy będzie:

 

  1. ściśle połączona z pracą wykonywaną na lekcji,
  2. w odpowiedni sposób zadana,
  3. adekwatna do możliwości uczniów,
  4. wykonywana przez uczniów samodzielnie,
  5. systematycznie kontrolowana i oceniana,
  6. uczeń informowany o popełnionych przez siebie błędach.

 

Warunkiem efektywności uczenia się ucznia poprzez odrabianie prac domowych jest: racjonalne zadawanie prac i stosowanie wielu typów prac, które powinny zawierać różnorodne rodzaje treści, np.

 

  1. prace kształtujące pewne umiejętności, nawyki czy przyzwyczajenia,
  2. przygotowanie do nowego tematu,
  3. przyswojenie danego materiału poprzez nauczenie się na pamięć wiersza lub innego tekstu, napisanie pracy pisemnej.

 

  1. 3. Ponadto należy pamiętać, że zbyt duża ilość pracy domowej przeciąża uczniów, prowadząc do niekorzystnych skutków zdrowotnych oraz osłabia motywację do nauki.

 

  1. Należy stosować poniższe zasady przy zadawaniu prac domowych. Zadawanie pracy domowej powinno być :

 

  1. celowe i dokładne;
  2. wiązać naukę szkolną i domową w jednolity proces nauczania;
  3. stanowić dokładnie zaplanowaną część zajęcia;
  4. przygotowywać dziecko do samodzielnego wykonania zleconej pracy;
  5. dostosowaniem wymagań do sił i możliwości uczniów w ramach stosownej indywidualizacji.

 

Dobre zadawanie pracy domowej wymaga liczenia się z osiągnięciami w nauce i uzdolnieniami poszczególnych uczniów. Nauczyciel powinien troszczyć się o uczniów, którzy wykazują jakiekolwiek braki i niedociągnięcia w nauce, nie zapominając o dzieciach zdolnych. Chodzi o to by pobudzić do działania uczniów mniej zdolnych czy leniwych oraz wymagać większego wysiłku od zdolnego. Dzięki takiej metodzie korzyści mają sami uczniowie, jak i podnosi się poziom naukowy całej klasy.

 

  1. 5. Przebieg zadawania pracy domowej powinien zawierać poniższe elementy:

 

  1. wyjaśnienie tematu i celu pracy domowej oraz utrwalenie związku z omawianymi na zajęciach zagadnieniami;
  2. podanie instrukcji wykonawczej (udzielenie przez nauczyciela wskazówek rzeczowych i metodycznych);
  3. wyznaczenie uczniom pracy;
  4. odpowiedzi na pytania uczniów i dodatkowe wyjaśnienia.

 

  1. Każda praca ucznia, zarówno pisemna i ustna, powinna być przez nauczyciela starannie sprawdzona, poprawiona i oceniona. Dokładne sprawdzenie pracy wdraża ucznia do starannego i systematycznego wykonywania zadań, wyrabia ponadto obowiązkowość i odpowiedzialność za jakość wykonanej pracy. Kontrola prac domowych dokonywana przez nauczyciela powinna być:
  2. ekonomiczna, tzn. taka, aby nauczyciel w jak najkrótszym czasie stwierdził, jak przygotowała się do zajęć możliwie jak największa ilość uczniów;
  3. wykazać nie tylko ilość, ale i jakość wyników pracy;
  4. informować uczniów o tym, jaki jest poziom ich wiedzy i ewentualnie wskazać czego jeszcze powinni się nauczyć czy utrwalić;
  5. być urozmaiconą, tzn. ujmować wiadomości uczniów w nowych związkach, w odmiennym układzie i zastosowaniu praktycznym;
  6. zakończona obiektywną oceną;
  7. za brak zdania domowego, bez uzasadnienia lub złe wykonanie nie należy stawiać negatywnej oceny, uczeń te pracę powinien wykonać na następną lekcję.

 

  1. W ramach czynności nadzoru pedagogicznego należy co 2 miesiące kontrolować wyrywkowo zeszyty uczniów pod względem, czy nauczyciele różnicują uczniom prace domowe oraz czy je sprawdzają.

 

4.1.4. Indywidualizacja w pracy z uczniem zdolnym

  1. Szkoła musi być otwarta na tworzenie warunków do osiągania sukcesów uczniom z różnymi potrzebami edukacyjnymi, w tym uzdolnionych, choć uzdolnienia te nie muszą koniecznie dotyczyć uzdolnień intelektualnych, ale także uzdolnień innego rodzaju.

 

  1. Ważne jest, że szkoła postrzega sukces ucznia nie tylko przez pryzmat odznaki wzorowego ucznia. Osiągnięcia w innych dziedzinach bowiem także mogą być sukcesem.

 

  1. Właściwa organizacja procesu dydaktyczno-wychowawczego opartego na podmiotowym traktowaniu ucznia oraz aktywizujących metodach i zróżnicowanych formach pracy wpływa znacząco na motywację uczniów do nauki, rozwój ich zainteresowań i zdolności, podnosi możliwości poznawcze uczniów oraz kształtuje właściwą postawę wobec nauki szkolnej.

 

  1. Nawet w przypadku skromnego zaplecza szkoły, przy odrobinie pomysłowości i inicjatywy ze strony nauczyciela indywidualizacja możliwa jest do realizacji.

 

  1. Indywidualizacja kształcenia ucznia zdolnego, która wpływa na osiągnięcia edukacyjne uczniów, jednocześnie zapobiega ich niepowodzeniom i trudnościom szkolnym.

 

Zalecenia:

  1. Warto pamiętać, iż odnoszenie sukcesów przez ucznia pozwala na lepsze funkcjonowanie dziecka w roli ucznia, poprawę samooceny, zwiększenie motywacji do pracy, twórcze rozwijanie zainteresowań, a w przyszłości trafny wybór swego miejsca w świecie ludzi dorosłych.
  2. Wpływ na odnoszenie sukcesów przez dzieci ma przede wszystkim dobra edukacja, a jej rozwój należy wspomagać zawsze i wszędzie. Dlatego nauczyciel, odpowiedzialny za kształtowanie dziecka powinien wiedzieć, że dobra edukacja nie może ograniczać się do nauki w szkole i tym samym współpracować z różnymi instytucjami wspierającymi indywidualny rozwój ucznia. Ważna w tym zakresie jest również konstruktywna współpraca z rodzicami dziecka.
  3. W roku szkolnym 2018/2019 należy rozpoznać uczniów zdolnych (w różnych dziedzinach) oraz opracować metody i formy pracy na zajęciach edukacyjnych i dodatkowych do ich zdolności i zainteresowań.

4.2. Ocena organizacji i efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej w roku szkolnym 2017/18 na podstawie wyników monitorowania, kontroli i ewaluacji

 

4.2.1 Informacje ogólne i statystyczne

 

Zmiana przepisów od 1 września 2017 roku o pomocy psychologiczno-pedagogicznej sprawiła, że organizacja pomocy pp w szkole uległa przemodelowaniu i aktualnie opiera się na diagnozie funkcjonalnej.

 

Celem wdrażanej w roku szkolnym 2017/2018 zmiany w udzielaniu pomocy pp było przejście od dotychczasowego modelu medycznego opartego na rozpoznaniu medycznym i np. przyporządkowaniu do określonej grupy, czy rodzaju niepełnosprawności na podstawie rozpoznania lekarskiego i/lub diagnozy psychologicznej i na tej podstawie wnioskowania o potrzebach dziecka – na rzecz modelu społecznego, opartego na analizie funkcjonowania dziecka i wynikających z tego potrzeb w zakresie zarówno wsparcia dziecka, jak dostosowania środowiska zewnętrznego (dostosowanie warunków nauczania – likwidacja barier architektonicznych, dostosowane miejsce pracy, odpowiednie pomoce dydaktyczne, metody pracy dydaktycznej i wychowawczej itp.).

 

Ten model diagnozy oparty jest o analizę nie tylko danych o indywidualnych cechach dziecka, ale również barierach i zasobach w jego środowisku, z uwzględnieniem informacji
z różnych źródeł (np. lekarz, szkoła, opieka społeczna). W w/w modelu wykorzystuje się Międzynarodową Klasyfikację Funkcjonowania, Niepełnosprawności i Zdrowia – wersję dla dzieci i młodzieży (ICF – CY).

 

Tym samym do szkoły wprowadzono diagnozę funkcjonalną, która holistycznie połączyła model ilościowy z modelem jakościowym, ponieważ dokładne rozpoznanie środowiska ucznia oraz sposobu, w jaki dziecko funkcjonuje w grupie, połączone z indywidualnym rozpoznaniem, z czym dokładnie dziecko ma problem, pozwala nauczycielom na precyzyjne ustalenie potrzeb, a w dalszej części przedyskutowanie w grupie nauczycieli sposobów ich zaspokajania. Umożliwia zidentyfikowanie barier i podjęcie konstruktywnej dyskusji nad ich usuwaniem.

 

W szkole organizowano i udzielano pomocy pp uczniom, rodzicom i nauczycielom.

 

Polegała ona na wspieraniu rodziców i nauczycieli w rozwiązywaniu problemów wychowawczych i dydaktycznych oraz rozwijaniu ich umiejętności wychowawczych w celu zwiększenia efektywności pomocy psychologiczno – pedagogicznej udzielanej uczniom.

 

Wszelkie formy świadczonej pomocy psychologiczno – pedagogicznej w szkole były bezpłatne, a udział ucznia w zaplanowanych zajęciach w ramach jej realizacji był dobrowolny.

 

Każdy uczeń szkoły miał prawo być objęty działaniami pedagogicznymi i psychologicznymi, mającymi na celu rozpoznanie jego możliwości psychofizycznych, w tym szczególnych uzdolnień, indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz zaspokojenia tych potrzeb.

 

Stosowana w szkole pomoc pp polegała na:

 

  • rozpoznawaniu i zaspakajaniu potrzeb rozwojowych i edukacyjnych ucznia;
  • rozpoznawaniu indywidualnych możliwości psychofizycznych ucznia;
  • rozpoznawaniu czynników środowiskowych wpływających na funkcjonowanie ucznia w szkole;
  • stwarzaniu warunków do aktywnego i pełnego uczestnictwa ucznia w życiu szkoły i w życiu oraz w środowisku społecznym;
  • rozpoznawaniu przyczyn trudności w opanowywaniu umiejętności i wiadomości przez ucznia;
  • prowadzeniu edukacji prozdrowotnej i promocji zdrowia wśród uczniów i rodziców;
  • podejmowaniu działań wychowawczych i profilaktycznych wynikających z programu wychowawczo – profilaktycznego oraz wspieraniu nauczycieli w tym zakresie;
  • wspieraniu uczniów, metodami aktywnymi, w dokonywaniu wyboru kierunku dalszego kształcenia, zawodu i planowaniu kariery zawodowej oraz udzielaniu informacji w tym kierunku;
  • wspieraniu nauczycieli i rodziców w działaniach wyrównujących szanse edukacyjne dzieci;
  • udzielaniu nauczycielom pomocy w dostosowywaniu wymagań edukacyjnych wynikających z realizacji programów nauczania do indywidualnych potrzeb psychofizycznych i edukacyjnych ucznia;
  • wspieraniu nauczycieli i rodziców w rozwiązywaniu problemów wychowawczych;
  • umożliwianiu rozwijania umiejętności wychowawczych rodziców i nauczycieli;

 

Pomoc pp w szkole była udzielana w trakcie bieżącej pracy  z uczniem oraz przez zintegrowane działania nauczycieli i specjalistów (zewnętrznych), a także w określonej formie.

 

Pomoc pp organizowała dyrektor szkoły.

 

Dyrektor ponadto organizowała wspomaganie szkoły w zakresie realizacji zadań z zakresu pomocy pp polegające na zaplanowaniu i przeprowadzeniu działań mających na celu poprawę jakości udzielanej pomocy pp.

 

Wychowawcy oddziału klasowego pełnili funkcję koordynatora w zakresie organizacji pomocy pp w swoim oddziale klasowym oraz planowali i koordynowali udzielanie uczniowi pomocy pp.

 

Pomocy pp udzielali uczniom:

 

  • nauczyciele w bieżącej pracy z uczniem na zajęciach;
  • wychowawcy ;

3)        pracownicy szkoły poprzez zintegrowane oddziaływanie na ucznia.

 

Pomoc pp w szkole realizowana przez nauczycieli w bieżącej pracy z uczniem polegała w szczególności na:

 

  • dostosowaniu wymagań edukacyjnych do możliwości psychofizycznych ucznia i jego potrzeb;
  • rozpoznawaniu sposobu uczenia się ucznia i stosowanie skutecznej metodyki nauczania;
  • indywidualizacji pracy na zajęciach obowiązkowych i dodatkowych;
  • dostosowaniu warunków nauki do potrzeb psychofizycznych ucznia.

 

Pomoc pp świadczona była również w określonych formach zorganizowanych w ramach godzin przeznaczonych na te zajęcia i ujętych w arkuszu organizacyjnym szkoły.

 

W oddziale przedszkolnym podstawą udzielania pomocy pp była wartościowa diagnoza, tzn. diagnoza interdyscyplinarna i zawierała informacje w zakresach:

 

  • społecznym (przedstawienie środowiska rodzinnego i szkolnego dziecka);
  • medycznym (ogólny rozwój fizyczny dziecka, stan jego zdrowia);
  • psychologicznym (ocena poziomu rozwoju funkcji intelektualnych, stanu psychicznego, procesów emocjonalno – motywacyjnych, ocena osobowości dziecka);
  • pedagogicznym (ocena poziomu wiadomości i umiejętności szkolnych, charakterystyka trudności w uczeniu się).

 

Nauczyciele oddziału przedszkolnego przeprowadzali wnikliwe rozpoznanie sytuacji, w jakiej znajdowało się każde dziecko spełniające obowiązek rocznego przygotowania przedszkolnego, m.in. poprzez:

 

  • wywiad – rozmowy z nauczycielami uczącymi w oddziale, rodzicami;

 

  • analizę środowiska rodzinnego – stan rodziny, miejsce dziecka w rodzinie, atmosfera, poziom stymulacji emocjonalnej i poznawczej, sytuacja materialna rodziny – czy dziecko ma warunki do nauki i wypoczynku, czy jest właściwie odżywione;

 

  • obserwację dziecka w grupie – jego postawę wobec rówieśników, relacje koleżeńskie, zachowania społeczne, aktywność, nastrój itp.;

 

  • obserwację funkcjonowania dziecka w kontakcie indywidualnym – przejawiane emocje, zachowanie, stopień rozumienia poleceń i informacji słownych, zasób słów, zainteresowanie, samoocena itp.;

 

  • zapoznanie się z wytworami dziecka – analiza zeszytów, różnorodnych prac pisemnych, plastycznych, umiejętność pisania lub odwzorowywania liter, znaków graficznych, figur. Kształt pisma, precyzję ruchów ręki, siłę nacisku, mieszczenie się w liniaturze, rozplanowanie strony. Rodzaj popełnianych błędów, estetykę prac, bogactwo lub ubóstwo szczegółów, tematykę, itp.;

 

  • próby diagnostyczne – przeprowadzenie testów pedagogicznych, celem ustalenia aktualnego etapu rozwoju funkcji percepcyjno – motorycznych, które oprócz informacji specjalistycznych, dostarczały również wiedzy o tym, jak uczeń radzi sobie w sytuacji zadaniowej, o poziomie jego lęku, dojrzałości emocjonalnej.

 

Do zadań nauczycieli w oddziale przedszkolnym i edukacji wczesnoszkolnej należało w szczególności:

 

  • rozpoznawanie indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych dzieci;

 

  • określanie mocnych stron, predyspozycji, zainteresowań i uzdolnień uczniów oraz przyczyn niepowodzeń edukacyjnych lub trudności w funkcjonowaniu uczniów, w tym barier i ograniczeń utrudniających funkcjonowanie uczniów i ich uczestnictwo w życiu oddziału przedszkolnego;

 

  • podejmowanie działań sprzyjających rozwojowi kompetencji oraz potencjału dzieci
    w celu podnoszenia efektywności uczenia się;

 

  • współpraca z poradnią w procesie diagnostycznym i postdiagnostycznym.

 

 

Wnioski:

 

  1. 1. Udzielono wsparcia wszystkim uczniom z opiniami i orzeczeniami zgodnie z zaleceniami. Zastosowano następujące formy wspomagania:
  • dostosowano wymagania edukacyjne wynikające z programu nauczania do indywidualnych potrzeb psychofizycznych i edukacyjnych uczniów,
  • zorganizowano zajęcia wyrównawcze, korekcyjno-kompensacyjne, nauczanie indywidualne,
  • dostosowano warunki egzaminu OKE do indywidualnych potrzeb psychofizycznych ucznia.
  1. Sprawozdanie z udzielonej pomocy psychologiczno – pedagogicznej stanowi zał. nr 11.

4.2.2. Ocena organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w roku szkolnym 2017/2018

 

Pomoc pp udzielana była w celu poprawy funkcjonowania uczniów. Tym samym, żeby ocenić, czy taka poprawa nastąpiła, konieczne było dokonanie oceny efektów podjętych działań, które wyrażają się poprzez osiągnięcia ucznia, przyrost jego wiedzy, umiejętności, zniwelowanie trudności itp.

 

Nauczyciele udzielający pomocy pp uczniowi w różnych formach oceniali efektywność udzielonej pomocy i formułowali wnioski dotyczące dalszych działań mających na celu poprawę funkcjonowania ucznia.

 

Organizacja pomocy pp w szkole została uregulowana Zarządzeniem Dyrektora Nr 9/2017. Załącznik do powyższego zarządzenia stanowił dokument „System pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz wspierania uczniów Szkoły podstawowej w Dubicach Cerkiewnych”.

W dokumencie jednoznacznie została określona procedura postępowania nauczycieli w przypadkach organizacji pomocy pp uczniom, którzy posiadali orzeczenia lub opinie pp oraz uczniom, którzy powyższych dokumentów nie posiadali, ale ze względu na ich indywidualne potrzeby zachodziła konieczność, poza pomocą w pracy bieżącej, zorganizowania strukturalnych form pomocy.

 

Główną rolę w realizacji organizacji pomocy ww. uczniom przypisano wychowawcom klas.  Do ich obowiązków należało:

  • przeanalizowanie dostarczonych przez rodziców orzeczeń z poradni psychologiczno – pedagogicznej;

 

  • przeanalizowanie opinii poradni psychologiczno – pedagogicznej i wstępne zdefiniowanie trudności / zdolności uczniów;

 

  • przyjmowanie uwag i opinii nauczycieli pracujących z daną klasą o specjalnych potrzebach edukacyjnych uczniów;

 

  • zdobycie rzetelnej wiedzy o uczniu i jego środowisku; wychowawca mógł poznawać ucznia i jego sytuację poprzez rozmowy z nim i jego rodzicami, obserwacje zachowań i jego relacji z innymi, analizę zauważonych postępów w rozwoju dziecka związanych z edukacją i rozwojem społecznym;

 

  • określenie specjalnych potrzeb ucznia samodzielnie lub we współpracy z grupą nauczycieli prowadzących zajęcia w klasie;

 

  • złożenie wniosku do dyrektora szkoły o uruchomienie sformalizowanej formy pomocy pp uczniowi – w ramach form pomocy możliwych do uruchomienia w szkole;

 

  • poinformowanie pisemnie rodziców o zalecanych formach pomocy dziecku. Pismo wychodzące do rodziców przygotowywał wychowawca, a podpisywał dyrektor szkoły. W przypadku pisma wychodzącego na zewnątrz wychowawca był zobowiązany zachować zasady obowiązujące w Instrukcji kancelaryjnej,

 

  • monitorowanie organizacji pomocy i obecności ucznia na zajęciach,

 

  • informowanie rodziców i innych nauczycieli o efektywności pomocy pp i postępach ucznia,

 

  • angażowanie rodziców w działania pomocowe swoim dzieciom;

 

  • prowadzenie dokumentacji rejestrującej podejmowane działania w zakresie organizacji pomocy pp uczniom swojej klasy,

 

  • stałe kontaktowanie się z nauczycielami prowadzącymi zajęcia w klasie w celu ewentualnego wprowadzenia zmian w oddziaływaniach pedagogicznych i psychologicznych oraz dokonania ewaluacji typu „in – term” – w trakcie i ewaluacji „in – post ” – na zakończenie;

 

  • prowadzenie działań służących wszechstronnemu rozwojowi ucznia w sferze emocjonalnej i behawioralnej;

 

  • udzielanie doraźnej pomocy uczniom w sytuacjach kryzysowych z wykorzystaniem zasobów ucznia, jego rodziny, otoczenia społecznego i instytucji pomocowych.

 

Uwagi:

Nie wszyscy wychowawcy wykonywali swoje obowiązki w zakresie organizacji pomocy pp uczniom.

  • Rodzaje zajęć prowadzonych w szkole w ramach ppp

Zajęcia dydaktyczno – wyrównawcze zostały zorganizowane dla 3 uczniów z klasy pierwszej mających trudności w nauce, w szczególności w spełnianiu wymagań edukacyjnych wynikających z podstawy programowej kształcenia ogólnego dla danego etapu edukacyjnego.

Zajęcia prowadzone były  przez nauczycieli właściwych zajęć edukacyjnych:

  • panią Ewę Awksietijuk

 

Opieką dydaktyczno-wyrównawczą, objęte były dzieci, u których występowały  trudności w nauce czytania, pisania, liczenia oraz w rozwoju emocjonalnym.

 

Diagnoza funkcjonalna tych dzieci obejmowała następujące czynniki:

  • sprawność percepcyjno-motoryczną,
  • ogólny poziom sprawności umysłowej,
  • możliwości emocjonalno-motywacyjne.

 

Nauczycielka  na zajęciach dydaktyczno – wyrównawczych:

  • indywidualizowała środki i metody pracy,
  • usprawniała zaburzone funkcje,
  • powtarzała i utrwalała materiał podstawy programowej,
  • stwarzała atmosferę bezpieczeństwa i tolerancji.

Stosowała metody: zabawy twórcze, relaksacje przy muzyce, bajkowy relaks, twórczą wizualizację, techniki oddechowe, relaksacyjne techniki plastyczne, zabawy integracyjne, malowanie rękami, muzykoterapię.

 

Stosowała środki dydaktyczne: puzzle, klocki z obrazkami, obrazki do kolorowania, układanki, piramidki, domino, gry dydaktyczne, przybory plastyczne, koraliki do przewlekania, instrumenty perkusyjne.

 

Organizacja zajęć dydaktyczno – wyrównawczych:

 

Adresaci

Uczniowie przejawiający trudności w nauce, w szczególności w spełnieniu wymagań edukacyjnych wynikających z podstawy programowej kształcenia ogólnego dla danego etapu edukacyjnego klasy pierwszej.
 

Wykonane zadania

Pomoc uczniom w nabywaniu wiedzy i umiejętności określonych
w podstawie programowej kształcenia ogólnego.
Podstawa udzielania pomocy pp  

Na wniosek dyrektora w porozumieniu z nauczycielami oddziału przedszkolnego.

Prowadzący pani Ewa Awksietijuk
Czas trwania jednostki zajęć  

45 minut

Liczba uczestników 3 osoby
Okres udzielania pomocy pp Zgodnie z decyzją dyrektora – przez rok szk.

 

 

 

 

Wnioski:

  • uczniowie, dzięki uczestnictwu w zajęciach stali się bardziej pewne siebie ,
  • pozbyli się barier związanych z nauką,
  • zdobyli potrzebną wiedzę teoretyczną,
  • poprawiono u uczniów potrzebne umiejętności, cechy czy zdolności, takie jak: spostrzegawczość, koncentracja, uwaga, sprawności manualne, koordynacja wzrokowo – ruchowa, myślenia logicznego i twórczego działania,
  • wdrożono uczniów do systematycznej pracy,
  • niestety szkoła nie zapewniła każdemu z potrzebujących należytej pomocy, ze względu na brak funduszy na organizowanie większej ilości takich zajęć.

 

Zajęcia korekcyjno – kompensacyjne (zajęcia specjalistyczne) zorganizowane były dla 4 uczniów  z odchyleniami rozwojowymi, w tym specyficznymi trudnościami w uczeniu się.

Miały na celu korygowanie nieprawidłowości w uczeniu się, będących przyczyną niepowodzeń i błędów dziecka. Przyczyną owych nieprawidłowości były:

 

  • deficyty w zakresie funkcji poznawczych,
  • nieharmonijny rozwój intelektualny.

 

Korekcji, czyli inaczej poprawianiu, usprawnianiu czy ćwiczeniu, dokonywało się z pomocą ćwiczeń specjalnie dobranych do indywidualnych potrzeb ucznia.

 

Kompensacja zaś polegała na wskazywaniu i doskonaleniu tych funkcji, które są dobrze rozwinięte, a co za tym idzie, uświadamiania uczniowi, jak poradzić sobie z problemami wykorzystując swoje mocne strony.

 

W terapii pedagogicznej oddziaływania korekcyjno – kompensacyjne wzbogacone były pracą nad motywacją uczniów, umiejętnością radzenia sobie z własnymi emocjami, wykorzystywaniem niekonwencjonalnych metod uczenia się.

 

Zajęcia terapii pedagogicznej były prowadzone przez odpowiednio przygotowanego nauczyciela, z dziećmi, u których stwierdzono deficyty rozwojowe w trakcie badań psychologiczno-pedagogicznych.

 

Prawidłowe prowadzenie terapii pedagogicznej wymagało od nauczyciela pełnego zrozumienia trudności dziecka, znajomości zasad pracy korekcyjno – kompensacyjnej, a także pełnego rozeznania co do przydatności poszczególnych metod i form pracy na zajęciach oraz opracowania i wdrożenia efektywnego programu zajęć opracowanego na podstawie przeprowadzonej diagnozy.

 

Opracowane programy terapii pedagogicznej jako działalność dydaktyczna i wychowawcza wymagały sformułowania zasad postępowania, którym kierował się nauczyciel, aby mógł zrealizować założone cele. Oprócz ogólnych zasad wynikających z dydaktyki i metodyki  uwzględniono specyfikę pracy z dzieckiem o nieharmonijnym rozwoju, jego warunki rozwojowe, możliwości intelektualno-poznawcze i potrzeby. W tym też celu stosowano w pracy  następujące zasady:

 

  • zasadę indywidualizacji środków i metod – dla każdego dziecka dobierano odpowiednie metody dydaktyczne; w toku zajęć kontrolowano przebieg i wyniki pracy dziecka;

 

  • zasadę stopniowania trudności – w nauce czytania, pisania i liczenia uwzględniano złożoność tych czynności i możliwości percepcyjnych dziecka; stosowano stopniowanie trudności w zakresie objętości i przystępności opracowywanego materiału; przechodzono od ćwiczeń prostych do bardziej złożonych, bez stosowania czasowych reguł (rygorów) ćwiczenia danej umiejętności;

 

  • zasadę korekcji zaburzeń – zaczynano pracę od ćwiczenia funkcji najgłębiej zaburzonych i najsłabiej opanowanych umiejętności, przy czym nie skupiano się na ćwiczeniu tylko jednej funkcji, uważając by nie doszło do przetrenowania, zniechęcenia i powrotu do złych nawyków; stosowano przerwy na odpoczynek;

 

  • zasadę kompensacji zaburzeń – w pracy z dzieckiem łączono ćwiczenie funkcji zaburzonych z ćwiczeniami funkcji niezaburzonych w celu tworzenia właściwych mechanizmów kompensacyjnych; funkcjami sprawniejszymi wspierano wówczas czynności funkcji zaburzonych, tym samym usprawniano integrację psychomotoryczną;

 

  • zasadę systematyczności – udział większości uczniów w zajęciach był systematyczny i skorelowany z dodatkową pracą w domu;

 

  • zasadę ciągłości oddziaływania psychoterapeutycznego – działania psychoterapeutyczne towarzyszyły zabiegom dydaktycznym przez cały czas trwania zajęć terapii pedagogicznej; w pierwszym okresie działania psychoterapeutyczne były dominujące; pełniły one funkcje profilaktyczne – chroniły uczniów przed dalszymi negatywnymi następstwami niepowodzeń szkolnych.

 

Organizacja zajęć korekcyjno – kompensacyjnych:

 

Adresaci

Uczniowie z zaburzeniami i odchyleniami rozwojowymi lub specyficznymi trudnościami w uczeniu się, czyli z dysleksją rozwojową w formie: dysleksji, dysortografii lub dysgrafii.
 

Wykonane zadania

 

Stymulowanie i usprawnianie zaburzonych procesów psychomotorycznych istotnych w opanowaniu umiejętności czytania
i pisania, tj. konieczność wszechstronnego ćwiczenia analizatora wzrokowego, słuchowego i kinestetyczno – ruchowego.

 

Ćwiczenia sprawności czytania, pisania i liczenia, które miały sprzyjać usprawnianiu zaburzonych funkcji oraz służyć przezwyciężaniu konkretnych trudności w nauce, a tym samym prowadzić do opanowania umiejętności czytania, pisania i liczenia.

 

Oddziaływania psychoterapeutyczne ogólnie uspokajające,
a równocześnie aktywizujące dziecko do nauki.

 

Najważniejszym celem zajęć  (grupy I) było rozpoznanie i usuwanie przyczyn trudności w uczeniu się dziecka, w tym ryzyka trudności specyficznych, a więc usprawnianie funkcji spostrzegania wzrokowego, funkcji słuchowej, orientacji przestrzennej, koordynacji wzrokowo-ruchowej, funkcji motorycznych; wyrównywanie braków w zakresie edukacji polonistycznej i matematycznej oraz rozwijanie pozytywnej motywacji do pracy.

 

W grupie II celem zajęć było głównie stworzenie możliwości wszechstronnego rozwoju umysłowego, psychicznego i społecznego uczniom z utrudnieniami rozwojowymi, umożliwienie uczniom opanowania podstawowych umiejętności czytania i pisania, wyrównywanie braków w wiadomościach i umiejętnościach będących przyczyną trudności szkolnych oraz przezwyciężanie skutków niepowodzeń szkolnych, tj. trudności w czytaniu, pisaniu i liczeniu, a także ich emocjonalnych i społecznych konsekwencji.

Podstawa udzielania pomocy pp Na wniosek Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej w Hajnówce
Prowadzący Pani Nina Baczyńska –  posiadająca kwalifikacje odpowiednie do rodzaju prowadzonych zajęć (z zakresu terapii pedagogicznej)
Czas trwania jednostki zajęć 45 minut

 

Liczba uczestników 4 osoby
Okres udzielania pomocy pp Przez rok szkolny (kontynuacja w roku następnym)

 

 

Wnioski:

  • uczniowie, dzięki uczestnictwu w zajęciach poprawili swoje funkcjonowanie w sferze emocjonalnej i społecznej, stali się bardziej pewne siebie i odzyskali wiarę we własne możliwości,
  • na nowo zbudowali swój wizerunek,
  • pozbyli się większości barier związanych z nauką, jaśniej spoglądają na swoje otoczenie,
  • stali się bardziej spokojni,
  • wdrożono uczniów do systematycznej pracy.

 

Zalecenia:

 

  1. 1. Obserwacja pedagogiczna nauczycieli w trakcie bieżącej pracy z uczniami powinna być ukierunkowana w szkole na:

 

  1. a) obserwację pedagogiczną w trakcie bieżącej pracy z uczniami mającą na celu rozpoznanie u uczniów:
  • trudności w uczeniu się, w tym w przypadku uczniów klas I-III szkoły podstawowej deficytów kompetencji i zaburzeń sprawności językowej oraz ryzyka wystąpienia specyficznych trudności w uczeniu się, a także potencjału ucznia i jego zainteresowań,
  • szczególnych uzdolnień,

 

  1. b) wspomaganie uczniów w wyborze kierunku kształcenia i zawodu w trakcie bieżącej pracy z uczniami.

 

  1. c) w oddziale przedszkolnym – obserwację pedagogiczną mająca na celu wczesne rozpoznanie u dziecka dysharmonii rozwojowych i podjęcie wczesnej interwencji, w przypadku dzieci realizujących obowiązkowe roczne przygotowanie przedszkolne – obserwację pedagogiczną zakończoną analizą i oceną gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole (diagnoza przedszkolna);)

 

  1. Zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia  i zawodu są zajęciami, które uzupełniają działania szkoły w zakresie doradztwa zawodowego. Dlatego wspomaganie uczniów w wyborze kierunku kształcenia i zawodu w trakcie bieżącej pracy z nimi powinno być zaplanowane przez nauczycieli w zakresie wyznaczonych treści podstawy programowej danych zajęć edukacyjnych oraz zajęć z wychowawcą.

 

  1. 3. W kolejnym roku szkolnym należy więcej uwagi poświęcić na diagnozowanie talentów i zdolności uczniów i odpowiednio przeznaczać więcej czasu na rozwijanie zainteresowań.

 

4.2.4.   Realizacja zaleceń zawartych w orzeczeniach i opiniach wydanych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne.

 

Zalecenia zawarte w orzeczeniach i opiniach wystawianych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne były analizowane i w miarę możliwości i szkoła organizowała pomoc pp.

Wyniki działań diagnostycznych przyczyniły się do wdrożenia indywidualnych dostosowań, włączonych w bieżącą pracę z uczącym się, co przełożyło się na: korektę dysfunkcji, pokonanie lub zmniejszenie występujących trudności, rozwój i udoskonalenie umiejętności szkolnych, zmiany w zachowaniu uczniów, osiągnięcia w różnych obszarach.

 

Indywidualne dostosowania dotyczyły różnych obszarów, takich jak:

 

  • organizacji przestrzeni – np.: miejsca, w którym uczeń działał, osoby z którą siedział, eliminacji otaczających go źródeł bodźców itp.;
  • organizacji pracy ucznia – np.: zmiany form aktywności, przerw na relaksację, uczenia się z wykorzystaniem różnych form organizacyjnych – w parach lub grupach, z udziałem klasowego eksperta;
  • tempa uczenia się i poziomu umiejętności – np.: stosowania zadań o rożnym stopniu trudności,
  • ustalania terminów i zakresu materiału umożliwiającego uczniowi realizację zadania, projektu lub zaliczenie sprawdzianu – w tym ograniczania materiału, dzielenia go na części lub zachęcania ucznia do realizacji dodatkowych przedsięwzięć wynikających z jego zainteresowań itp.;
  • wyboru metod i środków dydaktycznych najskuteczniejszych dla danego uczącego się – związanych z wyszukiwaniem informacji, ich selekcją, zapamiętywaniem, przetwarzaniem, rozwijaniem konkretnych umiejętności, rozwiązywaniem problemów, nawiązywaniem relacji itd.;
  • stylu pracy uczącego się;
  • oceniania ucznia – w którym dominowała informacja zwrotna: co robi prawidłowo, nad czym powinien popracować i w jaki sposób;
  • uwzględnienia zaleceń wynikających ze stanu zdrowia ucznia;
  • budowania sukcesu ucznia w oparciu o jego predyspozycje, wskazywanie mu, w czym jest dobry;
  • uczenia się na błędach – świadomość błędów, które popełnił uczeń, było drogowskazem, co należy usprawnić, udoskonalić, nad czym popracować, a nie porażką.

 

Wnioski:

 

  1. Podejmując działania dydaktyczno-wychowawcze, nauczyciele analizowali zawartość opinii i orzeczeń poradni pedagogiczno-psychologicznych, informacje uzyskane z pomiaru pedagogicznego, sprawdzianów, opinii nauczycieli uczących w danej klasie oraz spostrzeżenia i sugestie rodziców.

 

  1. Nauczyciele dostosowywali formy i metody pracy do indywidualnych potrzeb psychofizycznych uczniów. Różnicując treści programowe (sprawdziany, prace domowe) i tempo pracy uczniów, stosowali różnorodne metody i formy pracy, czyniąc przy tym proces dydaktyczno-wychowawczy bardziej efektywnym. Wdrażali uczniów do pracy samokształceniowej (poprawa ocen, samopomoc koleżeńska, możliwość zdobycia dodatkowych ocen za zaangażowanie i chęć podejmowania dodatkowego wysiłku), umożliwiając tym samym rozwiązywanie problemów dydaktycznych pod kierunkiem nauczyciela.

 

  1. Nauczyciele wzmacniali samoocenę ucznia pozytywnymi bodźcami – pochwały na forum klasy, szkoły, na zebraniach z rodzicami prezentowali wybitne osiągnięcia uczniów, ich zaangażowanie, eksponując puchary, dyplomy.

 

  1. Zachęcali rodziców do systematycznej pracy z dzieckiem zgodnie ze wskazówkami nauczycieli i specjalistów.

 

Zalecenia:

 

  1. Doskonalić metody pracy z uczniem o szczególnych potrzebach edukacyjnych.

 

  1. Należy wypracować metody zachęcające uczniów do systematycznego udziału w zajęciach pozalekcyjnych.

 

  1. W ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej poszukać lepszych sposobów komunikacji w relacjach nauczyciel – uczeń – rodzic.

 

  1. Poprawić współpracę z niektórymi rodzicami i zachęcić ich do większego zaangażowania i współdziałania z nauczycielami, w celu zwiększenia efektywności pomocy psychologiczno‑pedagogicznej udzielanej ich dzieciom.

 

  • Wyniki monitorowania i kontroli prowadzonych w ramach nadzoru pedagogicznego.

 

Nadzór pedagogiczny w zakresie pomocy pp obejmował:

 

  1. Monitorowanie funkcjonalności systemu pomocy psychologiczno – pedagogicznej
    w szkole.

 

  1. Kontrolę przestrzegania zasad udzielania pomocy psychologiczno – pedagogicznej przez nauczycieli w bieżącej pracy.

 

  1. Kontrolę poprawności dostosowania wymagań edukacyjnych do potrzeb i możliwości uczniów objętych pomocą psychologiczno – pedagogiczną.

 

  1. Obserwację stosowania przez nauczycieli indywidualizacji nauczania na obowiązkowych i dodatkowych zajęciach edukacyjnych.

 

W ramach tej czynności nadzoru pedagogicznego prowadzone były:

  1. rozmowy indywidualne z wychowawcami klas,
  2. rozmowy indywidualne z rodzicami uczniów objętych pomocą pp,
  3. analiza dokumentów: Suplementów do Dziennika Wychowawcy, okresowych sprawozdań z pracy poszczególnych nauczycieli,
  4. zespół ewaluacyjny przeprowadził badanie oceniające funkcjonalność systemu.

 

Wnioski:

 

  1. Nauczyciele niepoprawnie postępowali na etapie przekazywania informacji do wychowawców klas o potrzebie objęcia uczniów pomocą pp – nie przygotowali pism do rodziców z informacją o formie pomocy.

 

  1. Procedura postępowania przy organizacji pomocy pp i wspierania uczniów była wykorzystywana częściowo.

 

  1. Nauczyciele nie zgłaszali potrzeby udzielania pomocy pp.

 

  1. Uczniowie objęci nauczaniem indywidualnym w niedostatecznym stopniu uczestniczyli w zajęciach pozalekcyjnych, kółkach zainteresowań.

 

  1. Nie wszyscy nauczyciele prowadzili karty obserwacji z bieżącej pracy z uczniem.

 

  1. Nie wszyscy wychowawcy prowadzili teczki uczniów, którym udzielano pomocy pp oraz suplementy do dziennika wychowawcy.

 

  1. Wewnętrzne uregulowania zasad organizacji pomocy pp były przydatne, jasne , ale nie wszyscy wychowawcy i nauczyciele stosują je w praktyce.

 

 

  • Wnioski końcowe

 

  1. Prawidłowo realizowane były zalecenia poradni psychologiczno – pedagogicznej, szkoła starała się w miarę możliwości zaspokoić potrzeby uczniów w zakresie udzielania im pomocy zgodnie z zaleceniami poradni.

 

  1. Szkoła we właściwy sposób realizowała zadania wynikające z zapisów prawa oświatowego dotyczące wspierania uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Prowadzona była praca zarówno z uczniami mającymi trudności w uczeniu się, jak również z uczniami zdolnymi. Prowadzone były zajęcia z doradztwa zawodowego. Wewnątrzszkolny system doradztwa zawodowego obejmował ogół działań podejmowanych przez szkołę w celu prawidłowego przygotowania uczniów do wyboru zawodu i kierunku kształcenia. Stanowił element procesu wychowawczego szkoły i był włączony do statutu szkoły. W odniesieniu do uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych, po rozpoznaniu indywidualnych potrzeb edukacyjno-rozwojowych oraz możliwości psychofizycznych realizowano zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu  jako formy pomocy pp.

 

  1. Wymagania edukacyjne w większości dostosowywane były do potrzeb i możliwości psychofizycznych uczniów. Stosowana była indywidualizacja procesu nauczania.

 

  1. W szkole prowadzone były zajęcia wyrównawcze.

 

  1. Nauczyciele prowadzili w ramach wolontariatu indywidualną pracę z uczniami przejawiającymi trudności z samodzielnym opanowaniem bieżącego materiału z powodu okresowej absencji szkolnej lub niskimi możliwościami intelektualnymi.

 

  1. Uczniowie otrzymali wsparcie w zakresie, jak należy się uczyć (warsztaty dla uczniów klas gimnazjalnych) oraz radzenia sobie ze stresem i frustracją.

 

  1. Zajęcia korekcyjno – kompensacyjne prowadzone były przez nauczyciela posiadającego przygotowanie w zakresie terapii pedagogicznej.

 

 

  1. Nauczyciele wspierali rodziców udzielając rad i wskazówek do pracy z dziećmi w domu. Wskazywali odpowiednie pomoce, dostarczali fachowej literatury.

 

 

 

Rekomendacje i zalecenia do pracy w zakresie organizacji i świadczenia pomocy pp    w roku szkolnym 2018/19 oraz sposób realizacji wniosków:

 

  1. 1. Doprecyzować w WSO zapisy dotyczący dostosowania wymagań edukacyjnych do potrzeb i możliwości uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych w poszczególnych edukacjach przedmiotowych.

 

  1. Za konieczne uznaje się podejmowanie skuteczniejszych działań angażujących rodziców w proces pomocy psychologiczno-pedagogicznej własnemu dziecku. Należy poprawić współpracę z niektórymi rodzicami i zachęcić ich do większego zaangażowania i współdziałania z nauczycielami, w celu zwiększenia efektywności pomocy pp udzielanej ich dzieciom. W ramach pomocy pp poszukać lepszych sposobów komunikacji w relacjach nauczyciel – uczeń – rodzic.

 

  1. Budować otwarte środowisko szkolne na włączanie edukacyjne uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi tak, by zapewnić uczniowi ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi możliwość spełniania zadań rozwojowych, funkcjonowania w większej społeczności i poczucia przynależności do niej przy jednoczesnym zapewnieniu poczucia przynależności do społeczności szkolnej i zabezpieczeniu koniecznego dla nich wsparcia.

 

  1. 4. Należy przygotować ofertę zajęć pozalekcyjnych na kolejny rok szkolny, rozpoznać potrzeby i oczekiwania uczniów i rodziców. Wypracować metody zachęcające uczniów do systematycznego udziału w zajęciach pozalekcyjnych.

 

  1. Dokonać zakupu lub pozyskać w inny sposób zestaw testów do diagnozy uczniów.

 

  1. 10. W pierwszym tygodniu września wychowawcy klas są obowiązani przeprowadzić diagnozy stylów uczenia się uczniów i wyniki przekazać wszystkim nauczycielom uczącym w danej klasie.

 

  1. Indywidualizację nauczania traktować jako jedną z podstawowych zasad nauczania.

 

  1. 12. Każda jednostka dydaktyczna powinna uwzględniać zasadę multisensorycznego nauczania i uczenia się.

 

 

  1. W programie wychowawczo – profilaktycznym, należy w przyszłym roku szkolnym uwzględnić realizację np. takich programów profilaktycznych i zdrowia psychicznego, jak:

 

  • „Przyjaciele Zippiego”, „Apteczka pierwszej pomocy emocjonalnej”, „Strażnicy Uśmiechu” – www.pozytywnaedukacja.pl,
  • „Archipelag Skarbów” – www.program.archipelagskarbow.eu,
  • „Noe” – profilaktyk.info,
  • „EPSILON”, „Spójrz inaczej” – www.ore.edu.pl/programy-profilaktyczne/bank-programowprofilaktycznych/programy-promocji-zdrowia-psychicznego.

 

  1. 15. Należy zwiększyć efektywność zajęć związanych z wyborem kierunku kształcenia i zawodu poprzez:

 

  1. a) opracowanie takich celów zajęć, by były dostosowane do potrzeb uczniów,

 

  1. b) tak zaplanowane zajęcia z uczniami, aby doskonaliły one umiejętności i kształtowały takie postawy, które są niezbędne w karierze zawodowej:
  • umiejętność pracy w grupie i w zespole,
  • odpowiedzialność,
  • pomysłowość,
  • systematyczność,
  • punktualność,
  • empatię,
  • organizację własnej pracy,
  • przywództwo,
  • planowanie,
  • szybkość i dokładność,
  • komunikatywność.

 

  1. zajęcia warsztatowe, które będą służyć:
  • rozbudzeniu świadomości na temat konieczności planowania własnego rozwoju i kariery zawodowej,
  • samopoznaniu i określeniu predyspozycji wyznaczających dalszą drogę rozwoju zawodowego i karierę zawodową,
  • doskonaleniu umiejętności w zakresie komunikacji interpersonalnej i współdziałania,
  • kształtowaniu umiejętności redagowania dokumentów aplikacyjnych, takich jak CV, list motywacyjny,
  • rozwijaniu i doskonaleniu umiejętności autoprezentacji prowadzenia i rozmowy wstępnej lub kwalifikacyjnej z pracodawcami,
  • zapoznaniu z obowiązującym prawem pracy;

 

  1. zorganizowanie spotkań z:
  • absolwentami, którzy osiągnęli sukces zawodowy – promowanie dobrych wzorców,
  • przedstawicielami różnych zawodów,
  • przedstawicielami lokalnych firm, poznanie oczekiwań pracodawców, charakterystyka lokalnego rynku zatrudnienia.

 

  1. wykorzystywanie przez wszystkich nauczycieli pracujących z uczniami wiedzy na temat rynku pracy.

 

  1. Obserwacja pedagogiczna nauczycieli w trakcie bieżącej pracy z uczniami powinna być ukierunkowana w szkole na:
  2. a) obserwację pedagogiczną w trakcie bieżącej pracy z uczniami mającą na celu rozpoznanie u uczniów:
  • trudności w uczeniu się, w tym w przypadku uczniów klas I-III szkoły podstawowej deficytów kompetencji i zaburzeń sprawności językowej oraz ryzyka wystąpienia specyficznych trudności w uczeniu się, a także potencjału ucznia i jego zainteresowań,
  • szczególnych uzdolnień,
  1. b) wspomaganie uczniów w wyborze kierunku kształcenia i zawodu w trakcie bieżącej pracy z uczniami.

4.3  Ocena realizacji doradztwa zawodowego w roku szkolnym 2017/2018.

  Organizacja w szkole zajęć związanych z wyborem kierunku kształcenia i  zawodu oraz planowaniem kształcenia i kariery zawodowej

 

Zajęcia z doradztwa zawodowego były organizowane na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 7 w zw. z ust. 6 i 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, Dz. U. z 2018 r., poz. 996.

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 28 marca 2017 r. w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół nałożyło na szkołę obowiązek realizacji tych zajęć w klasach VII (i od przyszłego roku szk. w klasach też VIII) szkoły podstawowej w wymiarze po 10 godzin minimum w każdej klasie.

Zajęcia z zakresu doradztwa zawodowego nie były oceniane oraz nie wpisywało się ich do arkusza ocen i na świadectwo szkolne, w związku z zapisem art. 44a ustawy z 07 września 1991 r. o systemie oświaty.

Natomiast realizację zajęć z doradztwa zawodowego odnotowywało się w dzienniku lekcyjnym wpisując jako obowiązkowe zajęcia edukacyjne stosownie do zapisu § 11 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 25 sierpnia 2017 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji.

 

Zajęcia związane natomiast z wyborem kierunku kształcenia i zawodu realizowane były w ramach pomocy psychologiczno ‑ pedagogicznej.

 

Dyrektor opracowała „Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego w 8 – letniej Szkole Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych” (obejmujący klasy 8 – letniej SP i oddziały II i III włączonego z dniem 1 września 2017 r. klasy gimnazjum) stanowiący załącznik nr 1 do Systemu Pomocy Psychologiczno – Pedagogicznej Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych – wprowadzony zarządzeniem nr 9/2017 z dnia 1 września 2017 r.

Wdrożony w szkole Wewnątrzszkolny System Doradztwa Zawodowego miał na celu koordynację działań podejmowanych w szkole w celu przygotowania uczniów do wyboru kierunku kształcenia i zawodu.

Podejmowane działania miały pomóc uczniom w rozpoznawaniu zainteresowań i zdolności, zdobywaniu informacji o zawodach i pogłębianiu wiedzy na temat otaczającej ich rzeczywistości społecznej. W przyszłości miało to ułatwić młodemu człowiekowi podejmowanie bardzo ważnych wyborów edukacyjnych i zawodowych, tak aby te wybory były dokonywane świadomie, zgodnie z predyspozycjami i zainteresowaniami oraz żeby były trafne.

Planowanie własnej drogi edukacyjno – zawodowej jest procesem długotrwałym. Dlatego też, już na poziomie szkoły podstawowej należało wdrażać uczniom poczucie odpowiedzialności za własną przyszłość, uczyć myślenia perspektywicznego i umiejętności planowania, a w klasach VII (i w klasach II -III gimnazjalnych) należało organizować zajęcia związane z wyborem kształcenia i kariery zawodowej.

Planowane zadania i treści przekazywane na lekcjach wychowawczych oraz w edukacjach przedmiotowych w klasach I – VI miały za zadanie rozbudzać ciekawość poznawczą dzieci oraz motywację do nauki, kształtować umiejętności i postawy do naturalnej w tym wieku aktywności dzieci, umożliwiać poznawanie interesujących dzieci zawodów, kształtować gotowość do wyborów edukacyjnych np. drugiego języka, rodzaju zajęć technicznych, wyboru kółek zainteresowań, wyboru lektur i czasopism.

Celem głównym ww. systemu była pomoc w rozpoznawaniu indywidualnych możliwości, zainteresowań, uzdolnień i predyspozycji uczniów ważnych przy dokonywaniu w przyszłości wyborów edukacyjnych i zawodowych.

W roku szk. 2017/2018 realizowano następujące zadania:

  1. Nauczyciele współpracowali w działaniach z zakresu doradztwa edukacyjno – zawodowego.
  2. Prowadzono zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu oraz planowaniem kształcenia i kariery zawodowej.
  3. Wspomagano uczniów w wyborze dalszej drogi edukacyjnej lub zawodowej, przy wykorzystaniu aktywnych metod pracy.
  4. Udzielano pomocy przy podejmowaniu decyzji o wyborze rodzaju edukacji, szkoły, zawodu, w formie porady indywidualnej polegającej na wskazaniu predyspozycji i sugerowaniu kierunków rozwoju.
  5. Gromadzono, aktualizowano i udostępniano informacje edukacyjno – zawodowe właściwe dla danego poziomu kształcenia.
  6. Koordynowano działalność informacyjno – doradczą prowadzoną przez szkołę.
  7. Systematycznie diagnozowano zapotrzebowania uczniów na informacje edukacyjne i zawodowe oraz pomagano w planowaniu kształcenia i kariery zawodowej.

 

Zajęcia z zakresu doradztwa zawodowego i zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu organizowane były zgodnie z podstawą programową dla danego etapu edukacyjnego, planem pracy wychowawczej i programem własnym opracowanym przez nauczyciela doradcę zawodowego i zaopiniowanym przez radę pedagogiczną.

Działania podejmowane przez wychowawców klas obejmowały głównie:

  • pomoc uczniom w zdobyciu i pogłębianiu wiedzy o interesujących zawodach,
  • wyzwalanie ich aktywności w kierunku samopoznania i samooceny,
  • przybliżenie informacji na temat rynku pracy i zjawisk na nim zachodzących,
  • kształtowanie w uczniach postaw aktywnych i przedsiębiorczych,
  • współpracę z rodzicami przy organizowaniu spotkań z przedstawicielami szkół, wycieczek zawodoznawczych.

 

Natomiast nauczyciele przedmiotu:

  • diagnozowali zapotrzebowanie uczniów na informacje i pomoc w planowaniu kształcenia i kariery zawodowej,
  • udostępniali uczniom informacje edukacyjne i zawodowe właściwe dla danego poziomu kształcenia,
  • prowadzili (na godzinach wychowawczych, lekcjach przedmiotowych) grupowe zajęcia aktywizujące, przygotowujące uczniów do świadomego planowania kariery i podjęcia roli zawodowej,
  • wzbogacali warsztat pracy o nowoczesne środki przekazu informacji (Internet, CD, wideo, itp.) oraz udostępniali je osobom zainteresowanym,
  • uświadamiali wagę poszczególnych przedmiotów w kształtowaniu umiejętności zawodowych,
  • omawiali zawody związane z daną dziedziną i realizowanymi treściami podstawy programowej,
  • wskazywali uczniom możliwości praktycznego zastosowania zdobytych umiejętności

i wiedzy.

Doradztwo zawodowe było działalnością włączoną w Program wychowawczo – profilaktyczny (poruszane były zagadnienia dotyczące kształtowania umiejętności dbania o własny dobrostan psychiczny i fizyczny – np. radzenie sobie ze stresem, rozwiązywanie konfliktów, uczenie sztuki asertywności, autoprezentacji, kształtowanie społecznie pożądanych postaw i zachowań, także w odniesieniu do przyszłej pracy zawodowej; uczenie odpowiedzialności, wyznaczania celów i konsekwentnego ich realizowania).

Ponadto uczniowie kl. II i III gimnazjum uczestniczyli w projekcie „Dobry zawód – fajne życie” – popularyzacja kształcenia zawodowego w województwie podlaskim realizowanego jako działanie 3.3 Kształcenie zawodowe młodzieży na rzecz konkurencyjności podlaskiej gospodarki w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podlaskiego 2014-2020 przez Miasto Bielsk Podlaski. W ramach którego oferowano:

  • doradztwo edukacyjno-zawodowe uczniom,
  • wizyty studyjne gimnazjalistów w przedsiębiorstwach,
  • targi edukacyjno-zawodowe.

 

Tematyka realizowanych zajęć związanych z wyborem kierunku kształcenia i zawodu realizowanych w ramach pomocy pp znajduje się w zał. nr 12 do sprawozdania.

 

 

Rekomendacje i zalecenia do pracy w zakresie organizacji doradztwa zawodowego w roku szkolnym 2018/19 oraz sposób realizacji wniosków:

 

  1. W roku szkolnym 2018/2019 przeprowadzić zajęcia z wykorzystaniem metod coachingowych.
  2. W pierwszym tygodniu września wychowawcy klas są obowiązani przeprowadzić diagnozy stylów uczenia się nowych uczniów.
  3. Każda jednostka dydaktyczna powinna uwzględniać zasadę multisensorycznego nauczania i uczenia się.
  4. Od nowego roku szkolnego 2018/19 należy poznać i wdrożyć nowe regulacje prawne z zakresu doradztwa zawodowego, bowiem Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania określi w drodze rozporządzenia: „[…] treści programowe z zakresu doradztwa zawodowego, warunki i sposób realizacji oraz organizacji doradztwa zawodowego w szkołach i placówkach oraz wymagania w zakresie przygotowania osób realizujących doradztwo zawodowe w szkołach i placówkach, uwzględniając rolę doradztwa zawodowego we wspieraniu uczniów i słuchaczy w procesie podejmowania decyzji edukacyjnych i zawodowych(…)”. Rozporządzenie będzie obowiązywać od 1 września 2018 r.
  5. Każdy nauczyciel powinien w swojej pracy uwzględnić tematykę związanych z wyborem kierunku kształcenia i zawodu.

 

 

4.4 Proces wychowawczy – działania oraz ocena efektywności i skuteczności

„Wychowanie to wspieranie dziecka w rozwoju ku pełnej dojrzałości w sferze fizycznej, emocjonalnej, intelektualnej, duchowej i społecznej, które powinno być wzmacniane i uzupełniane przez działania z zakresu profilaktyki dzieci i młodzieży” (art. 1 pkt 3 ustawy Prawo oświatowe).

 

Działalność wychowawcza szkoły należy do podstawowych celów polityki edukacyjnej państwa.

 

Ponieważ wychowanie młodego pokolenia jest zadaniem rodziny i szkoły, to szkoła w swojej działalności uwzględniała wolę rodziców, ale także i Państwa do którego obowiązków należy stwarzanie właściwych warunków wychowania.

 

Z dniem 1 września 2017 r. na mocy przepisów ustawy Prawo oświatowe wprowadzono warunki umożliwiające wzmocnienie wychowawczej funkcji szkoły (art. 4 ust. pkt 24 oraz art. 26).

 

Kierunki zmian podstawy programowej jakie nastąpiły to:

 

  1. Wzmocnienie wychowawczej i profilaktycznej funkcji szkoły poprzez szersze uwzględnienie w podstawie programowej zadań wychowawczo – profilaktycznych.

 

  1. Poszerzenie problematyki edukacji dla bezpieczeństwa, w tym o ratownictwo medyczne.

 

  1. Ustalenie zakresu treści nauczania i liczby godzin zajęć poszczególnych przedmiotów, umożliwiających nauczycielom umiejętności pracy zespołowej uczniów, rozwiązywanie problemów i realizację projektów edukacyjnych.

 

Zadania wychowawczo – profilaktyczne, które realizowała szkoła w roku szk. 2017/2018

 

W definicji podstawy programowej wychowania przedszkolnego i podstawie programowej kształcenia ogólnego (art. 4 pkt. 24) rozszerzono zakres zadań o treści wychowawczo -profilaktyczne dla szkoły, w tym do realizacji na zajęciach z wychowawcą.

 

Zgodnie z przepisem art. 26 ustawy Prawo oświatowe, nastąpiło połączenie szkolnego programu wychowawczego i programu profilaktyki w jeden dokument zawierający treści i działania o charakterze wychowawczym i profilaktycznym.

 

Program wychowawczo-profilaktyczny szkoły tym samym uwzględniał wnioski z przeprowadzonej diagnozy potrzeb wychowawczych i środowiskowych społeczności szkolnej.

 

Takie połączenie obu programów uwzględniło całościowe oddziaływania wychowawcze szkoły wraz z uzupełniającymi je działaniami profilaktycznymi w zależności od potrzeb uczniów – zarówno w zakresie wspierania uczniów w prawidłowym rozwoju, jak i w zapobieganiu i przeciwdziałaniu zachowaniom problemowym.

 

W realizowanym procesie dydaktyczno – wychowawczym, w roku szk. 2017/2018 szkoła:

 

  1. Podejmowała działania związane z najważniejszymi świętami narodowymi i symbolami państwowymi.

 

  1. Wzmacniała poczucie tożsamości narodowej, przywiązania do historii i tradycji lokalnych i narodowych.

 

  1. Przygotowywała i zachęcała uczniów do podejmowania działań na rzecz środowiska szkolnego i lokalnego, w tym do angażowania się uczniów w wolontariat.

 

  1. Dbała o wychowanie uczniów w duchu tolerancji i szacunku dla drugiego człowieka.
  2. Kształtowała u uczniów postawę szacunku dla środowiska przyrodniczego, w tym upowszechnia wiedzę o zasadach zrównoważonego rozwoju, motywowała uczniów do działań na rzecz ochrony środowiska, rozwijała zainteresowanie ekologią.

 

  1. Zapewniała bezpieczne i higieniczne warunki nauki, wychowania i opieki.

 

  1. Oprócz stwarzania uczniom warunków do nabywania wiedzy i umiejętności potrzebnych do rozwiązywania problemów z wykorzystaniem metod i technik wywodzących się z informatyki, szkoła również przygotowywała ich do dokonywania świadomych i odpowiedzialnych wyborów w trakcie korzystania z zasobów dostępnych w internecie, krytycznej analizy informacji, bezpiecznego poruszania się w przestrzeni cyfrowej, w tym nawiązywania i utrzymywania opartych na wzajemnym szacunku relacji z innymi użytkownikami sieci.

 

  1. W kształceniu i wychowaniu uczniów w szkole szczególnie ważną rolę odgrywała edukacja zdrowotna. Tym samym zadaniem szkoły było kształtowanie postaw prozdrowotnych uczniów, w tym wdrożenie ich do zachowań higienicznych, bezpiecznych dla zdrowia własnego i innych osób, ponadto ugruntowanie wiedzy z zakresu prawidłowego odżywiania się, korzyści płynących z aktywności fizycznej, stosowania profilaktyki.

 

  1. Szkoła oraz poszczególni nauczyciele prowadzili działania mające na celu zindywidualizowane wspomaganie rozwoju każdego ucznia, stosownie do jego potrzeb i możliwości, a uczniom z niepełnosprawnym, w tym uczniom z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, nauczanie dostosowane zostało do ich możliwości psychofizycznych oraz tempa uczenia się.

Z kolei, działalność edukacyjna szkoły określona była przez

 

  • Szkolny zestaw programów nauczania,
  • Program wychowawczo – profilaktyczny.

 

Szkolny zestaw programów nauczania oraz program wychowawczo – profilaktyczny szkoły tworzyły spójną całość i uwzględniały wszystkie wymagania opisane w podstawie programowej.

 

Ich przygotowanie i realizacja były zadaniem zarówno całej szkoły, jak i każdego nauczyciela.

 

Obok zadań wychowawczych i profilaktycznych nauczyciele podejmowali działania opiekuńcze odpowiednio do istniejących potrzeb.

 

Najważniejsze umiejętności rozwijane u uczniów przez nauczycieli w roku 2017/2018  w ramach kształcenia ogólnego w szkole:

 

  • sprawne komunikowanie się w języku polskim oraz w językach obcych, w tym występowanie przed publicznością;
  • efektywne porozumiewanie się w różnych sytuacjach, prezentowanie własnego stanowiska z uwzględnieniem doświadczeń i poglądów innych ludzi;
  • poszukiwanie, porządkowanie, krytyczna analiza oraz wykorzystanie informacji z różnych źródeł;
  • gotowość do twórczej i naukowej aktywności uczniów oraz zaciekawienie ich otaczającym światem,
  • kreatywne rozwiązywanie problemów z różnych dziedzin ze świadomym wykorzystaniem metod i narzędzi wywodzących się z informatyki;
  • rozwiązywanie problemów, również z wykorzystaniem technik mediacyjnych;
  • praca w zespole i społeczna aktywność;
  • aktywny udział w życiu kulturalnym szkoły, środowiska lokalnego oraz kraju.

 

Celem przeprowadzonego w ramach nadzoru pedagogicznego przez dyrektora monitoringu było sprawdzenie czy w szkole są prowadzone działania wychowawcze, które sprzyjają kształtowaniu i uzyskaniu pożądanych postaw i wychowaniu do wartości, zbadanie czy działania wychowawcze podejmowane w szkole są planowane i modyfikowane zgodnie z potrzebami przy współudziale uczniów i ich rodziców oraz poddawane są analizie, a wnioski z analiz są wdrażane w życie, zebranie wszechstronnych informacji dotyczących postaw uczniów oraz procesów edukacyjnych, które je kształtują oraz zweryfikowanie dotychczasowych działań wychowawczych podejmowanych w szkole i opracowanie planów oraz modyfikacja dokumentów zgodnie z potrzebami uczniów.

 

Przeprowadzone rozmowy z nauczycielami i rodzicami, analiza dokumentów szkolnych, obserwacja uroczystości szkolnych, potwierdzają różnorodność wykonywanych działań wychowawczych stanowiących realizację indywidualnych potrzeb ucznia i jego rodziców oraz realizacji w tym zakresie podstawy programowej.

 

O zasadach zachowania się w szkole uczniowie dowiadywali się od nauczyciela, rodziców   i dziadków. Znają ważność opracowanych regulaminów klasowych. Wychowawcy omawiali zachowanie uczniów – zarówno niewłaściwe, jak i godne pochwały na lekcjach, jak i podczas rozmów indywidualnych z uczniami, ale też rozmów z uczniami i rodzicami.

 

Uczniowie również wiedzą z lekcji wychowawczych i rozmów indywidualnych z nauczycielami oraz ze spotkań z policjantem, jak powinni zachować się, gdy ktoś zastosuje przemoc fizyczną, bądź psychiczną wobec kolegi – wiedzą, że z tym problemem powinni niezwłocznie udać się do nauczyciela.

 

Uczniowie chętnie uczestniczyli w licznych uroczystościach i imprezach szkolnych upamiętniających m.in. święta państwowe oraz klasowych wyjazdach edukacyjnych. Znają symbole narodowe i wiedzą, jaką postawę należy przyjąć podczas śpiewania hymnu państwowego. Udział w tych uroczystościach uczył dzieci postaw patriotycznych, obywatelskich.

 

Chętnie brali udział w akcjach promujących zdrowie i zdrowy styl życia oraz bezpieczny styl życia, również w spotkaniach ze specjalistami (lekarzem, policjantem, przedstawicielem Senapidu). Rozumieją, że należy zdrowo się odżywiać, dbać o higienę osobistą oraz aktywność fizyczną. Udział w tych akcjach i spotkaniach uczył dzieci postaw obywatelskich, zdrowego stylu życia, bycia członkiem rodziny i przeciwdziałania agresji.

 

Z zaangażowaniem brali udział w akcjach charytatywnych (np. zbierali zakrętki na protezę dla kolegi, karmę dla schroniska dla zwierząt, uczestniczyli w akcji Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy). W tym przypadku uczniowie również uczyli się postaw obywatelskich, zdrowego stylu życia, bycia członkiem rodziny i przeciwdziałania agresji.

 

Uczestniczyli w zajęciach pozalekcyjnych oferowanych przez szkołę (np. zajęciach teatralno – tanecznych, kole szachowym, zajęciach sportowych, zajęciach dydaktyczno –wyrównawczych) oraz konkursach szkolnych i pozaszkolnych, które umożliwiały im rozwój zainteresowań i zdolności.

 

Liczne, zorganizowane prze szkołę wycieczki edukacyjne, turystyczno – krajoznawcze sprzyjały poznawaniu przez uczniów kraju i uczyły przywiązania do ojczyzny i regionu.

 

Przedsięwzięcia podejmuje się w szkole sprzyjające kształtowaniu i uzyskiwaniu właściwych postaw.

 

Szkoła podejmowała szereg przedsięwzięć mających na celu kształtowanie i uzyskiwanie właściwych postaw.

 

W kształtowaniu patriotycznych postaw ważną funkcję spełniły:

 

  • uroczystości państwowe i szkolne,
  • ceremoniał szkolny, a w szczególności hymn państwowy,
  • wycieczki turystyczno-krajoznawcze,
  • czytelnictwo książek i czasopism o tematyce patriotycznej,
  • pogadanki na temat Ojczyzny i narodu,
  • oglądanie edukacyjnych filmów lub sztuk teatralnych o tematyce patriotycznej,
  • uroczystości o charakterze wybitnie patriotycznym: akademie z okazji Święta Odzyskania Niepodległości i Święta Uchwalenia Konstytucji 3 Maja.

 

Charakter tych uroczystości i ich sceneria oraz podniosły nastrój udzieliły się uczniom i przyczyniły się do ich głębokich refleksji. Pozwoliły one lepiej zrozumieć motywy bohaterstwa tych, którzy poświęcili swoje życie w walce z zaborcami o niepodległość kraju. W czasie ww. ważnych uroczystości szkolnych istotnym elementem edukacji patriotycznej były godło i barwy narodowe, symbolizujące trwałość i istnienie narodu. Okazywanie im szacunku jest formą wyrażenia poczucia więzi z narodem, z historycznymi losami, z jego dniem dzisiejszym i przyszłości.

 

Z kolei wycieczki krajoznawczo-turystyczne pogłębiały wiedzę młodzieży o ojczystym kraju i jego historii, ułatwiały zrozumienie o odczucie tych wszystkich trwałych wartości, które przekazały nam minione pokolenia. Uczniowie zwiedzali pomniki, zamki, pola bitew, dawne i współczesne obiekty kulturalne (kina, muzea, wystawy, galerie, skanseny), obiekty gospodarcze (zakłady pracy, zapory wodne, kopalnie, porty morskie), dawne i współczesne obiekty religijne (kaplice, kościoły, klasztory), najpiękniejsze krajobrazowo miejsca (parki narodowe), itp.

 

Ważnym elementem wychowania patriotycznego były lekcje języka polskiego i historii. W historii i literaturze polskiej można było znaleźć mnóstwo przykładów wspaniałej patriotycznej postawy wielu ludzi. Odczytanie na lekcji choćby krótkiego fragmentu ilustrującego postawę bohatera wobec Ojczyzny bardzo pozytywnie wpływało na kształtowanie osobowości uczniów. Na lekcjach języka polskiego, historii wykorzystywane były artykuły i czasopisma o problematyce patriotycznej, pamiętniki i wspomnienia bohaterów walk o wolność i niepodległość, popularne książki, a przede wszystkim literatura piękna i naukowa.

 

Uczniowie podczas godzin wychowawczych i lekcji WOS-u poznali swoje prawa i obowiązki obywatelskie, dowiedzieli się, czego obywatelowi wolno domagać się od instytucji publicznych, jakie ma obowiązki wobec innych współobywateli. Uczyli się o prawach człowieka, rozpoznawali przejawy ich łamania, ale także poznali sposoby przeciwstawiania oraz solidaryzowania się z ofiarami przemocy. Uczniowie zrozumieli i stosowali w praktyce pojęcia samorządności, współdecydowania, brania współodpowiedzialności za losy grupy i społeczności – poczynając od aktywnego uczestniczenia w życiu klasy i szkoły.

 

Zrozumieli czym są demokratyczne zasady i nimi się kierowali, wykazywali szacunek dla osób o innych poglądach, podejmowali decyzje przy poszanowaniu praw mniejszości.

 

Uczniowie w szkole, zachęcani byli do aktywnego zaangażowania się w życie społeczeństwa obywatelskiego – w różnego typu społeczne organizacje pozarządowe: stowarzyszenia, kluby, towarzystwa.

 

Uczniowie brali udział w Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy. Wielu uczniów zaangażowało się w akcję Jak nie czytam, jak czytam i Pola Nadziei.

 

Innym realizowanym w szkole ważnym celem edukacji obywatelskiej było uwrażliwienie uczniów, zmobilizowanie i wzmocnienie ich aktywnego działania na rzecz eliminowania zachowań nietolerancji, dyskryminacji i upokarzania innych osób w swoich środowiskach lokalnym, szkolnym, klasowym.

 

Aktywny udział uczniów w szerzeniu idei wolontariatu korzystnie wpłynął na rozwój edukacyjny, społeczny i moralny uczniów. Mieli świadomość poczucia społecznej odpowiedzialności za drugiego człowieka. Aktywna organizacja czasu wolnego dostarczała młodemu człowiekowi alternatywy do biernego i bezowocnego spędzania czasu wolnego – sprawozdanie stanowi zał. nr 13.

 

Szkoła przygotowywała także uczniów do odpowiedzialnej roli bycia członkiem rodziny w ramach prowadzonych lekcji, spotkań edukacyjnych dla rodziców oraz prowadzonych rozmów indywidualnych zarówno z uczniami, jak i rodzicami. Tym samym:

 

  1. Kształtowała postawy prorodzinne.

 

  1. Wzmacniała prawdziwe relacje dziecka z rodziną.

 

  1. Współpracowała z rodzicami w przygotowaniu uczniów do okresu dojrzewania i pozytywnego przyjęcia jego przejawów fizycznych i psychicznych.

 

Ważnym aspektem pracy szkoły, zmierzającym do wychowania ku wartościom, było uczenie przywiązania do regionu (tzw. małej ojczyzny).

 

Uczniowie włączyli się do ogólnopolskiej akcji Dzień Ziemi. W trosce o najbliższą okolicę sadzili drzewa. Głównym celem akcji było rozbudzenie świadomości ekologicznej uczniów i odpowiedzialności za najbliższe środowisko naturalne.

 

Uczniowie uczyli się także, jak radzić sobie z agresją. Tematyka przemocy i agresji rówieśniczej była istotnym elementem Programu Wychowawczo – Profilaktycznego.

 

W celu zapobiegania agresji, w szkole:

 

  • było diagnozowane i analizowane środowisko uczniowskie,
  • godziny wychowawcze poświęcane były wyjaśnianiu zjawiska agresji z aktywnym uczestnictwem uczniów (również w formie warsztatowej),
  • organizowane były spotkania ze specjalistami w celu przeciwdziałania zjawiskom agresji,
  • rodzice i uczniowie kierowani byli do specjalistów, gdy zaistniała taka potrzeba – w ramach ścisłej współpracy z domem rodzinnym.
  • rodzice i uczniowie- zapoznani zostali ze Statutem Szkoły zawierającym normy postępowania zapobiegające agresji, wyjaśniamy problem, nagradzamy albo wyciągamy konsekwencje.

 

 

 

Podejmowane były także działania interwencyjne, tzn.:

 

  • organizowane były stałe dyżury nauczycieli i uczniów na przerwach,
  • natychmiastowo reagowano na łamanie dyscypliny szkolnej,
  • stosowano formy wychowawcze związane z pojawieniem się problemu,
  • udzielano pomocy pp dla rodziców i uczniów dotkniętych problemem agresji.

 

Innym istotnym elementem zapobiegania agresji w szkole były działania zmierzające do zorganizowania czasu wolnego uczniów: wspólne zajęcia wzmacniające więzi między uczniami, wycieczki klasowe, włączenie młodzieży do pracy na rzecz wolontariatu, aktywne uczestnictwo w kulturze, propagowanie zajęć ruchowych i uprawiania sportu, udział dzieci i młodzieży w kołach zainteresowań.

 

Szkoła podejmowała także działania prozdrowotne i przekazywała wiedzę z zakresu:

 

  • wymogów higienicznych,
  • zachowań bezpiecznych dla zdrowia własnego i innych osób,
  • prawidłowego odżywiania się oraz korzyści płynące z aktywności fizycznej i wdrażania profilaktyki.

 

Wdrożony w szkole Program Wychowawczo – Profilaktyczny miał na celu rozwijanie potencjału uczniów w radzeniu sobie z wyzwaniami rzeczywistości, kształtowania u nich postaw prospołecznych, zapobieganie przejawom dysfunkcji i zachowaniom niepożądanym, a także korygowanie – tak szybko jak to możliwe – pierwszych przejawów niechcianych wzorców zachowań. Taka wczesna interwencja (przewidziana w Programie Wychowawczo – Profilaktycznym), prowadzona w otoczeniu społecznym ukształtowanym w zgodzie z jego celami, ograniczyła potrzebę korzystania z pomocy specjalistycznej (terapeutycznej) przez uczniów identyfikowanych jako należących do grup szczególnego ryzyka.

 

Diagnozowanie zachowań i zagrożeń uczniów w szkole odbywało się poprzez: rozmowy z nauczycielami i uczniami, obserwację zachowań uczniów podczas zajęć lekcyjnych i pozalekcyjnych, podczas imprez szkolnych, wyjazdów na wycieczki, analizę ocen z zachowania, analizę frekwencji, ankietowanie uczniów i rodziców. W miesiącu lutym 2018 roku przeprowadzono diagnozę czynników chroniących i czynników ryzyka – to obowiązek, który nałożyło rozporządzenie MEN z dnia 22 stycznia 2018 r. (Dz.U.z  2018 r,. poz. 214).

 

W szkole podejmowane były również działania wychowawcze mające na celu eliminowanie zagrożeń oraz wzmacnianie właściwych zachowań.

 

Działania zmierzające do poprawy sytuacji w zakresie respektowania norm społecznych prowadzone były w sposób planowy w ramach szkolnego Programu Wychowawczo – Profilaktycznego. Wobec zdiagnozowanych zjawisk podejmowano różnorodne działania, takie jak: realizowanie odrębnych programów dotyczących konkretnych problemów – palenia tytoniu, przemocy, agresji słownej, promocji zdrowia, rozwiązywania konfliktów i inne, dostosowanie tematyki godzin z wychowawcą; przeprowadzenie szkoleń dla nauczycieli dotyczących problematyki wychowawczej, zorganizowanie zajęć warsztatowych dla uczniów z pedagogiem, organizowanie zajęć integracyjnych, nagradzanie właściwych postaw, prowadzono systematyczną kontrolę frekwencji uczniów, aktywnie zagospodarowywano uczniom czas wolny, prowadzono edukację dotyczącą zagrożeń.

 

W niektórych przypadkach w rozwiązywaniu problemów wychowawczych szkoła sięgała po pomoc instytucji zewnętrznych, np. poradni psychologiczno-pedagogicznej.

 

Podczas modyfikacji działań wychowawczych przez radę pedagogiczną uwzględniane były inicjatywy uczniów i rodziców. Niestety, takich inicjatyw było mało.

 

W WSO i PSO zostały określone ścisłe zasady informowania uczniów o przewidywanych ocenach rocznych z zajęć edukacyjnych i zachowania oraz usprawiedliwiania nieobecności.

 

Od 1 września 2016 r. w szkole realizowane są działania wychowawczo – edukacyjne oraz profilaktyczne, w zakresie rozwijania kompetencji czytelniczych oraz upowszechniania czytelnictwa wśród dzieci i młodzieży. Sprawozdanie stanowi zał. nr 14 za I semestr oraz zał. 15 – za II semestr.

 

Wnioski:

 

  1. Analiza dzienników lekcyjnych, dzienników wychowawczych, przeprowadzone obserwacje zajęć lekcyjnych i pozalekcyjnych, obserwacje zachowań uczniów, przeprowadzone rozmowy z nauczycielami i rodzicami wskazują, że w szkole były kształtowane właściwe postawy uczniów podczas zajęć dydaktycznych i pozalekcyjnych, imprez szkolnych i uroczystości, podczas organizowanych spotkań z ciekawymi ludźmi, podczas wycieczek a także poprzez realizację założeń Programu Wychowawczo – Profilaktycznego.

 

  1. Uczniowie poznali zasady zachowywania się podczas lekcji, przerw, wyjść klasowych i wycieczek. Zdecydowana większość uczniów wie z opracowanego i omówionego obowiązującego w szkole regulaminu zachowania, jak powinni zachowywać się w ww. sytuacjach.

 

  1. Podstawą wychowania w szkole jest umiejętność nawiązania dialogu z wychowankiem i kontakt z nim. Znaczącą rolę w kształtowaniu właściwego zachowania uczniów i ich pożądanych postaw odegrały przeprowadzone rozmowy indywidualne z nauczycielami i rodzicami oraz podjęte w szkole działania interwencyjne w ramach profilaktyki pierwszorzędowej, jak również dzięki przestrzeganiu przez uczniów zasad zawartych w regulaminach klasowych.

 

  1. Program Wychowawczo-Profilaktyczny był tworzony wspólnie przez nauczycieli i rodziców i uchwalany przez Radę Rodziców we współpracy z radą pedagogiczną. Jego cel stanowiło wspieranie ucznia we wszechstronnym rozwoju, ukierunkowanym na osiągnięcie pełni dojrzałości fizycznej, emocjonalnej, intelektualnej, duchowej i społecznej, które są wzmacniane i uzupełniane przez działania z zakresu profilaktyki dzieci i młodzieży.

 

  1. Ważnym elementem pracy wychowawczej szkoły było organizowanie różnych akcji profilaktycznych, warsztatów psychologicznych i spotkań. Uczniowie brali udział w akcjach promujących zdrowie i zdrowy styl życia. Uczestniczyli w organizowanych przez szkołę wyjazdach edukacyjnych do teatrów, muzeów i innych instytucji kultury. Tym samym poznawali Ojczyznę, jej środowisko przyrodnicze, tradycje, zabytki. Szkoła umożliwiała uczniom realizację zainteresowań poprzez udział w licznych zajęciach pozalekcyjnych.

 

  1. Uczniowie powinni mieć większy wpływ na postawy promowane w szkole.

 

  1. Zdarzały się przypadki złego zachowania uczniów oraz agresji słownej.

 

  1. Rodzice i uczniowie powinni mieć większy wpływ na realizację Programu Wychowawczo – Profilaktycznego.

 

  1. Stwierdzono niechęć części rodziców do współpracy ze szkołą w celu rozwiązania problemów wychowawczych.

 

 

Rekomendacje i zalecenia do pracy w zakresie zwiększenia roli wychowawczej szkoły oraz sposób realizacji wniosków:

  1. Należy wzmacniać obowiązujące w szkole normy społeczne, a w szczególności: pomoc słabszym, dbanie o bezpieczeństwo, wystrzeganie się agresywnych zachowań i dążenie do zdobywania wiedzy.

 

  1. Należy wzmóc działania wychowawcze, które przyczynią się do zmniejszenia ilości takich zachowań jak: obgadywanie, przezywanie, wyśmiewanie oraz rozpowszechnianie plotek i oszczerstw (również przez sms-y i Internet), obrażanie i ośmieszanie.

 

  1. Należy dołożyć więcej starań, aby rodzice i uczniowie poczuli, że mają duży wpływ na postawy promowane w szkole oraz realizację Programu Wychowawczo – Profilaktycznego Szkoły. Tym samym oddziaływania wychowawcze powinny mieć charakter integralny, docierać do wszystkich stron osobowych, by rozwijać w wychowankach zdolność do integracji myśli, czynów, słów, dawać pełną wizję świata i osoby ludzkiej.

 

  1. Wszyscy nauczyciel muszą konsekwentnie reagować na złe zachowania uczniów.

 

  1. Działania na rzecz wzmacniania bezpieczeństwa w szkole i placówce powinny być oparte na aktualnej i rzetelnej wiedzy z zakresu wychowania i profilaktyki, w tym skutecznych strategii profilaktycznych; planuje się przeprowadzenie na początku roku szk. 2018/2019 diagnozę czynników ryzyka i czynników chroniących.

 

 

5.    Wyniki i wnioski z ewaluacji wewnętrznych

 

  • Diagnoza kompetencji nauczycieli i uczniów w zakresie odpowiedzialnego korzystania z mediów społecznościowych. Określenie potrzeb nauczycieli i uczniów w zakresie doskonalenia tej umiejętności.

Zasadniczym celem badania była diagnoza kompetencji uczniów i nauczycieli w zakresie korzystania z mediów społecznościowych oraz świadomości ryzyka z tym związanego. Jak pokazują badania oraz niestety również przykłady, także z Polski to media społecznościowe poza spełnianiem swojej funkcji, stały się tym obszarem w którym dochodzi do większości aktów tzw. cyberprzemocy.

Przemoc rówieśnicza z użyciem mediów elektronicznych stała się w ostatnich latach poważną kwestią społeczną. Wyniki badań pokazują, że przemocy w sieci doświadcza ponad połowa dzieci w Polsce! Specyfika Internetu i telefonów komórkowych powoduje, że nawet pozornie błahe akty cyberprzemocy stanowią dla ich ofiar poważny problem, z którym często nie potrafią sobie poradzić.

Problem cyberprzemocy w oczywisty sposób dotyczy szkół. W klasie, szatni, czy na boisku szkolnym dochodzi do aktów przemocy z użyciem telefonów komórkowych lub Internetu. Coraz częściej też „tradycyjne” konflikty rówieśnicze ze szkoły przenoszą się do sieci.

Rewolucja, jaką w relacjach społecznych wprowadziło rozpopularyzowanie Internetu, wydaje się być nie do zatrzymania. Jednak tempo, w jakim te zmiany zachodzą w znacznym stopniu utrudnia wypracowanie adekwatnych strategii działania w cyberprzestrzeni, które uchroniłyby przed staniem się obiektem cyberprzemocy. Proces naszego przystosowywania się do rewolucji informatycznej, zwłaszcza w aspekcie emocjonalnym, społecznym czy interpersonalnym nadal trwa i póki co wymagać będzie od nas zachowania dużej czujności.

Stosunkowo niska kontrola społeczna tego zjawiska, zwłaszcza, kiedy jej ofiarami padają dzieci i młodzież dodatkowo zwiększa i tak już nierówny rozkład sił między ofiarą a sprawcą. Rodzice i opiekunowie dzieci doświadczających cyberprzemocy często nie zdają sobie sprawy z tego, co dzieje się w wirtualnej przestrzeni ich pociech, co skutecznie opóźnia możliwość adekwatnego zareagowania.

Analiza umiejętności poprawnego korzystania z mediów społecznościowych ma również swoje podstawy w przepisach prawa. Mowa tu o „Podstawowych kierunkach realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2017/18”, w których to MEN ogłosił, że jednym z tychże kierunków jest: „3. Bezpieczeństwo w internecie. Odpowiedzialne korzystanie z mediów społecznych.”

Badania zostały przeprowadzone w październiku 2017 r. wśród 22 nauczycieli i 53 uczniów przez zespół badawczy w składzie: ks. S. Awksietijuk, M. Gacuta, S. Kulik. Do badanych nauczycieli skierowano ankietę zawierającą 21 pytań – 19 zamkniętych i 2 otwarte „Diagnoza kompetencji nauczycieli w zakresie odpowiedzialnego korzystania z mediów społecznościowych”. Do uczniów skierowano ankietę zawierającą 24 pytań – 22 zamknięte oraz 2 otwarte „Diagnoza kompetencji uczniów w zakresie odpowiedzialnego korzystania z mediów społecznościowych”.

 

Wnioski końcowe

  1. Uczniowie dużo częściej niż nauczyciele korzystają z mediów społecznościowych.
  2. Uczniowie wykorzystują media społecznościowe i Internet głównie do rozrywki.
  3. Najpopularniejszą platformą zarówno wśród uczniów jak i nauczycieli jest Facebook.
  4. Wszyscy ankietowani zauważają ryzyka związane z korzystaniem z mediów społecznościowych, lecz swoje kompetencje w zakresie radzenia sobie z nimi oceniają jako dobre.
  5. Zarówno uczniowie jak i nauczyciele nigdy nie spotykali się lub rzadko spotykają się ze zjawiskiem cybeprzemocy z wykorzystaniem mediów społecznościowych.
  6. Obie ankietowane grupy wskazały, iż widzą jak chronić swoje dane w Internecie.
  7. Uczniowie ocenili kompetencje komputerowe nauczycieli na poziom wysoki, nauczyciele zaś swoje kompetencje na poziom średni.
  8. Większość uczniów przyznała, że ich rodzice wcale, albo w bardzo ograniczonym zakresie interesuje się tym co dzieci robią w Internecie.
  9. Ponad połowa ankietowanych uczniów i nauczycieli wyraża chęć uczestnictwa w zajęciach dotyczących zabezpieczeń ochrony danych osobowych i prywatności.

 

Rekomendacje

  1. Zapoznać uczniów z zasadami przestrzegania Praw Autorskich.
  2. Przeprowadzenie przez uczniów prezentacji na temat portali społecznościowych.
  3. Zorganizować spotkanie z przedstawicielem Urzędu Komunikacji Elektronicznej na temat zagrożeń w sieci i niebezpiecznych stron w Internecie.

 

5.2 Ocena wychowawczej roli szkoły cz. 1 – Ocena skuteczności działań szkoły w zakresie przeciwdziałania narkomanii – ocena podejmowanych działań wychowawczych, profilaktycznych, edukacyjnych, i informacyjnych w celu wzmocnienia czynników chroniących i obniżenia czynników ryzyka zagrożenia narkomanią

Zespół ewaluacyjny w składzie: J. Nesteruk, W. Misiejuk, ks. J. Łojko, nie przeprowadził badań zgodnie z harmonogramem i nie przedstawił raportu z ewaluacji danego obszaru. Na posiedzeniu rady pedagogicznej dnia 29 marca 2018 r. pan J. Nesteruk odczytał surowe wyniki ankiety i podał do wpisania do protokołu 3 rekomendacje, które nie oddają sensu badań:

  1. Wychowawcy zapoznają rodziców z programem wychowawczo – profilaktycznym szkoły oraz angażują w jego opracowanie.
  2. Rodzice przeprowadzą ewaluację programu wychowaczo – profilaktycznego.
  3. Zorganizować dyskotekę z uczniami innych szkół.

5.3 Diagnoza efektywności świadczonej pomocy psychologiczno – pedagogicznej

Celem badania, skierowanego do nauczycieli, było pozyskanie informacji w celu poprawy funkcjonowania szkoły w zakresie działań związanych z udzielaniem uczniom pomocy psychologiczno – pedagogicznej świadczonej w roku szkolnym 2017/2018 oraz sprawdzenie w jaki sposób jest wdrażany System pomocy psychologiczno – pedagogicznej oraz wspierania uczniów Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych istniejący od 1 września 2017 r.

Problematyka badawcza koncentrowała się wokół pytań dotyczących efektywności udzielanej pomocy pp. Wyniki badań posłużą do wprowadzenia zmian organizacyjnych w procedurze organizacji pomocy psychologiczno – pedagogicznej oraz pozwolą na zmodyfikowanie planu działalności wychowawczej i edukacyjnej w szkole.

Diagnoza efektywności świadczonej pomocy psychologiczno – pedagogicznej  ma również swoje podstawy w przepisach prawa. Mowa tu o „Podstawowych kierunkach realizacji polityki oświatowej państwa w roku szkolnym 2017/18”, w których to MEN ogłosił, że jednym z tychże kierunków jest: „1. Wdrażanie nowej podstawy programowej.”

Zespół ewaluacyjny w składzie: E. Lunda, I. Giżewska, B. Drużba dokonał w marcu badań wśród 18 nauczycieli naszej szkoły. Narzędziem był kwestionariusz ankiety składający się z 21 pytań. Dokonano również analizy dokumentów: arkusze dostosowań wymagań dla ucznió4. z opiniami z poradni pp, dzienniki wychowawców lub organizacji pomocy pp, dzienniki nauczania indywidualnego, arkusze dostosowań wymagań edukacyjnych dla uczniów z opiniami poradni.

Wnioski

  1. Szkoła zapewnia opiekę psychologiczno – pedagogiczną wszystkim uczniom.
  2. W szkole prowadzone są działania służące wyrównywaniu szans edukacyjnych uczniów. Zajęcia te uwzględniają indywidualizację procesu nauczania.
  3. Szkoła zwiększa szanse edukacyjne uczniów poprzez diagnozowanie działań oraz organizowanie pomocy psychologiczno – pedagogicznej.
  4. Nauczyciele starają się uwzględniać potrzeby uczniów w trakcie planowania zajęć dodatkowych.
  5. Nauczyciele rozpoznają potrzeby edukacyjne i rozwojowe uczniów oraz ich możliwości psychofizyczne.
  6. Nauczyciele zapoznają się z opiniami i orzeczeniami Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej i stosują właściwe do potrzeb ucznia metody postępowania pedagogicznego.
  7. Wychowawcy dobrze znają możliwości edukacyjne i psychofizyczne swoich uczniów.
  8. Nauczyciele podejmują starania, by dziecko miało poczucie sukcesu w nauce na miarę swoich możliwości.
  9. Organizowane w szkole zajęcia w większości są zgodne z potrzebami uczniów.

 

Rekomendacje

  1. Przygotowując ofertę zajęć pozalekcyjnych na kolejny rok szkolny, należy w dalszym ciągu rozpoznawać potrzeby i oczekiwania uczniów i rodziców.
  2. Wzbogacić ofertę zajęć pozalekcyjnych.
  3. We współpracy z poradnią psychologiczno – pedagogiczną zorganizować warsztaty dotyczące technik uczenia się.

5.4 Diagnoza w zakresie występujących w środowisku szkolnym czynników chroniących i czynników ryzyka, ze szczególnym uwzględnieniem zagrożeń związanych z używaniem substancji psychotropowych

 

Celem badania było zdiagnozowanie zjawisk związanych  występowaniem oraz zażywaniem środków odurzających. Problematyka badawcza koncentrowała się wokół pytań o substancje psychoaktywne (narkotyki, dopalacze) – głównie o wiedzę o nich, a także ich dostępność.

Wyniki badań posłużyły rozpoznaniu zagrożeń w środowisku szkolnym i lokalnym sprzyjających używaniu środków psychoaktywnych oraz do zdefiniowania czynników ryzyka i czynników chroniących.

Precyzyjna identyfikacja czynników ryzyka i czynników chroniących pozwoliła na  zmodyfikowanie planu działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii, zgodnie z zapisami Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22.01.2018 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz. U. z 2018 r. poz. 214)

Badanie ankietowe przeprowadziła w dniach 12 – 13 lutego 2018 r. przeprowadziła N. Dobosz – Karpiuk. Wykorzystano metodę sondażu z wykorzystaniem anonimowej ankiety dla uczniów, rodziców i nauczycieli. Kwestionariusz ankiety składał się z 15 pytań do wszystkich respondentów.

Rekomendacje:

Od 1 września 2016 roku został przyjęty do realizacji program „Działania wychowawczo-edukacyjne oraz profilaktyczne, w zakresie przeciwdziałaniu narkomanii Zespołu Szkolno – Oświatowego (od dnia 1 września 2018 r. Szkoła Podstawowa w Dubiczach Cerkiewnych)  na lata 2016 – 2020”. W roku bieżącym stanowi on załącznik do Programu Wychowawczo – Profilaktycznego Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych.

Głównym założeniem tego programu jest szeroko rozumiana działalność szkoły na rzecz zapobiegania zachowaniom ryzykownym oraz interwencja w sytuacjach wymagających zdecydowanej reakcji na niepożądane zjawiska i zachowania uczniów. Program w swoich założeniach ma na celu wspomagać wychowawczą rolę rodziców, dostarczać wiedzy i przykładów na temat przestrzegania norm współżycia społecznego oraz przygotować uczniów do życia w dorosłym świecie, ludzi odpowiedzialnych za swoje  zachowania.

Po przeprowadzonej diagnozie (luty 2018 r.) można stwierdzić, iż dotychczasowe działania realizowane w ramach działań wychowawczo-edukacyjnych oraz profilaktycznych, w zakresie przeciwdziałaniu narkomanii w naszej szkole dają efekty, gdyż nie zauważono, by dzieci i młodzież aktywnie sięgała po narkotyki, bądź dopalacze. Z rozmów z wychowawcami wynika, iż dzieci klas młodszych nie są zainteresowane tą tematyką. Z badań zaś wynika, iż należy uzupełnić rzetelną wiedzę zainteresowanych uczniów, rodziców i nauczycieli.

Działania zaplanowane na 5 lat są realizowane dopiero w ciągu 3 semestrów, dlatego nie wprowadzamy zmian realizowanych zadań w zakresie przeciwdziałania narkomanii. W dalszym ciągu realizacja tego programu będzie monitorowana zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 22 stycznia 2018 r.  zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakresu i form prowadzenia w szkołach i placówkach systemu oświaty działalności wychowawczej, edukacyjnej, informatycznej i profilaktycznej w celu przeciwdziałania narkomanii (Dz. U. z 2018 r. poz. 214).

 

5.5 Diagnoza środowiska szkolnego i środowiska zewnętrznego w którym funkcjonuje uczeń

Diagnozę w czerwcu 2018 r. opracowała N. Dobosz – Karpiuk wykorzystując wyniki nadzoru pedagogicznego.  Ustalone czynniki ryzyka, czynniki chroniące i problemy występujące w szkole posłużą do ewaluacji Programu Wychowawczo – Profilaktycznego Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych.

 

Przy opracowaniu diagnozy należy wzięto pod uwagę czynniki chroniące, czynniki ryzyka oraz zachowania ryzykowne.

 

  1. Przez czynniki chroniące należy rozumieć indywidualne cechy i zachowania uczniów lub wychowanków, cechy środowiska społecznego i efekty ich wzajemnego oddziaływania, których występowanie wzmacnia ogólny potencjał zdrowotny ucznia lub wychowanka i zwiększa jego odporność na działanie czynników ryzyka,
  2. Przez czynniki ryzyka należy rozumieć indywidualne cechy i zachowania uczniów lub wychowanków, cechy środowiska społecznego i efekty ich wzajemnego oddziaływania, które wiążą się z wysokim prawdopodobieństwem wystąpienia zachowań ryzykownych stanowiących zagrożenie dla ich prawidłowego rozwoju, zdrowia, bezpieczeństwa lub funkcjonowania społecznego.

 

Diagnoza została dokonana w formie rozmów diagnozujących zapotrzebowanie na tematykę i działania wychowawcze i profilaktyczne na dany rok szkolny.

Diagnozy dokonano w oparciu o analizę:

  • ewaluacji programu wychowawczo -profilaktycznego realizowanego w roku szkolnym 2017/2018;
  • rozmów i obserwacji uczniów na zajęciach lekcyjnych i pozalekcyjnych;
  • informacji wychowawców klas, innych nauczycieli pracujących w szkole, pracowników niepedagogicznych o bieżących problemach wychowawczych;
  • rozmów z rodzicami prowadzonych przez wychowawców;
  • opinii poszczególnych uczniów z Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej;
  • dokumentacji szkolnej, w tym dzienników lekcyjnych;
  • obserwacji zachowań uczniów podczas przerw;

 

Diagnozując środowisko szkolne i zewnętrzne wzięto również pod uwagę:

  • analizę uzyskanych ocen zachowania,
  • analizę frekwencji uczniów na zajęciach szkolnych,
  • analizę frekwencji rodziców w czasie wywiadówek,
  • analizę wyników w nauce,
  • analizę frekwencji rodziców w czasie uroczystości i imprez organizowanych przez szkołę,
  • analizę ilościową i jakościową zajęć pozalekcyjnych,
  • realizowane przy współpracy z PPP, formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

 

Przeprowadzona analiza posłużyła opracowaniu diagnozy w zakresie występujących w środowisku szkolnym czynników chroniących i czynników ryzyka.

 

Ustalono czynniki chroniące:

  1. Zainteresowanie uczniów nauką szkolną (wyniki w nauce i zachowaniu).
  2. Systematyczne uczęszczanie młodszych uczniów do szkoły.
  3. Udział w alternatywnych formach spędzania czasu wolnego.
  4. Deklarowana przez uczniów i ich rodziców umiejętność radzenia sobie z niewłaściwymi zachowaniami prezentowanymi przez innych uczniów.
  5. Dobre relacje rodzinne.
  6. Rodziny pełne i rodziny wielopokoleniowe.
  7. Zaangażowanie pracowników szkoły w proces wychowawczy szkoły.
  8. Brak anonimowości dziecka w szkole.

 

 

Ustalono czynniki ryzyka:

  1. Niedostateczne zainteresowanie niektórych rodziców problemami dzieci.
  2. Nieumiejętność uczniów radzenia sobie z negatywnymi uczuciami.
  3. Brak dostatecznej umiejętności radzenia sobie w trudnej sytuacji (konflikty rówieśniczej).
  4. Brak motywacji do nauki u niektórych uczniów.
  5. Duża absencja uczniów klas starszych.
  6. Zbyt małe zaangażowanie części nauczycieli w procesie nauczania i wychowania.

 

Problemy występujące w środowisku szkolnym:

W wyniku diagnozy sytuacji wychowawczej szkoły, dokonanej na podstawie w/w analizy dokumentów i przeprowadzonych rozmów, wyróżniono najbardziej ryzykowne, powtarzające się zachowania uczniów na terenie szkoły, będące zagrożeniem dla płynnego przebiegu wychowania:

  • w niektórych klasach jest niska motywacja uczniów do nauki – zaobserwowany brak odpowiedniego zaangażowania w proces uczenia się u poszczególnych uczniów oraz nauczania u nauczycieli;
  • używanie wulgaryzmów, przezywanie, dokuczanie, wyśmiewanie, niewłaściwe zachowania na przerwach i w czasie lekcji;
  • lekceważący stosunek do kolegów, nauczycieli i innych pracowników szkoły, brak reakcji na polecenia nauczyciela i pracowników szkoły;
  • niewywiązywanie się z obowiązków ucznia;
  • sporadyczny brak wsparcia ze strony rodziców, kwestionowanie działań dydaktycznych i wychowawczych nauczycieli.

 

5.6 Ewaluacja programu wychowawczo – profilaktycznego Szkoły Podstawowej za rok szkolny 2017/2018

Opracowała Halina Treszczotko. Ankietowanych zostało 12 rodziców, 13 nauczycieli i 29 uczniów (klas starszych).

Wnioski:

  1. Uczniowie i rodzice znają treść Programu wychowawczo – profilaktycznego i angażują się w realizacje wielu zagadnień.
  2. W szkole działa Klub Wolontariatu. Uczniowie z własnej inicjatywy podejmują działania prospołeczne.
  3. Prawie wszystkie dzieci potrafią wskazać swoje mocne i słabe strony oraz dokonać samooceny, zaś rodzice i nauczyciele jednoznacznie stwierdzają, że wszystkie dzieci potrafią wskazać słabe i mocne strony.
  4. Nieobecności częściowo wpływają na jakość edukacji: 50% rodziców jest zdania, że tak, a druga połowa, że nie.
  5. Na pytanie, czy brakuje jakiejś tematyki w programie wychowawczo – profilaktycznym wszyscy odpowiedzieli, że nie, tylko jeden uczeń dopisał, że istnieje potrzeba większej ilości zajęć dodatkowych.

 

 

Wnioski końcowe:

  1. Większość założonych celów programu na rok szkolny 2017/2018 została zrealizowana.
  2. Nie udało się poprawić frekwencji uczniów na zajęciach lekcyjnych. Było to spowodowane zachorowaniem uczniów.

 

 

6.      Wyniki i wnioski ze sprawowanego nadzoru

 

Nadzór pedagogiczny był sprawowany zgodnie z podstawowymi procedurami nadzoru:

  1. Ewaluacja – proces gromadzenia, analizowania i komunikowania informacji na temat
    wartości działań podejmowanych w szkole; wyniki ewaluacji są wykorzystywane w procesie podejmowania decyzji skierowanych na zapewnienie wysokiej jakości kształcenia,
    wychowania i opieki oraz ich efektów; ewaluacja prowadzona jest przeprowadzone przez dyrektora szkoły we współpracy z innymi nauczycielami zatrudnionymi w szkole;
  2. Kontrola – działania dyrektora szkoły w celu oceny stanu przestrzegania przepisów prawa dotyczących działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkoły.
  3. Wspomaganie – działania dyrektora mające na celu inspirowanie i intensyfikowanie
    procesów służących poprawie i doskonaleniu działań w szkole, ukierunkowanych na rozwój uczniów.
  4. Monitorowanie – forma systematycznej oceny przebiegu działań lub procesów obejmująca zbieranie i analizę informacji o działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkoły.
  5. Obserwacja – bezpośredni ogląd działań nauczycieli na zajęciach organizowanych
    w szkole; obserwacje mogą być planowane i doraźne.

 

Wyniki nadzoru są przedstawione w zał. nr 16.

 

  1. Zakończenie sprawozdania

Serdecznie dziękuję Państwu za całoroczny trud oraz za aktywną współpracę  w realizowaniu zadań przypisanych szkole.

W kolejnym roku szkolnym stoi przed nami bardzo ważne zadanie – przyjęcie na siebie roli nie tylko „rzemieślnika” w nauczaniu czy wykonawcy zadań MEN – u, ale roli uczestnika procesu uczenia się uczniów, polegającej nie tylko na przekazywaniu treści kształcenia, ale przede wszystkim na wspieraniu go, z wykorzystywaniem różnych rodzajów inteligencji, takich jak inteligencja emocjonalna, inteligencja duchowa, inteligencja wieloraka.

Większość podejść do kwestii angażowania uczniów w szkole należałoby opisać jako działania pozorne. Na „drabinę zaangażowania” w systemie edukacji można się wspinać poprzez: informowanie (o decyzji), objaśnianie (aby zmienić nastawienie/działanie), konsultowanie (prosząc o opinie), włączanie w działanie (traktując uczniów jako czynnych uczestników działań mających na celu wyszukiwanie i wprowadzanie w życie rozwiązań), współpracowanie (angażując uczniów w proces podejmowania decyzji i działań oraz ustalania i wspólnego realizowania celów) oraz przekazywanie (oddawanie władzy                           w zakresie podejmowania decyzji, kierowania zasobami i kontroli przy wskazaniu zakresu odpowiedzialności). Jeżeli transformacja systemu edukacji ma odnieść sukces, musimy wspiąć się na tej drabinie jeszcze wyżej. W klasie angażowanie uczniów polega na wywołaniu w nich poczucia przynależności, pokazaniu, że zależy nam na nich i że cenimy ich jako młodych ludzi. Należy dać im poczucie samostanowienia, wzmacniać ich zaangażowanie, organizować proces uczenia się tak, aby pokazać, że im ufamy, wskazywać cele poprzez stymulowanie właściwych doświadczeń i wywoływanie entuzjazmu, udowadniać, że lubimy uczyć, oraz stymulować poczucie wiary w siebie poprzez udzielanie informacji zwrotnych i okazywanie zaufania.

Jeżeli więc chcemy pomóc uczniom w nauce, przed nauczycielami stoją trzy najważniejsze zadania które należy doskonalić.

Pierwszym jest opracowanie programów nauczania dostosowanych do potrzeb  i możliwości konkretnej grupy uczniów, drugim – włączenie każdego ucznia w jego realizację, a trzecim – kształtowanie pozytywnego nastawienia do nauki, co będzie sprzyjać uczeniu się przez całe życie.

Można zaryzykować stwierdzenie, że w obecnym planie odpowiedzialności w systemie edukacji, przy zorganizowanym programie nauczania opartym na określonych standardach i ciągłym sprawdzaniu wiedzy ucznia z zakresu tegoż programu, kształtowanie pozytywnego nastawienia do nauki jest aspektem, któremu poświęcamy zbyt mało czasu.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wnioski ze sprawowanego nadzoru pedagogicznego dyrektora Szkoły Podstawowej w Dubiczach Cerkiewnych do realizacji w roku szkolnym 2018/2019

Wnioski z ewaluacji:

  1. Poprawić zespołowe działanie nauczycieli w pracy nad ewaluacją wewnętrzną. W dalszym stopniu należy kontynuować współpracę wśród nauczycieli celem dalszej poprawy efektywności pracy szkoły.

Wnioski z kontroli:

  1. Dokumentację przebiegu nauczania prowadzić zgodnie z przepisami prawa.
  2. Stosować obowiązujące prawo przy ocenianiu uczniów.
  3. Na wszystkich etapach edukacji wspierać uczniów oraz kształcić umiejętności kluczowe : czytania, pisania, rozumowania, wykorzystania wiedzy w praktyce, korzystania z informacji.

 

Wnioski ze wspomagania:

  1. Wypracować system utrwalania wiedzy prawnej nauczycieli uzyskiwanej na szkoleniach celem zwiększenie stopnia przestrzegania prawa przez nauczycieli.

Wnioski z monitorowania:

  1. Stosunki międzyludzkie regulować zgodnie z zasadami etyki nauczyciela poprzez wdrożenie pomysłów na zwiększenie integracji oraz zapoznanie z konsekwencjami nieprzestrzegania zasad obowiązujących w szkole.
  2. Realizować wnioski wypływające z raportów po przeprowadzonych diagnozach, testach sprawdzających, egzaminach próbnych i zewnętrznych.

 

Wnioski z obserwacji:

  1. Wzmocnić współpracę pomiędzy nauczycielami realizującymi zajęcia z tym samym uczniem, w celu uzyskania jak najlepszych efektów.
  2. Dbać o konsekwentne przestrzeganie zapisów statutu szkoły.
  3. Aktywizować rodziców do współpracy z wychowawcą i uczestnictwa w życiu szkoły.